Unikalne i sprawdzone teksty

Groteska w „Mistrzu i Małgorzacie”

Michaił Bułhakow posłużył się w „Mistrzu i Małgorzacie” estetyką groteskową, którą widać w budowie czasoprzestrzeni powieści oraz w konstrukcji bohaterów i ciągu fabuły. Sama Moskwa, będąca scenerią przedstawianych wydarzeń, jawi się jako miasto pełne absurdów. Współistnieją tu niejako dwa porządki: zwyczajny i baśniowo-metafizyczny – oto bowiem nieoczekiwanie w mieście zjawia się sam diabeł ze swoją świtą i zaczyna płatać mieszkańcom zabawne figle. W najlepsze przechadza się po mieście z kocurem chodzącym na dwóch łapach i dziwacznym osobnikiem z wielkim kłem. Już sam wygląd tych postaci jest niezwykle groteskowy, stanowi on bowiem przemieszanie brzydoty i dziwaczności, które wzbudzają zarazem śmiech i strach.

Główni bohaterowie powieści – Mistrz i Małgorzata – również podlegają zasadzie groteskowej kreacji. Mistrz to bowiem jednocześnie wielki pisarz i obłąkany pacjent szpitala dla umysłowo chorych, a Małgorzata jest piękną żoną poważnego urzędnika, co nie przeszkadza jej być jednocześnie kochanką Mistrza i wiedźmą podejmującą gości na balu u szatana. Mieszkanie na Sadowej to zwykłe moskiewskie lokum, ale z drugiej strony królestwo samego diabła.

Wydarzenia przedstawione w powieści posiadają typowo groteskowe rysy, wzbudzają bowiem w odbiorcy mieszane uczucia: są jednocześnie komiczne i tragiczne. Już w pierwszej scenie książki redaktor Berlioza wpada pod tramwaj, co chwilę wcześniej przepowiada mu tajemniczy cudzoziemiec. Podczas przedstawienia w teatrze Korowiow odcina głowę konferansjerowi, a następnie ją przyszywa. Pieniądze zmieniają się w etykiety od wody sodowej i nikt nie może za nie niczego nabyć, ani nawet zapłacić za kurs taksówkarzowi. Rzeczywistość jawi się jako absurd podlegający nieznanym człowiekowi regułom. Groteska służy zatem obnażeniu prawdy o porządku totalitarnym – jego niezrozumiałej, a jednocześnie groźnej logice, zgodnie z którą każdy może w dowolnym momencie stać się ofiarą niemal demonicznych sił.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Przypowieść – definicja i wyznaczniki...

Definicja i wyznaczniki gatunku Przypowieść to gatunek który kojarzony jest przede wszystkim z Biblią gdzie występuje wiele jego przykładów. Przypowieść...

Powrót syna marnotrawnego Rembrandt...

„Powrót syna marnotrawnego” to siedemnastowieczny obraz stworzony przez Rembrandta van Rijna. Holenderski artysta uwiecznił scenę pochodzącą z jednej z...

Jestem Polakiem. Czy ma to dla mnie...

Polska nie jest krajem doskonałym. Wciąż słyszy się narzekania jak trudne jest tutaj życie jak bardzo wciąż odstajemy od innych bogatych państw Zachodu. Samo narzekanie...

„Nie-boska komedia” jako dramat...

„Nie-boska komedia” Zygmunta Krasińskiego to dzieło podejmujące bardzo rozległą tematykę. W tym kontekście wyraźnie zaznacza się jego dwudzielność. Pierwsza...

Napisz list do Dedala w którym...

Szanowny i mądry Dedalu! Piszę do ciebie by przynieść Ci pociechę w najtrudniejszych chwilach Twojego życia. We wszystkich kulturach i epokach śmierć dziecka zawsze stanowiła...

Moja wizja nieba – opis raju

„To raj na ziemi” – mówimy nieraz na widok jakiegoś pięknego zakątka. „Niebo w gębie” – powtarzamy jedząc jakiś wyjątkowy smakołyk....

Pomnik Piotra I – interpretacja

„Pomnik Piotra Wielkiego” to czwarty fragment wchodzący w skład „Ustępu” trzeciej części „Dziadów” Adama Mickiewicza. Pielgrzym...

Wizerunek matki w literaturze polskiego...

Figura matki należy do najważniejszych motywów literatury czy nawet szerzej – kultury. Matka to nie tylko kobieta wychowująca dziecko to również symbol...

Dlaczego powinienem uczyć się...

Wydaje nam się zazwyczaj że człowieczeństwo jest czymś danym raz na zawsze. Nie musimy się starać by być ludźmi tak jak kot nie musi dokładać wysiłków by być...