Unikalne i sprawdzone teksty

Opowiadanie – definicja, wyznaczniki gatunku

Opowiadanie jest jedną z podstawowych form narracyjnych. Jako gatunek literacki charakteryzuje się ono niewielkimi rozmiarami oraz prostą, zazwyczaj jednowątkową fabułą (chociaż mogą pojawiać się także niezbyt rozbudowane wątki poboczne). Ponadto często zawiera ono inne gatunki literackie (np. liryczne) oraz dialogi.

Przedstawione wydarzenia z zasady ukazane są z pewnej perspektywy czasowej, która dystansuje narratora wobec zaistniałych kiedyś sytuacji, stwarzając możliwość ich szerszego uchwycenia. Jeśli chodzi zaś o organizację fabuły – powinna ona przebiegać chronologicznie, eksponując zależności przyczynowo – skutkowe, chociaż zaburzenie tego porządku jest dopuszczalne.

Warto przyjrzeć się także roli narratora, a więc postaci snującej opowieść. Przeważnie wypowiada on się w pierwszej lub trzeciej osobie liczby pojedynczej (niekiedy pojawiają się formy liczby mnogiej). Często jest on wyraźnie eksponowany – ukazuje bohaterów z własnego punktu widzenia, zaznacza swoje sądy i oceny (może czynić to w sposób nieobiektywny), umieszcza w swojej wypowiedzi rozbudowane opisy, fragmenty refleksyjne i dygresje. W dodatku język narratora – główne tworzywo tego gatunku – powinien być żywy i barwny.

Opowiadanie jest formą przypominającą nowelę. Istnieją jednak pewne kryteria, które pozwalają odróżnić te dwa gatunki. Najważniejszym z nich jest charakterystyczna dla nowel koncentracja wokół jednego (zwykle dramatycznego) zdarzenia i wykluczenie fragmentów nieistotnych dla przebiegu akcji – np. opisów wcześniejszego życia bohaterów, dygresji itp. Natomiast drugi pod względem znaczenia czynnik stanowi obiektywizm narracyjny noweli, czyli eliminacja partii opisowych, refleksyjnych, lirycznych itp. (wszystkich mogących zaburzyć jednowątkowość i wartkość fabuły).

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Esej - definicja, wyznaczniki

Esej to prozatorski gatunek z pogranicza literatury i nauki o rodowodzie renesansowym. Sama nazwa wywodzi się od francuskiego słowa essai które znaczy tyle co „próba”...

Recenzja – definicja wyznaczniki...

Recenzja – gatunek z pogranicza krytyki i publicystyki; opis interpretacja i ocena tekstu kultury (dzieła literackiego muzycznego malarskiego teatralnego filmowego itd.)...

Sprawozdanie - definicja wyznaczniki...

Definicja Sprawozdanie to gatunek którego głównym wyznacznikiem jest oddanie wydarzeń. Sprawozdawca ma za zadanie przedstawić za jego pomocą sytuacje które...

Dialog – definicja, wyznaczniki

Dialog to pojęcie które w języku łacińskim oznacza rozmowę i tak też jest rozumiane. Dialog może przybierać różnorodne formy oraz służyć różnorodnym...

Jak napisać esej – wskazówki...

Jak napisać esej? 1. Znajdź temat problem czy zjawisko które chcesz poddać subiektywnej interpretacji. Problematyka eseju powinna mieć charakter ogólny a więc...

Rozprawka - definicja

W szkole do popularniejszych form wypowiedzi należy rozprawka. Jest to dłuższa forma pisemna w której analizujemy zadany problem. Rozprawka rządzi się jasnymi regułami....

Jak napisać recenzję? – wskazówki...

1. Wybierz dzieło aktualne. Zarówno krytyka jak i publicystyka zajmują się wydarzeniami aktualnymi a w dziedzinie literatury obie interesują się prawie wyłącznie...

Reportaż – definicja wyznaczniki...

Reportaż to gatunek dziennikarstwa polegający na przedstawianiu wydarzeń których autor był świadkiem lub też które rekonstruuje dzięki rozmowom ze świadkami...

Jak napisać reportaż – wskazówki...

Dostajemy zadanie „napisać reportaż” i zapewne od razu chwytamy się za głowę. Ja mam napisać reportaż? Przecież dobry reporter powinien udać się do jakiegoś...