Unikalne i sprawdzone teksty

Charakterystyka porównawcza Gerwazego i Maćka Dobrzyńskiego

Gerwazy Rębajło i Maciek Dobrzyński są niezwykle ciekawymi i bardzo wyrazistymi bohaterami drugoplanowymi „Pana Tadeusza”, którzy, pomimo niskiej pozycji w hierarchii szlacheckiej (nie należeli do zamożnych, wysoko postawionych rodzin), odgrywają bardzo ważną rolę w Soplicowie i jego okolicach, ciesząc się wielkim szacunkiem mieszkających tam ludzi.

Pierwszy z nich - Klucznik Gerwazy - to wierny sługa Stolnika Horeszki. Swych obowiązków nie przestał on pełnić nawet po śmierci dawnego właściciela zamku, codziennie z wielką starannością doglądając majątku. Chociaż jest już w podeszłym wieku, nie brak mu tężyzny fizycznej ani zapału. Z kolei jego pomarszczona twarz i „ozdobiona” bliznami głowa świadczą o wielkim doświadczeniu tego człowieka, który brał udział w różnych walkach, był uczestnikiem doniosłych wydarzeń.

Maciek Dobrzyński jest ponad siedemdziesięcioletnim mężczyzną pełniącym rolę zwierzchnika dobrzyńskiego zaścianka. W czasie niekrótkiego życia przyległo do niego wiele pseudonimów - m. in. Kurek na kościele (od zmienności poglądów), Królik (od hodowli tych zwierząt), Maciej Rózeczka (od jego ulubionej broni) oraz Maciek nad Maćkami. Ten odważny człowiek uczestniczył w konfederacji barskiej, walczył także w powstaniu kościuszkowskim. Szacunek, jakim darzono go w zaścianku był tak wielki, iż niemal nie podejmowano decyzji bez zasięgnięcia jego rady.

Gerwazy, którego nazywano Mopankiem (od ulubionego powiedzenia), Półkozicem (od herbu) lub Scyzorykiem (od jego rapiera), także był postacią o wielkim znaczeniu w lokalnej społeczności. Szanowano go głównie za lojalność wobec Horeszków, ceniono jego zdolność przekonywania. Właśnie z niej zrobił on wielki pożytek, nakłaniając szlachtę zaściankową do wyruszenia zorganizowania zajazdu na Soplicowo. Chociaż Klucznik nie dysponował żadnymi aktami prawnymi, z łatwością osiągnął zamierzony cel, gromadząc liczną kompanię. Przy tym jest to postać pełna skrajnych emocji - z wielką zaciekłością nienawidzi Sopliców, pragnie pomścić śmierć Stolnika. Wiele jego działań wynik właśnie z tego uprzedzenia.

Maciek Dobrzyński od początku negatywnie odnosi się do idei zajazdu. Zdaje sobie sprawę, iż wewnętrzne podziały nie prowadzą do niczego dobrego. Równolegle nie do końca ufa Robakowi i jego przepowiedniom dotyczącym Napoleona. Stara się zawsze kierować rozsądkiem, dokładnie analizując dany problem, a dopiero później dopuszcza do głosu emocje. Kiedy jednak pojawia się konieczność pomocy szlachcie, którą zniewolili Moskale, wyrusza wraz z Robakiem, biorąc udział w odbiciu Soplicowa.

Przełomowym punktem fabuły dzieła staje się dla Gerwazego Rębajły spowiedź księdza Robaka. Wtedy Półkozic, choć z pewnymi oporami, ostatecznie wybacza mordercy Stolnika i zbliża się do Sopliców. Kluczową informacją zdaje się być wyznanie Jacka, że nie miał nic wspólnego z Moskalami. Wtedy Scyzoryk widzi jego poświęcenie dla ojczyzny, ma świadomość tego, iż, ryzykując własne życie, Robak ocalił nie tylko jego, ale i Hrabiego. Klucznik otwiera się - opowiada o swej sympatii dla Tadeusza, wkrótce nawiązuje przyjaźń z Protazym. Wraz z udzieleniem wybaczenia dawnemu wrogowi z jego oczu spadają zasłony.

Z kolei Maciek Dobrzyński jest bohaterem statycznym. Na kartach całego utworu uosabia on zdrowy rozsądek, racjonalizm, zdolność panowania nad emocjami i szczegółowej analizy poszczególnych zdarzeń. Podczas uczty, gdy wszyscy radują się i bawią, wyraża on sceptycyzm w odniesieniu do Napoleona. Ma świadomość tego, iż nikt nie zadba o interes Rzeczpospolitej w taki sposób, jak uczyniliby to jej mieszkańcy, a dokładniej - wywodzący się spośród nich bohater.

Gerwazy i Maciek Dobrzyński to postaci, które wrosły w krajobraz Soplicowa i okolic. Są oni rozpoznawani przez tamtejszych mieszkańców i darzeni wielkim uznaniem. Ich doświadczenie często służy innym jako drogowskaz, ich rady i opinie słuchane są z wielką uwagą. Jednak bohaterowie znacznie odróżniają się od siebie. Gerwazy to człowiek porywczy, pamiętliwy i mściwy, a większość jego działań wynika z nienawiści do Sopliców. Z kolei Maciek nad Maćkami nie daje ponieść się emocjom, stara się kierować rozumem i dokonywać rozsądnych wyborów. Dopiero spowiedź księdza Robaka odsłania inne oblicze Klucznika - spokojnego, przyjacielskiego i otwartego.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Rusyfikacja w „Syzyfowych pracach”...

Rusyfikacja należy do kluczowych tematów powieści Stefana Żeromskiego „Syzyfowe prace”. Dzieło owo wydane po raz pierwszy w 1897 roku oparte jest w dużej...

Moja najciekawsza podróż (opowiadanie)...

Był to pierwszy dzień jesieni. Wstałem wcześnie rano obudzony przez rodziców. Mój plecak już był spakowany. Mama dała mi do niego napój i kanapki...

Na czym polegała przemiana Kmicica....

Andrzej Kmicic - chorąży orszański - jest głównym bohaterem „Potopu” Henryka Sienkiewicza. Postać ta po raz pierwszy zostaje wspomniana we wstępie w...

Barok jako epoka konceptualnego...

Gdy przyjrzymy się dziejom sztuki wyróżnić możemy dwie postawy artystów i odbiorców wobec twórczości. Oczywiście jest to pewne uproszenie ale...

Tragizm pokolenia Kolumbów w poezji...

Krzysztof Kamil Baczyński urodził się w 1921 roku. Należał więc do pokolenia Kolumbów –owej grupy ludzi urodzonych w okolicach 1920 roku których los...

„Kto czyta książki żyje podwójnie”...

Wielki włoski intelektualista Umberto Eco stwierdził że kto czyta książki żyje podwójnie. Uważam że ten profesor a przy tym wspaniały pisarz (autor „Imienia...

Biedota w „Lalce” – opracowanie...

„Lalka” Bolesława Prusa jest dziełem w którym ukazana została szczegółowa panorama polskiego społeczeństwa. Co charakterystyczne dla powieści...

Scjentyzm – definicja przedstawiciele...

Definicja Pogląd zwany scjentyzmem pojawił się w XIX wieku i w tym okresie stał się niezwykle popularnym. Jego nazwa pochodzi od słowa nauka i na takie też poznanie zwraca...

Opis złego charakteru człowieka...

Scharakteryzowanie złego człowieka nie jest zadaniem łatwym. Można powiedzieć że zła osoba to ta która krzywdzi innych ludzi. Jednak nie zawsze krzywda wyrządzona...