Unikalne i sprawdzone teksty

Czuć, kochać i cierpieć jak Werter – Na czym polega werteryzm? Odpowiedz, odwołując się do powieści Goethego

Główny bohater „Cierpień młodego Wertera” należy do grona postaci literackich, które niedyskretnie wymknęły się poza karty powieści i zaczęły wieść własne życie. Już wkrótce po publikacji dzieła Goethego europejskie miasteczka i wsie przemierzane były przez młodzieńców naśladujących sylwetkę w niebieskim stroju. Oddziaływanie jego historii było tak mocne, że zaczęto nawet stwierdzać samobójstwa wyraźnie inspirowane losem bohatera (XX-wieczna socjologia ukuła nawet termin „efekt Wertera”). I dzisiaj adorator Loty jest powszechnie znany, a werteryzm to pojęcie wciąż aktualne. By określić, na czym ono polega, warto nieco bliżej przyjrzeć się przyjacielowi Wilhelma.

Wkrótce po przybyciu do Wahlheim Werter odnalazł szczęście w kontemplacji przyrody. Cały mikroświat, który z taką pasją eksplorował, jawił mu się jako przestrzeń niezwykła. Doskonałym odbiciem tego przeświadczenia są listy bohatera. Nawet zwykłym miejscom przypisywał w nich szczególne znaczenie, czuł się w nich wyjątkowo. Wiele akapitów poświęca w swej korespondencji pewnej studni. Dla okolicznych mieszkańców był to punkt obecny w codziennych rutynach, Werterowi dawał z kolei szczególne poczucie obcowania ze światem znanym z dawnych wyobrażeń (w opisach odnosił się do „Odysei”).

Przełomowym momentem w życiu tytułowego bohatera jest spotkanie Loty. Od tego momentu większość swojego czasu poświęca on przebywaniu z córką komisarza. Każdemj minicue z ną spędzonej przypisuje olbrzymią rangę, po rozstaniu długo wspomina wspólne chwile. Miłość staje się sensem życia Wertera. Rozmowy, jakie odbywa z Lotą, napełniają go szczęściem - w jej towarzystwie czuje się spełniony, wie, że obcuje z osobą inteligentną i wykształconą. Jednak młodzieniec nie ma szans na spełnienie swych marzeń. Wszak córka komisarza pozostaje w związku z Albertem. Dlatego źródło radości i pięknych chwil szybko staje się dlań krynicą rozpaczy i bólu. Werter nie potrafi zmienić swego postępowania - wszystko popycha go ku Locie. Ostatecznie, mając świadomość niemożności osiągnięcia upragnionego celu, popełnia samobójstwo.

Interesującym epizodem z życia tytułowego bohatera jest pobyt w D. Podjąwszy pracę w poselstwie, próbował on odwrócić swe myśli od Loty. W listach do Wilhelma wiele miejsca poświęcał wówczas swoim relacjom ze społeczeństwem. Werter bardzo krytycznie odnosił się do ludzi, szczególnie mocno piętnując ich hipokryzję i gotowość poświęcenia wszystkiego w imię kariery. Mierziły go także osoby przykładające wagę do tytułów, które nie korespondowały z postawą i wyznawanymi wartościami. Jednak w określonych realiach - wyznaczanych głównie przez wzajemne zależności - sprzeciw Wertera nie ma żadnego znaczenia. Jest on jedynie drobnym urzędnikiem, nikt nie słucha jego głosu.

Werter zwykł spędzać czas w osamotnieniu. Bardzo mocno przeżywał wszystkie niepowodzenia, utarczki i konflikty. Nie lubił także, gdy ktoś próbował wpłynąć na podejmowane przez niego decyzje (wielokrotnie wyrzuca Wilhelmowi i matce, że to oni doradzili mu podjęcie pracy w poselstwie). Nie mógł porozumieć się z przełożonym, któremu zarzucał ciasnotę umysłu, irytował go książę, gdyż zbyt wiele sądów i opinii przyjmował w sposób bezkrytyczny.

Gdy Werter wiedział, iż nigdy nie połączy się z Lotą, zmianie uległ jego sposób postrzegania świata. Szczególnie mocno przeżył powódź, która nawiedziła Wahlheim. Żywioł nie tylko zniszczył miejsca przywołujące u niego pozytywne wspomnienia, ale także stał się dlań symbolem klęski i porażki.

Tytułowy bohater powieści Goethego jest więc postacią, którą charakteryzuje zbiór bardzo wyraźnych cech. Nadmierna uczuciowość sprawia, że idealizuje Lotę, a na świat spogląda przez pryzmat emocji (większość zjawisk wywołuje u niego poruszenie). Bunt wobec skostniałego porządku społecznego odsuwa go od ogółu, czyniąc Wertera pogrążonym w marzeniach samotnikiem. Z kolei melancholijne usposobienie, które uwidacznia się głównie w ostatnich fragmentach dzieła, sprawia, że widzi on świat w ciemnych barwach, nie mając żadnej nadziei na szczęście.

Werteryzm można więc określić jako postawę człowieka zwracającego się ku swemu wnętrzu. Rzeczywistość postrzega on przez pryzmat marzeń, emocji oraz literatury. Nie godzi się więc na ponury (z jego perspektywy) obraz. Jednakże nie ma wystarczającej siły, by go zmienić, stąd stopniowo pogrąża się w pesymizmie, dostrzega bezcelowość życia. Taki stan opisywany jest także jako ból świata (Weltschmerz), a finał nierzadko znajduje w samobójczej śmierci.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Opis stroju templariuszy joannitów...

Czasy krucjat to jeden z ciekawszych a zarazem najstraszniejszych okresów w dziejach chrześcijaństwa. Była to epoka surowa i okrutna a walki między chrześcijanami...

Konrad Wallenrod jako powieść...

Powieść poetycka jest gatunkiem literackim charakterystycznym dla romantyzmu czyli epoki w której powstała. Za jej ojców powszechnie uznawani są Walter Scott...

Kobiety w literaturze i sztuce Młodej...

Kobiety fascynowały artystów wszystkich epok. Jednak niektóre okresy w dziejach sztuki wydają się przywiązywać szczególną wagę do motywu kobiecości...

Narrator i narracja w „Opowiadaniach”...

„Opowiadania” Tadeusza Borowskiego to utwór w którym autor zastosował interesującą metodę narracji i konstrukcję narratora. W cyklu przeważa opowiadanie...

Czy zgadzasz się ze stwierdzeniem...

Przyjaźń uchodzi za jedną z najwspanialszych rzeczy jakie mogą spotkać człowieka. Przyjaciel wysłuchuje naszych problemów wspiera nas gotów jest pomóc...

Opisz swoją ulubioną porę roku

Spośród wszystkich pór roku najbardziej lubię jesień. Może się to wydawać dziwne ponieważ większość moich rówieśników preferuje lato. Nie...

Jeden dzień wśród bogów Olimpu...

Wydaje wam się zapewne że życie boga jest łatwe? Że to tylko popijanie ambrozji i połykanie tłustych kąsków składanych w ofierze przez wiernych wyznawców?...

Patriotyzm jako poświęcenie jednostki...

Literatura podejmująca wątki patriotyczne wielokrotnie ukazywała bohaterów którzy gotowi byli do najbardziej ofiarnych poświęceń w imię dobra ojczyzny. W...

Przyczyny samotności Judyma z „Ludzi...

Doktor Tomasz Judym to główny bohater powieści „Ludzie bezdomni” Stefana Żeromskiego. Tytuł książki można odnieść do tej postaci. Oczywiście nie...