Unikalne i sprawdzone teksty
Leonardo da Vinci - "Dama z łasiczką" (1483 - 1490)

Leonardo da Vinci, Dama z łasiczką – opis, interpretacja i analiza

„Dama z łasiczką” („Dama z gronostajem”) została namalowana przez Leonarda da Vinci techniką olejną z użyciem tempery na desce orzechowej o rozmiarach 54,7 x 40,3 cm. Powstanie obrazu datowane jest na okres 1483 - 1490 (najpewniej ok. 1485 r.), zaś jego burzliwe losy zaprowadziły go do Krakowa, gdzie może być oglądany w Muzeum Książąt Czartoryskich.

Opis

Obraz jest najprawdopodobniej portretem Cecylii Gallerani – kochanki księcia Ludovico Sforzy, ówczesnego mecenasa włoskiego artysty. Jej twarz ukazana została trzyćwierciowo (niepełny profil) i wpatruje się w odległy punkt znajdujący się z jej lewej strony. Jest to oblicze delikatne, symetryczne, ozdobione dużymi brązowymi oczami i cechujące się spokojem. Włosy kobiety, okryte przezroczystą woalką, ściśle przylegają do głowy. Cera Włoszki jest delikatna i blada, co wyraźnie kontrastuje z czarnymi koralami ozdabiającymi długą, smukłą szyję.

Tytułowa postać odziana jest w wielobarwną (dominują czerwień i błękit) i bogato zdobioną suknię, której wycięcie eksponuje piękno jej ciała. Na rękach kobiety spoczywa gronostaj. Zwierzę także patrzy w lewą stronę, jest wyjątkowo posłuszne i spokojne, wręcz zdaje się czerpać przyjemność z dotyku jej łagodnej dłoni.

Analiza i interpretacja

Dzieło Leonarda da Vinci przez długi czas traktowane było jako portret „ozdobiony” urokliwym ssakiem. Jednak dokładniejsze badania i studia ikonograficzne pozwoliły przedstawić o wiele bardziej wyczerpującą interpretację. W czasie powstawania tego obrazu trwały pertraktacje dotyczące małżeństwa Sforzy z Beatrice d’Este, toteż da Vinci nie mógł ukazać obydwu postaci zakochanych. Co ciekawe, Ludovico Sforza nosił przydomek „Gronostaj” (był kawalerem „Orderu Gronostaja”, który przyznawano za męstwo na polu bitwy), toteż obecne na obrazie zwierzę może symbolizować właśnie jego.
Trzymane przez kobietę stworzenie często rozumiane jest także jako nawiązanie do nazwiska Gallerani (gronostaj to z greckiego galée) oraz, co wiązało się z przekonaniem, iż zwierzęta z tej rodziny ułatwiają rozwiązanie, sugeruje jej brzemienność, która także nie mogła zostać ukazana w sposób bezpośredni (Cecylia dała Sforzie syna – Cesara).

Gronostaj często postrzegany był także jako symbol i oznaka czystości, ponieważ, ze względu na jego śnieżnobiałe futro, wierzono, iż stworzenie to prędzej poświęci swe życie, niż pozwoli zanieczyścić tę szlachetną barwę (pisał o tym w swych notatkach sam da Vinci).

„Dama z łasiczką” jest dziełem, które na stałe wpisało się w świadomość kolejnych pokoleń, stając się jednym z najbardziej rozpoznawalnych i cenionych obrazów w historii ludzkości. Jednak jego szczególną wartością jest fakt, iż odsłania wiele informacji na temat twórczości Leonarda da Vinci oraz całej epoki, w której żył, przybliżając ówczesną symbolikę i typowe sposoby odnoszenia się do rzeczywistości w sztuce.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Moje plany na przyszłość –...

Moje plany na przyszłość dotyczą zarówno zdarzeń najbliższych jak i tych które będą miały miejsce kiedy dorosnę. Te najbardziej odległe dotyczą kilku...

„Bogurodzica” w kontekście...

Polską poezję średniowieczną dzieli się najczęściej na świecką i religijną. Przyporządkowanie niektórych tekstów do jednej z powyższych kategorii nie...

Wojciech Weiss Melancholik - opis...

W 1898 roku Wojciech Weiss namalował jedno ze swoich bardziej znanych dzieł „Melancholika” (znanego także jako „Totenmesse”). Data powstania obrazu...

Przyjaciele są jak ciche anioły...

Nietrudno być dobrym przyjacielem gdy wszystko układa się pomyślnie podczas wspólnych zabaw gier czy spędzając beztrosko wolny czas. Prawdziwy przyjaciel powinien...

Czym są dla mnie symbole narodowe?...

Symbole narodowe to takie rzeczy które dla każdego przedstawiciela danego narodu mają szczególną wartość.Dla mnie polskie symbole narodowe też ją posiadają....

Paryż i Warszawa w „Lalce”...

Stanisław Wokulski rozczarowany obojętnością Izabeli Łęckiej opuszcza doskonale znaną mu Warszawę i udaje się do Paryża by wspólnie z Suzinem prowadzić tam...

Czesław Miłosz – poeta-moralista...

Czesław Miłosz należy do najwybitniejszych polskich (a zarazem światowych) poetów XX stulecia. Jednocześnie był on wybitnym obserwatorem swojej epoki i niezwykłym...

Motyw danse macabre w literaturze...

Motyw danse macabre to jeden z popularnych w średniowieczu motywów który powiązany był z nawołaniem do pamiętania o śmierci i kruchości ludzkiego życia...

Dwaj mężczyźni obserwujący księżyc...

„Dwaj mężczyźni obserwujący księżyc” to dzieło autorstwa Caspara Davida Friedricha. Romantyczny autor po raz kolejny zestawił ludzką postać która...