Wypracowania.pl Unikalne i sprawdzone teksty

Hasła pozytywistyczne w „Nad Niemnem”

„Nad Niemnem” to powieść, w której mamy do czynienia z wyraźną obecnością haseł pozytywistycznych. W postawach bohaterów, ich życiowych wyborach, działaniach, ale także wygłaszanych poglądach pobrzmiewają bowiem echa pracy u podstaw, pracy organicznej czy kobiecej emancypacji.

Naczelną wartością o pozytywistycznych konotacjach jest w „Nad Niemnem” praca. Pojawia się ona w różnorodnych odmianach i najczęściej przynosi dobre owoce. Jest to przede wszystkim praca u podstaw, a więc działanie bardziej uprzywilejowanej warstwy społeczeństwa (ziemiaństwa) na rzecz edukacji prostego ludu. W powieści hasło to realizuje Witold Korczyński, który systematycznie odwiedza Bohatyrowicze, by wspomóc ludność zaścianka. Młody dziedzic przedstawia ludowi nowoczesne rozwiązania w zakresie rolnictwa, przekazuje wiedzę i uczestniczy we wspólnych obrzędach oraz pracach polowych. Podobnie czyni również Justyna Orzelska.

Pozytywistyczne hasło pracy organicznej realizuje z kolei Benedykt Korczyński. Wedle tego postulatu, każde działanie mające na celu pomnożenie osobistego majątku, przyczynia się do powszechnego dobra całego organizmu społecznego. Hasło to oczywiście wiązało się z postulatem utrzymania kapitału i ziemi w polskich rękach, co miało ogromne znaczenie w warunkach politycznej niewoli. Orzeszkowa jest jednak nieco krytycznie nastawiona do owego pozytywistycznego postulatu i na przykładzie Benedykta pokazuje jego niebezpieczeństwa. Zbytnie skupienie na własnym majątku nieuchronnie prowadzi do egoizmu, a w konsekwencji do odcięcia się od reszty społeczeństwa. Tak dzieje się w wypadku Korczyńskiego, który popada w konflikt z Bohatyrowiczami o ziemię.

Interesująco przedstawia się w „Nad Niemnem” pozytywistyczna emancypacja kobiet. Powieściową emancypantką jest bowiem Justyna Orzelska, panna, która zdobywa się na odwagę, by samodzielnie myśleć i dokonywać odważnych życiowych wyborów. Sama podejmuje decyzję o małżeństwie z ubogim Janem Bohatyrowiczem, odrzucając jednocześnie oświadczyny świetnej partii – arystokraty Teofila Różyca. Co więcej, zamiast próżnego życia w luksusie wybiera ciężką pracę.

Orzeszkowa z sympatią odnosi się zatem do światopoglądowych założeń pozytywizmu. Powieść „Nad Niemnem” stanowi wyraz ideowej akceptacji owych haseł i pokazuje płynące z nich korzyści.

Losowe tematy

Mój idol jako wzór do naśladowania...

Moim idolem jest Jerzy Owsiak. Mimo że nie jest on ani piłkarzem ani piosenkarzem czy aktorem dla mnie stanowi wzór do naśladowania. Mój idol jest ode mnie o...

Czy kara musi być zawsze następstwem...

Pytanie czy kara zawsze musi być następstwem winy to pytanie które można rozważać na kilku płaszczyznach. Przede wszystkim warto zwrócić uwagę na fakt różnego...

Claude Monet Impresja wschód słońca...

Malując w 1873 roku największe swoje dzieło Claude Monet nazwał go „impresją” chcąc w ten sposób podkreślić ulotność uchwyconej na płótnie...

Dalsze losy Alby i dziadka – opowiadanie...

Alba od dnia w którym na stałe zamieszkał u pana Dziewałtowskiego wręcz tonął w szczęściu. Poranne śniadania rozmowy spacery z Bobikiem i praca w ogrodzie - czy...

Wokulski jako buntownik

Stanisław Wokulski – główny bohater „Lalki” Bolesława Prusa – jest kreacją wielowymiarową. W jego postaci łączą się wartości przeciwstawnych...

Opis motyla (paź królowej)

To jeden z najładniejszych motyli. Jego skrzydła przedstawiają ciekawy wzór. Na każdym z nich znajdują się barwne koła a brzeg każdego skrzydełka ma ciekawe obramowanie....

Powieść awangardowa – definicja...

Definicja i wyznaczniki gatunku Powieść awangardowa to wyraz artystycznego zerwania z dotychczasowymi regułami który wyrażony został w literaturze. Zmienia ona kompozycję...

Dwaj mężczyźni obserwujący księżyc...

„Dwaj mężczyźni obserwujący księżyc” to dzieło autorstwa Caspara Davida Friedricha. Romantyczny autor po raz kolejny zestawił ludzką postać która...

Stanisław Wokulski – człowiek...

Stanisław Wokulski – główny bohater „Lalki” Bolesława Prusa – jest postacią złożoną która łączy w sobie ideały i wartości charakteryzujące...