Wypracowania.pl Unikalne i sprawdzone teksty

Sonet V [O nietrwałej miłości rzeczy świata tego], Mikołaj Sęp-Szarzyński – interpretacja i analiza

„Sonet V [O nietrwałej miłości rzeczy świata tego]” to dzieło zdecydowanie wyróżniające się pośród sześciu liryków wchodzących w skład cyklu autorstwa Mikołaja Sępa-Szarzyńskiego. Uwagę przykuwa przede wszystkim spokojny tok wypowiedzi podmiotu lirycznego oraz podjęty przezeń temat, którym jest miłość.

Analiza

Utwór składa się z trzech tetrastychów oraz jednego dystychu, a napisany został jedenastozgłoskowcem. Pojawiają się w nim rymy okalające (2 zwrotki), przeplatane (3 strofa) oraz parzyste, żeńskie, głównie gramatyczne.

Wiersz stanowi przykład liryki inwokacyjnej (o czym świadczy apostrofa zawarta w ostatnim dystychu). Nie jest jednak adresowany do ukochanej kobiety, lecz do Boga. Podmiot liryczny posługuje się licznymi środkami stylistycznymi. Już na początku pojawia się sygnalizująca rozdarcie antyteza (I nie miłować ciężko, i miłować / Nędzna pociecha). Następnie dostrzec można m. in. personifikację (myśli cukrują), wyliczenie, pytanie retoryczne, epitety (wiecznej i prawej piękności), metaforę (z żywiołów utworzone ciało) oraz przerzutnie.

Interpretacja

Wypowiedź podmiotu lirycznego, w zestawieniu z innymi sonetami wchodzącymi w skład cyklu, zwraca uwagę spokojem i łagodnością. Wyraźnie dostrzegalna jest aluzja literacka do jednej z fraszek Anakreonta (Ciężko, kto nie miłuje, ciężko, kto miłuje, / Najciężej, kto miłując łaski nie zyskuje. / Zacność w miłości za nic, fraszka obyczaje, / Na tego tam naraczej patrzają, kto daje). Łatwo zauważyć, że w obydwu dziełach punktem wyjścia jest paradoks związany z miłością. Jednak w dziele Sępa-Szarzyńskiego zostaje on ukazany w zupełnie inny sposób.

Myśli cukrują nazbyt rzeczy one, Które i mienić, i muszą się psować – już ta fraza podkreśla niedoskonałość miłości. Z kolei pojawiające się w drugiej strofie wyliczenie (Złoto, sceptr, sława, rozkosz i stworzone / Piękne oblicze) przesuwa uwagę na rzeczy materialne, które często stają się obiektami ludzkich uczuć. Natomiast w trzeciej zwrotce podmiot liryczny akcentuje rolę namiętności ciała, gdyż te skierowane są właśnie w stronę miłości ziemskiej. Kontrapunkt tej figury stanowi, rzecz jasna, dusza, której wszystko mało.

Zwieńczeniem refleksji zawartej w utworze jest kończący go dystych: Gdy Ciebie, wiecznej i prawej piękności / Samej nie widzi, celu swej miłości. Podmiot liryczne kieruje swe słowa do Boga, zwracając przy tym uwagę, że doskonałe, satysfakcjonujące duszę uczucie zawsze dąży do Stwórcy.

„Sonet V” Mikołaja Sępa-Szarzyńskiego ukazuje człowieka jako postać rozdartą między żądze ciała a pragnienia duszy. Doczesność związana z biologicznym aspektem ludzkiej egzystencji zawodzi, rozczarowuje i nierzadko rodzi cierpienie, a miłość rodząca się na jej gruncie przyjmuje podobne cechy. Zupełnie inaczej wygląda uczucie duchowe - miłość doskonała, gdyż zmierzająca do doskonałego Boga.

Losowe tematy

Wizerunek szlachcica i ziemiania

W okresie renesansu niezwykłą popularność zdobyły w Europie dzieła zwierające wskazówki jak prowadzić godne i dobre życie. Autorzy analizowali jaka edukacja jest...

Przypowieść o talentach – streszczenie...

Streszczenie Królestwo Niebieskie porównane jest do człowieka który przekazał służącym majątek przed podróżą. Jednemu dał 5 talentów...

Urszula Kochanowska – interpretacja...

Bohaterką i narratorką wiersza „Urszula Kochanowska” Bolesława Leśmiana jest tytułowa córka mistrza Jana z Czarnolasu. Urszulka Kochanowska to postać...

Pamiętajcie o ogrodach – interpretacja...

„Pamiętajcie o ogrodach” to piosenka napisana przez Jonasza Koftę (muzykę napisał Jan Pietrzak). Utwór stanowi liryczną poradę jak żyć w trudnej i...

Nad Niemnem – opracowanie problematyka...

GenezaEliza Orzeszkowa napisała powieść „Nad Niemnem” w 1887 roku dzieło było drukowane w odcinkach na łamach „Tygodnika Ilustrowanego”. W formie...

Krzyczałem w nocy – interpretacja...

„Krzyczałem w nocy” to wiersz Tadeusza Różewicza z tomu „Poemat otwarty” z 1957 roku. Utwór ten przywołuje wojenne wspomnienia poety....

Antoni Libera – biografia i charakterystyka...

Antoni Libera to wyjątkowa postać polskiej literatury. Uchodzi powszechnie za osobę która pisze niewiele i publikuje rzadko – ale za to każde jego dzieło warte...

Prawiek i inne czasy – streszczenie...

„Prawiek i inne czasy” opowiada historię trzech pokoleń mieszkańców tytułowego miejsca (podkielecka wieś). Rozpoczyna się ona przed I wojną światową...

Daremne żale – interpretacja...

Analiza Utwór rozpoczyna się wyliczeniami oraz wykrzyknieniem podkreślającymi bezradność w sytuacji poruszanej w wierszu. Kolejna strofa stanowi przedstawienie niemocy...