Unikalne i sprawdzone teksty

Katastrofizm w literaturze Młodej Polski

Młoda Polska to epoka literacka, która cechowała się wieloma ciekawymi tendencjami. Jedną z nich było pojawienie się katastrofizmu jako elementu literatury tamtej epoki. Na jego funkcjonowanie miało wpływ wiele czynników, jednakże jego geneza ściśle powiązana jest z samą epoką oraz czasem jej trwania.
Przełom wieków XIX/XX był czasem niezwykłym. Przełom epok, zakończenie stulecia zdawało się być czasem, który zawsze wzbudzał w ludziach refleksję, a zarazem lęk. Zakończenie pewnego etapu, lęk przed nowym wydawały się być jednymi z najważniejszych myśli pojawiających się w głowach ówczesnego społeczeństwa. Ważną tendencją był między innymi dekadentyzm. Przekonanie o nieuchronnym upadku, pesymizm nastrojów miał swoje odbicie także w sztuce, literaturze. Wszechobecne przekonanie o zepsuciu oraz zbliżającym się rychło końcu, przyczyniło się do powstania tendencji katastroficznych.
Katastrofizm rozumiany jest jako przeświadczenie o nieuchronnej, zbliżającej się katastrofie, zagładzie. Szereg pesymistycznych spostrzeżeń ma być potwierdzeniem tego, że nadchodzi czas kary, ostatecznego rozliczenia. Katastrofizmowi niejednokrotnie towarzyszyły odwołania biblijne, przejawiające się między innymi jako motyw Sądu Ostatecznego.
Do utworów katastroficznych zaliczyć można między innymi wiersze autorstwa Kazimierza Przerwy – Tetmajera. „Koniec wieku XIX” to jeden z utworów, w którym znaleźć można znamiona katastrofizmu charakterystyczne dla epoki. Ciekawym przykładem jest także utwór „Dies iraeJana Kasprowicza. Skonstruowany niczym hymn stanowi przedstawienie momentu ostatecznego.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Czy kultura polska jest kulturą...

Odpowiedź na pytanie czy kultura polska jest kulturą o cechach mieszczańskich nie jest odpowiedzią łatwą. Można bowiem w polskiej kulturze dostrzec elementy twórczości...

Metamorfoza bohatera i jej sens...

Przemiany bohaterów literackich dokonują się na kilku płaszczyznach – może to być przemiana wewnętrzna lub zewnętrzna; przemiana może być konsekwencją...

Czy zgadzasz się z wizją ukazaną...

W wierszu zatytułowanym „Krótkość żywota” Daniel Naborowski przedstawił dojmującą wizję ludzkiego życia ukazując je jako toczące się w cieniu nieubłaganie...

Czy we współczesnym świecie można...

W naszych wyobrażeniach rycerze często funkcjonują jako wielcy niezwykle silni mężczyźni którzy w lśniących zbrojach mkną na cudnych rumakach. Zazwyczaj pojawiają...

Motyw śmierci – memento mori...

Słowa memento mori oznaczają dosłownie: „pamiętaj o śmierci”. Fraza w języku łacińskim jest odwołaniem do jednego z największych lęków człowieka...

Motyw patriotyzmu w „Hymnie do...

Do najbardziej znanych XVIII-wiecznych polskich utworów o tematyce patriotycznej zaliczają się „Hymn do miłości ojczyzny” Ignacego Krasickiego oraz „Pieśń...

Co zmienić w dzisiejszej Polsce...

Przez ostatnie kilkadziesiąt lat wiele zmieniło się w naszym kraju. Mówią o tym zarówno historycy jak i osoby pamiętające życie w czasach komunizmu. Mamy...

Groteska w „Ferdydurke”

„Ferdydurke” jest powieścią przesyconą groteską. Przejawia się ona zarówno w fabule utworu jak i w sposobie jej prezentacji a więc konstrukcji języku...

Naturalizm w „Ludziach bezdomnych"...

Powieść Stefana Żeromskiego „Ludzie bezdomni” odczytywać można na kilku poziomach. Zwiera ona mocny ładunek symbolizmu – obrazy takie jak rozdarta sosna...