Unikalne i sprawdzone teksty

Nowa Heloiza – opracowanie

Powieść Jana Jakuba Rousseau ukazała się po raz pierwszy w 1761 roku pod tytułem „Lettres de deux amans habitans d'une petite ville au pied des Alpes” („Listy dwojga kochanków, mieszkańców małego miasteczka u stóp Alp”). Tytuł ów w późniejszych edycjach został zmieniony na „Julia, Nowa Heloiza”. Książkę uznać można za prawdopodobnie największą sensację wydawniczą XVIII wieku – do końca owego stulecia doczekała się przynajmniej siedemdziesięciu wydań, a drukarze mieli nie nadążać z przygotowywaniem kolejnych egzemplarzy. Dzieło ustanowiło również pewien kanon miłości sentymentalnej – ówcześni pragnęli kochać tak, jak bohaterowie książki, zasypywali też jej autora listami, w których opisywali wzruszenia, przeżywane w czasie lektury.

Tytuł „Nowa Heloiza” wywodzi się ze średniowiecznej historii romansu filozofa Piotra Abelarda i jego uczennicy Heloizy – krewni kobiety, gdy dowiedzieli się o sprawie, dopadli uwodziciela i wykastrowali go. Dzieje tego uczucia stały się zaś symbolem tragizmu związanego z miłością.

Bohaterowie Rousseau, w przeciwieństwie do swoich średniowiecznych pierwowzorów, pałają do siebie uczuciem platonicznym – nigdy nie decydują się na nawiązanie romansu. Podobieństwo widać natomiast, jeśli chodzi o ich pozycję społeczną. Julia jest córką bogatego szlachcica, zaś jej ukochany to nauczyciel, Saint-Preux, będący mieszczaninem. Ojciec Julii, gdy ich miłość wychodzi na jaw, nie pozwala na ślub, uznając go za mezalians – zmusza natomiast córkę do zostania żoną barona de Wolmar. Saint-Preux odjeżdża wówczas z tytułowego „miasteczka u podnóża Alp”. Wraca po latach i przekonuje się, że małżeństwo Julii jest szczęśliwe, jego miłość ma nawet dzieci z baronem, z którym sam Saint-Preux się zaprzyjaźnia. Julia próbuje go ożenić ze swoją kuzynką – jednak nauczyciel odmawia. Okazuje się, że dawna miłość nadal włada Julią i Saint-Preuxem. Gdy kobieta umiera pod koniec książki, stwierdza, że śmierć jest lepsza niż życie bez ukochanego.

Rousseau zawarł w swojej powieści krytykę stosunków społecznych w swoich czasach. Dowodzi, że zmuszają one ludzi do życia nieautentycznego, to znaczy sprzecznego z ich naturalnymi instynktami i uczuciami – co z kolei powoduje ich nieszczęście. Przesłanie owo może się wydawać oczywiste w wieku XXI, kiedy odnaleźć je można w każdej komedii romantycznej, czy nawet w filmie sensacyjnym – w epoce autora jednak było czymś niezwykłym i wstrząsającym, stąd wrażenie, jakie wywoływało u czytelników książki.

Forma utworu:
-„Nowa Helozia” jest powieścią epistolarną, tzn. napisaną w formie listów wymienianych między bohaterami. W XVIII wieku była to popularna konwencja literacka (inną znanym dziełem tego typu są np. „Niebezpieczne związki” Choderlosa de Laclosa).

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Ballady i romanse jako manifest...

Powstanie cyklu zatytułowanego „Ballady i romanse” było ważnym wydarzeniem w historii polskiej literatury. Utwory zawarte w tomie stanowią manifest romantycznego...

Samotność bogów – streszczenie...

„Samotność bogów” to powieść Doroty Terakowskiej. Akcja rozpoczyna się w niesprecyzowanym czasie i miejscu. Pewne szczegóły i nazwy nasuwają...

Wieża Babel – interpretacja streszczenie...

Streszczenie Biblia głosi że pierwotnie ludzie posługiwali się jednym wspólnym językiem. Ludzie jednak chcieli udowodnić swą wielkość dlatego też postanowili...

Wieczór autorski – interpretacja...

„Wieczór autorski” to zabawny wiersz Wisławy Szymborskiej w którym poetka z nutą ironii wypowiada się o losie współczesnych poetów...

Melodia mgieł nocnych – interpretacja...

„Melodia mgieł nocnych” należy do tatrzańskiej poezji Kazimierza Przerwy-Tetmajera. Wiersz został opatrzony podtytułem „Nad Czarnym Stawem Gąsienicowym”...

Zbrodnia i kara – streszczenie...

Streszczenie Akcja „Zbrodni i kary” toczy się w latach 60. XIX wieku w Rosji w Petersburgu. Głównym bohaterem powieści jest Fiodor Raskolnikow młody student...

U nas w Auschwitzu – streszczenie...

Streszczenie Tadek zostaje wysłany na kurs dla sanitariuszy do Oświęcimia. Pobyt poza obozem upaja bohatera i jego towarzyszy. Chce również przesłać list ukochanej...

Pięcioro dzieci i coś – streszczenie...

Streszczenie Rozdział I Piękni jak dzień Dom leżał o trzy mile od stacji. Na jego widok dzieci niemal jednogłośnie wydały osąd że wygląda naprawdę przyzwoicie. Budynek...

Kronika wypadków miłosnych –...

Geneza Wydana w 1974 r. nakładem „Czytelnika” „Kronika wypadków miłosnych” zalicza się do tych dzieł Tadeusza Konwickiego które powracają...