Unikalne i sprawdzone teksty

Do prostego człowieka – interpretacja i analiza

„Do prostego człowieka” to utwór Juliana Tuwima o przesłaniu pacyfistycznym. Napisany jest językiem prostym, pełnym wtrąceń z mowy potocznej („bujda”, „granda”, „stado dzikich bab”). Taką formę uzasadnia już tytuł – wiersz zwrócony jest do zwykłych, niekulturalnych osób. Ukazuje on fakt, że to prości ludzie są największymi ofiarami wojny – inteligencja, biznesmeni, czy urzędnicy zawsze znajdą schronienie na tyłach frontu. To chłop i robotnik musi ofiarowywać swoją krew za ideały, które tak naprawdę nie są jego.

Tuwim uznaje, że wszystkie wojny to bujda, granda zwykła. Służą one wyłącznie korzyściom warstw posiadających – walki toczą się o tereny, gdzie znaleziono surowce naturalne (nafta z ziemi sikła), o korzyści handlarzy bronią lub o umowy gospodarcze (upatrzyły tłuste szuje/cło jakieś wyższe na bawełnę). Jednak osoby zamożne nie mogą same toczyć starć, potrzebują żołnierzy, którzy poświęcą swoje życia i zdrowie za ich interesy.

Ale jak nakłonić owego tytułowego „prostego człowieka”, by zaryzykował wszystko dla materialnych korzyści obcych sobie ludzi? Według Tuwima elity posiadają wiele sposób na okłamanie ludzi – według ich propagandy wojny mają nie toczyć się o pieniądze, a o cele wyższe. Przywódcy religijni, współpracujący z generałami i biznesmenami, przywołują autorytet Boga, by poprzeć zbrojenia:

[…]wyjdzie biskup, pastor, rabin
Pobłogosławić twój karabin,
Bo mu sam Pan Bóg szepnął z nieba,
Że za ojczyznę - bić się trzeba.

Prasa i artyści wspierają dzieło mobilizacji społeczeństwa. Przywoływane są symbole patriotyczne (kolorowe godło) i wzniosłe opowieści o bohaterach z przeszłości. Dzięki tym wszystkim „trikom” ludzie porzucają racjonalne myślenie i oddają się wojennym uniesieniom. Zwykli ludzie szybko zaczynają sami „grać” według zasad, narzuconych przez elity – „dzikie baby” obrzucają żołnierzy kwiatami, dumne, że ich synowie i narzeczeni udają się na pola bitew.

Poeta nakłania, by odrzucić te kłamstwa. Wzywa „prostego człowieka”: rżnij karabinem w bruk ulicy – jest to wezwanie do odrzucenia wojny, bowiem nie jest ona w interesie zwykłych osób. Jeśli wszyscy to sobie uświadomią, zdaje się mówić Tuwim, wreszcie zapanuje na świecie pokój, bo militaryści stracą „mięso armatnie”.

Utwór Tuwima jest wstrząsającym świadectwem ideałów pacyfistycznych. Ukazuje sposoby manipulowania opinią publiczną, by ta zgodziła się z radością na nadchodzącą wojnę – zaledwie kilkanaście lat wcześniej, w 1914 roku, ludzie z entuzjazmem powitali wybuch konfliktu! W czasie, gdy Tuwim pisał wiersz, również nie brakowało ruchów politycznych marzących o ekspansji militarnej (np. faszyzm we Włoszech) – poeta zachęca, by się im przeciwstawić. Zarazem trzeba uznać, że wiersz „Do prostego człowieka” jest nieco zbyt idealistyczny, gdy chodzi o środki zalecane, by unikać wojen. Przedstawia on też za bardzo uproszczony obraz ich przyczyn – jak dowodzą historycy, nie wszystkie wojny wybuchają dla pieniędzy. Zespół Akurat wykonuje piosenkę do tekstu Tuwima.

Forma utworu (kilka informacji):
- układ rymów aabb
- wykrzyknienie
- zapożyczenia z mowy potocznej („bujda”, „granda”, „stado dzikich bab”)
- apostrofa („O przyjacielu nieuczony…”)

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Faraon – streszczenie plan wydarzeń...

Streszczenie Wstęp We wstępie Prus zawarł najważniejsze informacje które przybliżają czytelnikowi sposób życia w starożytnym Egipcie. Rytm działania jego...

Fotografia – interpretacja i analiza...

Wiersz Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej „Fotografia” jest bardzo krótki liczy około dwudziestu słów. Pochodzi on z okresu fascynacji autorki japońską...

Chłopiec w pasiastej piżamie –...

Streszczenie Wydarzenia dzieją się podczas II wojny światowej. Poznajemy Bruna – ośmioletniego chłopca któremu nic nie brakuje gdyż ma dom i kochająca go...

Makbet jako władca i tyran –...

Tytułowy bohater tragedii Williama Szekspira przejął władzę bezlitośnie mordując prawowitego króla. Zasiadłszy na tronie szybko stał się człowiekiem znienawidzonym...

Kartoteka – opracowanie interpretacja...

Geneza „Kartoteka” Tadeusza Różewicza została opublikowana w 1960 roku na łamach „Dialogu”. Pisarz inspirował się między innymi dramatem...

Krzak dzikiej róży w ciemnych...

„Krzak dzikiej róży w ciemnych smreczynach” to cykl liryków tatrzańskich Jana Kasprowicza. Składa się on z czterech sonetów o tej samej tematyce....

O psie który jeździł koleją...

Streszczenie Wydarzenia przedstawione w utworze rozgrywają się we Włoszech. Na stacji kolejowej w Marittimie pojawia się kundelek imieniem Lampo który zostaje przygarnięty...

Mitologia - opracowanie ogólne...

Definicja mitu Mity to historie które były dziełem całego społeczeństwa. Początkowo powstawały one jako legendy opowiadane które były przekazywane ustnie....

Hobbit - opracowanie problematyka...

Geneza Już w czasie pierwszej wojny światowej liczący nieco ponad 20 lat Tolkien który od dzieciństwa pasjonował się baśniami i legendami stworzył pierwsze zręby...