Unikalne i sprawdzone teksty

Doktor Żywago - opracowanie, problematyka, bohaterowie

Geneza

„Doktor Żywago” uchodzi powszechnie za opus magnum Borysa Pasterna. Pisarz poświęcił powieści kilkadziesiąt lat pracy – jednak najistotniejszy jest końcowy okres pisania, który przypadł lata pięćdziesiąte, tuż po śmierci Stalina. Powieść miała stanowić panoramę losów rosyjskich inteligentów w pierwszej połowie XX wieku. Pomimo liberalizacji, jaka nastąpiła w sowieckiej kulturze po końcu stalinizmu, książka nie miała szans na wydanie w ojczyźnie autora. Udało się ją jednak przemycić na zachód włoskiemu dziennikarzowi-komuniście. Tom wydany został po rosyjsku we Włoszech w 1957 roku. Książka otrzymała literacką Nagrodę Nobla, jednak Pasternak został zmuszony do odmówienia jej przyjęcia. Władze sowieckie rozpoczęły bowiem nagonkę na pisarza, doprowadzając go na skraj załamania nerwowego.

Powieść doczekała się słynnej ekranizacji, z Omarem Sharifem w roli Jurija Żywago. Ten występ egipskiego aktora uchodzi za jeden z najważniejszych epizodów w historii kina.

Czas i miejsce akcji

Akcja powieści toczy się w pierwszych dekadach dwudziestego wieku. Rozpoczyna się w 1905 roku, roku pierwszej rewolucji rosyjskiej, a kończy w latach czterdziestych. Rozmach ten pozwala Pasternakowi na ukazanie zmian, jakie zaszły między końcem świata carskiego, a okresem stalinizmu. Akcja toczy się na terenach Rosji – pojawiają się zarówno wielkie metropolie, takie jak Petersburg i Moskwa, jak i prowincje imperium.

Bohaterowie, problematyka

Jurij Żywago to młody Rosjanin. Jego dorastanie przypada na burzliwy okres dziejów jego ojczyzny. Życie osobiste chłopaka raz po raz przeplata się z wielkimi wydarzeniami politycznymi – wojna 1914 roku rozdziela go z rodziną, zaś rosyjska wojna domowa – z kochanką. Żywago to człowiek wielkiego ducha, w tajemnicy pisze poezje, w jakich przewiduje rozkwit wolności w Rosji po końcu komunizmu.

Kochanką ową jest Lara. To kobieta bardzo zmysłowa, już jako nastolatka wdaje się w romans z dużo od siebie starszym mężczyzną. Po zatuszowaniu tego skandalu wychodzi za mąż, jednak również ten związek nie wypala. Prawdziwą fascynacją Lary okazuje się Jurij. Jednak kochankowie rozdzieleni są przez rewolucję. Lara pozostaje jednak duchowo wierna Żywago – uczestniczy w pogrzebie ukochanego.

Dzieło Pasternaka to opowieść o zwykłych ludziach uwikłanych w wielką historię. Przedstawia trudny życia w przedrewolucyjnej Rosji, ale i zniszczenie, jakie rozpętał bolszewicki przewrót. Trudną w interpretacji jest ostatnia część książki – wiersze Jurija Żywago. Czy piękna poezja ma nieść nadzieję, czy też jej cudowność podkreśla kontrast między marzeniami, a krwawą rzeczywistością państwa Stalina?

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Radość pisania – interpretacja...

„Radość pisania” to wiersz Wisławy Szymborskiej o charakterze autotematycznym. Poetka przedstawia w nim refleksję nad aktem twórczym a także stawia pytania...

Sanatorium pod Klepsydrą – streszczenie...

Streszczenie Księga W najwcześniejszych latach swego życia narrator zwykł spędzać czas z ojcem który często czytał tajemniczą Księgę. Kiedy starszy mężczyzna...

Sur le point d'Avignon – interpretacja...

Krzysztof Kamil Baczyński należał do pokolenia Kolumbów. Młodość tych ludzi urodzonych w okolicach 1920 roku przypadła na czas II wojny światowej. Wielu z nich...

Obrazki więzienne – opracowanie...

Geneza czas i miejsce akcji Utwór opowiada o końcu XIX wieku i w tych czasach powstał. Dokładną datą jest rok od 1887 do 1888. Ich powstanie jest wynikiem obserwacji...

Ikar – streszczenie plan wydarzeń...

Opowiadanie Jarosława Iwaszkiewicza „Ikar” rozgrywa się w czasie II wojny światowej. Można podejrzewać że ma ono charakter autobiograficzny i oparte jest na...

Dziady cz. IV – opracowanie motywy...

Geneza Czwarta część „Dziadów” powstała w latach 1820 – 1821 w czasie pobytu Mickiewicza w Kownie (stąd „Dziady” kowieńsko –...

Rozmowy z katem – streszczenie...

Kazimierz Moczarski żołnierz AK został aresztowany przez władze komunistyczne. Te by dodatkowo go upokorzyć osadziły go w jednej celi z Jurgenem Stroopem. Stroop był oficerem...

Spotkanie nad morzem – opracowanie...

Geneza Powieść Jadwigi Korczakowskiej pt. „Spotkanie nad morzem” jest jedną z najpopularniejszych książek w dorobku pisarki. Ukazała się w 1962 r. natomiast...

Ars poetica – interpretacja i...

„Ars poetica” to wiersz Leopolda Staffa o charakterze autotematycznym – dotyczy on bowiem twórczości zarówno samego procesu pisania jak i jego...