Unikalne i sprawdzone teksty

Matka Boska jako bohaterka literacka. Przedstaw jej obraz funkcjonujący w polskiej literaturze

Spośród wszystkich świętych Kościoła katolickiego największymi względami cieszy się w Polsce Matka Boska, uznawana od czasów średniowiecza za najlepszą pośredniczkę pomiędzy niebem i ziemią. Nic więc dziwnego, że stała się ona bohaterką wielu utworów literackich, które wyszły spod pióra polskich pisarzy.

Jednym z nich jest anonimowy autor najstarszej znanej polskiej pieśni, „Bogurodzicy”. Utwór rozpoczyna się od apostrofy do Maryi jako Bożej Rodzicielki, która u Jezusa, Króla Niebieskiego, może wyjednać ludziom potrzebnych łask, w szczególności pobożnego życia na ziemi oraz życia wiecznego po śmierci. Postać Matki Boskiej w średniowiecznej pieśni jawi się jako nieskalana i pełna łask pochodzących od Boga. Pieśń głosi też dogmatyczną prawdę o Niepokalanym Poczęciu Maryi. Jest więc Matka Boska w „Bogurodzicy” osobą naznaczoną wszelkimi przymiotami, które zostają wysławione i nadzieją dla grzeszników oczekujących na wstawiennictwo.

Dla Adama Mickiewicza, który w „Inwokacji” do „Pana Tadeusza” formułuje apostrofę do Matki Boskiej Ostrobramskiej, Maryja jest wspomnieniem czasów dzieciństwa, powierniczką życiowych trosk i nadzieją na poprawę losu. Zwracając się do niej, wspomina poeta cudowne uzdrowienie za jej wstawiennictwem, gdy był jeszcze dzieckiem, jej zdradza smutek związany z emigracją, prosi o przeniesienie jego myśli i duszy do kraju ojczystego oraz uparcie wierzy, że skoro Boża Rodzicielka do tej pory nie opuściła go w życiowych trudach, toteż pozwoli mu jeszcze zobaczyć ojczyznę na własne oczy.

W „Potopie” Henryka Sienkiewicza Matka Boska pojawia się nie w modlitwie czy refleksji, lecz zupełnie fizycznie. W trakcie oblężenia Jasnej Góry ukazuje się ona żołnierzom szwedzkim pod postacią zjawy nad murami klasztoru:

Pewnego rana popłoch wszczął się we wschodnio-południowym przykopie; żołnierze bowiem ujrzeli wyraźnie niewiastę w błękitnym płaszczu, osłaniającą kościół i klasztor. Na ten widok rzucili się pokotem twarzami na ziemię. Próżno nadjechał sam Miller, próżno tłumaczył im, że to mgły i dymy ułożyły się w ten sposób; próżno wreszcie groził sądem i karami. W pierwszej chwili nikt nie chciał go słuchać; zwłaszcza że sam jenerał nie umiał ukryć przerażenia.

Pojawienie się Matki Boskiej na porannym niebie wywołało przerażenie żołnierzy, gdyż stanowiło wyraźny sygnał, że boska moc jest po stronie Polaków, a dotychczasowe powodzenie przeciwnika znajdującego się w wyraźnej mniejszości, tylko utwierdzało Szwedów w przekonaniu, że podjęli się zadania sprzecznego z wolą bożą. Matka Boska Częstochowska jawi się więc jako obrończyni tych, którzy służą chwale bożej i w słusznej walce stanowi dla nich wsparcie.

Obraz Matki Boskiej wyłaniający się z polskiej literatury tłumaczy przywiązanie Polaków dla świętej. Uznając ją za Królową Polski, widzą w niej niezawodną orędowniczkę spraw ziemskich przed Boskim Majestatem. Wiedząc, że można liczyć na wsparcie Matki Chrystusa, wznoszą do niej modły w sprawach osobistych, związanych ze zbawieniem duszy oraz w chwilach nieszczęścia całego narodu.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Kto jest dla Ciebie autorytetem...

Każdy z nas poszukuje autorytetów osób które mógłby naśladować. Wybór właściwego wzorca jest bardzo istotny – często nie robimy...

Motyw sokoła w noweli

„Dekameron” Giovanniego Boccaccia to zbiór 100 nowel. Wśród nich znajdują się teksty przeciętne zwyczajnie dobre oraz wybitne. Przykładem dzieła...

Metamorfoza bohatera i jej sens...

Przemiany bohaterów literackich dokonują się na kilku płaszczyznach – może to być przemiana wewnętrzna lub zewnętrzna; przemiana może być konsekwencją...

Kim chciałbym zostać w przyszłości?...

Jest wiele zawodów które mnie interesują istnieje wiele rzeczy które wydają mi się warte spróbowania. Jednak najbardziej chciałbym zostać nauczycielem....

Portrety kobiet wyemancypowanych...

W całej twórczości Elizy Orzeszkowej niezwykle istotne miejsce zajmuje kwestia kobiecej emancypacji. Sztandarowym przykładem jest w tym względzie „Marta”...

Charakterystyka porównawcza Kmicica...

Bohaterowie „Trylogii” Henryka Sienkiewicza od ponad stu lat dominują nad wyobraźnią Polaków. Wystarczy otworzyć książki historyczne by zorientować...

„Medaliony” jako literatura...

„Medaliony” Zofii Nałkowskiej należą do literatury faktu. Autorka nie stworzyła w książce zarysu fikcji ale przekazała materiały zgromadzone podczas pracy...

Jacek Malczewski Błędne koło...

„Błędne koło” Jacka Malczewskiego należy do najbardziej interesujących dzieł polskiego symbolizmu. Obraz powstawał w latach 1895-1897. Jego przekaz jest bardzo...

Opis miniatury francuskiej „Architekt...

„Architekt wszechświata” to miniatura nieznanego autorstwa której powstanie datowane jest na około XIII wieku. Przedstawiona na miniaturze postać zdaje...