Unikalne i sprawdzone teksty

Jacek Malczewski, Błędne koło - opis, analiza i interpretacja obrazu

„Błędne koło” Jacka Malczewskiego należy do najbardziej interesujących dzieł polskiego symbolizmu. Obraz powstawał w latach 1895-1897. Jego przekaz jest bardzo niejednoznaczny, stwarza szerokie pole dla najróżniejszych interpretacji.

W centrum obrazu znajduje się siedzący na wysokiej drabinie chłopiec. Dziecko owo to figura, oznaczająca artystę. Artysta jest bowiem jak zwykły człowiek, ma ograniczoną wiedzę i możliwości. Ale z drugiej strony wyrasta ponad innych ludzi, bowiem poprzez sztukę potrafi dotknąć prawdy, zarówno tej metafizycznej, jak i politycznej. Zarazem jest w stanie wpływać na innych ludzi, natchnąć ich do walki i buntu lub wręcz przeciwnie – skłonić do pogodzenie się z własną dolą.

Wokoło chłopca wiruje grupa mitologicznych postaci. Grupa owa dzieli się na dwie części. Jedna z nich, po prawej stronie obserwatora, oddana jest w ciemnych barwach. Wydaje się, że postacie skrywa cień, a ich twarze skrzywione są w grymasach bólu i smutku. Osoby z lewej strony są radosne, pada na nich światło, a ich ciała wydają się tańczyć.

Cóż oznacza to zestawienie? Najpewniej chodzi o dylemat artysty. Ów zaś, będąc tylko człowiekiem, jak wspomniano (ale człowiekiem o nadzwyczajnych możliwościach), nie wie, co należy przedstawiać w sztuce. Czy zwracać uwagę na jasne strony i świata i przeszłości, by inspirować ludzi do czynu, do dobra? Czy też wręcz przeciwnie – podkreślać mrok, jaki nas otacza, zło, jakie miało miejsce – żeby ostrzec ludzi.

Warto zwrócić uwagę, iż Malczewski był twórcą bardzo zaangażowanym w sprawę odzyskanie przez Polskę niepodległości. „Błędne koło” stworzył zaś w okresie, gdy toczył się spór między tzw. warszawską i krakowską szkołą historyczną. Spór ten jednak obejmował nie tylko uniwersyteckich, ale angażował wybitnych intelektualistów całego narodu. W uproszczeniu, członkowie krakowskiej szkoły zwracali uwagę na błędy popełnione przez samych Polaków, które ostatecznie doprowadziły do upadku i rozbiorów Rzeczypospolitej. Historycy ze szkoły warszawskiej podkreślali zaś pozytywne elementy dziejów dawnej Polski. Obraz Malczewskiego ma więc również, a może przede wszystkim, znaczenie polityczne. Oddaje dylemat artysty, który nie wie, czy być dla swojego narodu natchnieniem, czy przestrogą.

 

 

 

Rozwiń więcej
Jacek Malczewski, Błędne koło /za: wikipedia.pl

Losowe tematy

Jeden dzień wśród bogów Olimpu...

Wydaje wam się zapewne że życie boga jest łatwe? Że to tylko popijanie ambrozji i połykanie tłustych kąsków składanych w ofierze przez wiernych wyznawców?...

Groteska – definicja charakterystyka...

W XV wieku odkryto w Rzymie niezwykłą grotę pełną zadziwiających malowideł. Przedstawiały one połączenia ludzi i zwierząt i roślin. Motywy owe zaczęły być kopiowane...

Proces jako powieść parabola

Powieść Franza Kafki „Proces” zaliczana jest do najważniejszych literackich arcydzieł XX wieku. Uznaje się wręcz że na jej spisanych w latach 1914-1915 stronnicach...

Nowa (wymyślona) przygoda psa Lampo...

Pewnego letniego popołudnia piesek Lampo wybrał się na samotną przechadzkę po parku. Było tu mnóstwo ludzi a słońce nadal niemiłosiernie paliło. Lampo postanowił...

Symbolizm i realizm w „Tajemniczym...

Powieść „Tajemniczy Ogród” to nie tylko opowiadanie ukazujące dzieje zagubionych dzieci które zaczyna łączyć przyjaźń oraz wspólny cel...

Nazwiska znaczące w literaturze...

Nazwisko znaczące w literaturze to zgodnie z definicją Słownika Języka Polskiego „nazwisko bohatera utworu literackiego które stanowi aluzję do charakteru lub...

Sprawozdanie z przebiegu pierwszej...

2 sierpnia 1940 roku objąłem dowództwo nad Dywizjonem 303 złożonym z polskich pilotów. 1 września o godzinie 16.00 otrzymaliśmy rozkaz wyruszenia do walki....

Sytuacja kobiet w sowieckich łagrach...

Gustaw Herling-Grudziński w „Innym świecie” przedstawia przerażający obraz życia w sowieckich łagrach w których ludzie podlegają fizycznej i moralnej...

Motyw przyjaźni w literaturze i...

Przyjaźń uchodzi za jedno z najszlachetniejszych ludzkich uczuć. Przez stulecia różni filozofowie powątpiewali w miłość patriotyzm a nawet w same idee dobra i...