Unikalne i sprawdzone teksty

Indywidualizm romantyczny – definicja, przykłady, znaczenie

Definicja

Indywidualizm romantyczny to pojęcie ściśle wiążące się z bohaterem twórczości charakterystycznej dla tej epoki. Oznacza ono postać wyjątkową, wykraczającą poza schematy narzucone przez społeczeństwo, cechującą się wielką wrażliwością, hołdującą wysokim ideom oraz gotową do poświęceń w imię wartości. Taka koncepcja postaci literackiej wiąże się z charakterystycznym dla romantyzmu kultem geniusza (pierwsze przesłanki opisujące to zjawisko znalazły się już w twórczości Edwarda Younga - brytyjskiego poety, który odróżnił zdolności od geniuszu).

Przykłady

Wyjątkową cechą polskiej literatury romantycznej jest bardzo silne zaangażowanie w sprawy narodowowyzwoleńcze. Bohater uosabiający taką ideę to postać szczególna, wyraźnie odróżniająca się od ogółu społeczeństwa. Przede wszystkim jest on zdeterminowany, by poświęcić na rzecz ojczyzny wszystko, co posiada - także miłość. Jedyna w swoim rodzaju wrażliwość, która rodzi między bohaterem romantycznym a narodem specyficzną więź, sprawia, że głównym celem mu przyświecającym jest właśnie działalność na rzecz dobra ojczyzny. Zarazem towarzyszy mu przeświadczenie, iż tylko on jest w stanie udźwignąć na swych barkach ciężar tego wyzwania. Taką postacią jest Konrad Wallenrod - tytułowy bohater powieści historycznej Adama Mickiewicza.

Indywidualizm romantyczny jeszcze silniej zaznacza się w postaci Konrada z III części „Dziadów”. Poeta - wizjoner, stojąc w celi i wygłaszając wielką improwizację, stawia się ponad ogółem społeczeństwa, mówi, że depce innych twórców. W imię dobra ojczyzny gotów jest on do największych poświęceń, pragnie sprostać najbardziej niebezpiecznym wyzwaniom. Podobną postacią jest Kordian - tytułowy bohater dramatu Juliusza Słowackiego. Odnajdując nowy sens życia - ojczyznę - przystępuje on do spisku na życie cara, ostatecznie będąc o krok od uśmiercenia tyrana.

Jednak indywidualizm bohatera romantycznego nie zawsze wiąże się z ideą ojczyzny. Niektóre z postaci postrzegane są jako wyobcowani, pozbawieni jakiegokolwiek znaczenia (z perspektywy społeczeństwa). Jednym z najbardziej wyrazistych przykładów takiego bohatera jest Pustelnik-Gustaw z IV części „Dziadów”. Porzucony przez ukochaną, samotny, smutny i wyrzucony poza obręb społeczeństwa tuła się on po świecie, z niecierpliwością wyczekując dnia, w którym opuści sferę doczesną. Zarazem jest to postać nierozerwalnie związana z tajemniczymi siłami. Odrzuca on rzeczywistość, dostrzegając jej braki i niedoskonałości, a z wielkim szacunkiem patrzy na to, co niezrozumiałe, niedające się wyjaśnić.

Znaczenie

Indywidualizm romantyczny stał się jedną z najważniejszych cech postaci pojawiających się w literaturze tego okresu. Opozycja między nimi a resztą społeczeństwa, chęć czynnego zmieniania świata, rozbijania jego martwych struktur sprawiły, że postaci te na stałe wbiły się w świadomość czytelników. Do dzisiaj stanowią także interesujący materiał dla badaczy literatury - ze względu na swoją niejednoznaczność i okrywającą ich aurę tajemnicy.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Paul Gauguin Skąd przychodzimy?...

Według samego Paula Gauguina najlepszym jego dziełem jest obraz „Skąd przychodzimy? Kim jesteśmy? Dokąd zmierzamy?”. Artysta spróbował w nim prześledzić...

„Pieśń o Rolandzie” jako chanson...

Chanson de geste to gatunek poetycki który zrodził się w dobie średniowiecza na terenach dzisiejszej Francji. „Pieśni o czynach” - bo tak należy tłumaczyć...

Napisz opowiadanie na temat „Ja...

Byłem zły na mojego tatę. Po raz kolejny mnie zawiódł. Obiecał że razem ze mną poskłada model samolotu który dostałem od niego na urodziny i znowu wykręcił...

Narracja w „Chłopach”

W „Chłopach” Władysława Reymonta mamy do czynienia z narracją charakterystyczną dla powieści modernistycznej. Jej główną cechą jest synkretyzm stylistyczny....

Arystokracja w „Lalce” – przedstawiciele...

Scena w której Wokulski dostrzega pannę Łęcką siedzącą w teatralnej loży ma symboliczne znaczenie. Od tego momentu zamożny kupiec będzie starał się wspiąć...

„Bogurodzica” „Lament świętokrzyski”...

„Bogurodzica” i „Lament świętokrzyski” to utwory poetyckie reprezentujące polską pieśń religijną okresu średniowiecza. Historycy literatury staropolskiej...

Symbolika i funkcje dwóch mogił...

Dwie mogiły w „Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej oznaczają dwie tradycje i dwa systemy wartości do których odwołuje się autorka powieści. Znamienne że...

Trudna sztuka dorastania bohaterów...

Oświecenie przykładało szczególną wagę do mądrości i spokojnej „zimnej” obserwacji rzeczywistości. Romantyzm stanął niejako w kontrze do tych postulatów....

Charakterystyka mojego przyjaciela...

Mój przyjaciel to niezwykła osoba. Ma na imię Mateusz i ma czternaście lat. Jesteśmy przyjaciółmi od przedszkola. Już wtedy bawiliśmy się razem samochodzikami...