Wypracowania.pl Unikalne i sprawdzone teksty

Omyłka – opracowanie, problematyka, bohaterowie

Geneza, czas i miejsce akcji

Czas akcji koncentruje się nie tylko na samym momencie powstania styczniowego, ale i na czasie przed nim, podczas którego dorasta młody bohater. Miejscem akcji jest przede wszystkim dom Antosia, niektóre wydarzenia mają też miejsce w centrum miasteczka oraz w okolicach, między innymi na uboczu, gdzie znajduje się dom rzekomego szpiega. Nowela została wydana w 1884 roku.

Problematyka

Walka przedstawiona jest w utworze w ciekawy sposób. Szereg bohaterów, którzy gromadzą się w domu Antka prezentuje różne postawy, a także i różny poziom wiedzy. Kasjer widocznie wykorzystuje wojnę do własnych celów. Wprowadza nawet w błąd co do swojego uczestnictwa w walkach, a dzięki temu zyskuje popularność.

Władek staje się jednym z uczestników walk. Widoczna jest rozpacz jego matki z powodu podjętych przez chłopaka decyzji. Kobiecie wydaje się, że wszystkie jej nadzieje, a także inwestycje w chłopaka były chybionymi. Mimo to, nie nakazuje nauczycielowi pisać do niego ze stanowczym zakazem udziału w walce.

Mały Antoś to dziecko, które konflikt widzi ze swojej perspektywy. Jest niezwykle ciekawskim, a nadejście wojsk jest dla niego oczekiwanym, niezwykłym wydarzeniem. Takie przedstawienie chłopca pokazuje także niezrozumienie dla walki. Maszerujący z różnych stron żołnierze wzbudzają w nim przestrach.

Wojna zdaje się też być początkowo czymś fascynującym dla dziecka, które gotowe jest ostrzyć swój miecz by ruszyć do walki.

Ważnym problemem, który poruszony został w utworze jest ten dotyczący rzekomej zdrady popełnionej przez starszego człowieka. Mężczyzna został wykluczony przez lokalną społeczność, zamieszkuje dom na uboczu, a na nim posiada stosowny napis. Jest atakowany gdy pojawia się w mieście, a i rodzina Antka niechętnie udziela mu gościny. Nikt jednak nie zna o nim prawdy. Okazuje się, że mężczyzna walczył za kraj. Jednak potem udał się na emigrację, choć nie oznaczało to zaprzestania pomocy z jego strony. Mimo to uważany jest za zdrajcę, a ten pogląd doprowadza do jego powieszenia.

Prawda o człowieku ujawnia się w sytuacji skrajnej i tego doświadcza rodzina Antka, która dowiaduje się, że to właśnie żyjący na uboczu mężczyzna ratuje Władka. Nowela oddaje zróżnicowanie postaw wobec powstania. W dobitny sposób podkreśla, jak odmiennym było postępowanie poszczególnych bohaterów. Pokazuje także jak zgubnym jest uleganie pokusie upraszczania i jak tragicznym w skutkach może się ono okazać.

Bohaterowie

Antek – Narrator całej noweli. Chłopiec niezwykle żywotny, skłonny do psot. Ciekawski, chętnie sprawdzający wszelkie plotki i pogłoski. Zafascynowany postacią szpiega, a później przejęty wydarzeniami wojennymi. Przedstawiający walkę z perspektywy malca.
Łukaszowa – Niania Antka, która gani go za złe zachowanie. Tłumaczy też dziecku różne wydarzenia, w tym dlaczego warto unikać szpiega.
Matka – Kobieta, w której domu bardzo często odbywają się różne spotkania. Samodzielnie wychowuje Antka, jest także matką Władka.
Władek – Brat Antka, który decyduje się wziąć udział w walkach. Wiadomo, że wcześniej wyjechał by się kształcić.
Nauczyciel – Pan Dobrzański, który udziela lekcji Antkowi. Okazuje się, że walczył on razem ze starszym mężczyzną.
Szpieg – Zdrajca, odsunięty przez społeczeństwo, zamieszkujący chatę na uboczu wsi. Okazuje się jednak być prawdziwym patriotą, który obrał inną drogę, za co został wyklętym.
Kasjer – próbuje zdobyć sławę na różne sposoby, donosząc, że zmarł na wojnie, a potem wydając zdrajcę w ręce władz.
Pojawiają się także postaci burmistrza, księdza czy panien, które odwiedzają matkę Antosia.

Losowe tematy

Mit o Midasie - streszczenie plan...

Mit o Midasie i oślich uszach Król Midas był władcą z którego zadrwił sobie Apollo. Pewnego dnia Apollo – patron śpiewaków i wieszczy urządził...

Legenda o świętym Aleksym –...

Geneza Polska wersja „Legendy o świętym Aleksym” powstała w pierwszej połowie XV w. a znany nam dziś rękopis przechowywany w Bibliotece Jagiellońskiej pochodzi...

Świat – poema naiwne – interpretacja...

„Świat – poema naiwne” to cykl 20 wierszy spisanych przez Czesława Miłosza w kwietniu 1943 roku. Zarówno tytuł jak i data powstania cyklu są znaczące....

Moralność pani Dulskiej – streszczenie...

Sztuka Gabrieli Zapolskiej wystawiona została w 1906 roku w Krakowie a wydana rok później. Jej podtytuł brzmi „tragifarsa kołtuńska” a akcja rozgrywa...

O psie który jeździł koleją...

Geneza Utwór „O psie który jeździł koleją” opowiada historię o dzielnym psie Lampo po części opartą na faktach. Książka po raz pierwszy została...

Spójrzmy prawdzie w oczy – interpretacja...

„Spójrzmy prawdzie w oczy” to wiersz Stanisława Barańczaka. Utwór oparty jest na grze ze znanym związkiem frazeologicznym. Spojrzenie prawdzie w...

Gdy tu mój trup – interpretacja...

„Gdy tu mój trup” to wiersz Adama Mickiewicza który zaliczany jest do grupy tzw. liryków lozańskich. Teksty te powstawały najprawdopodobniej...

Nike – interpretacja i analiza

Wiersz Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej „Nike” pochodzi z 1926 roku. Był to okres fascynacji autorki japońską poezją haiku – i właśnie takim polskim...

Don Kichot - streszczenie plan wydarzeń...

Powieść Miguela de Cervantesa to jedna z najważniejszych książek w dziejach hiszpańskiej literatury. Według historyka Stanleya G. Payne’a „Don Kichot”...