Unikalne i sprawdzone teksty

Matka Boska jako bohaterka literacka. Przedstaw jej obraz funkcjonujący w polskiej literaturze

Spośród wszystkich świętych Kościoła katolickiego największymi względami cieszy się w Polsce Matka Boska, uznawana od czasów średniowiecza za najlepszą pośredniczkę pomiędzy niebem i ziemią. Nic więc dziwnego, że stała się ona bohaterką wielu utworów literackich, które wyszły spod pióra polskich pisarzy.

Jednym z nich jest anonimowy autor najstarszej znanej polskiej pieśni, „Bogurodzicy”. Utwór rozpoczyna się od apostrofy do Maryi jako Bożej Rodzicielki, która u Jezusa, Króla Niebieskiego, może wyjednać ludziom potrzebnych łask, w szczególności pobożnego życia na ziemi oraz życia wiecznego po śmierci. Postać Matki Boskiej w średniowiecznej pieśni jawi się jako nieskalana i pełna łask pochodzących od Boga. Pieśń głosi też dogmatyczną prawdę o Niepokalanym Poczęciu Maryi. Jest więc Matka Boska w „Bogurodzicy” osobą naznaczoną wszelkimi przymiotami, które zostają wysławione i nadzieją dla grzeszników oczekujących na wstawiennictwo.

Dla Adama Mickiewicza, który w „Inwokacji” do „Pana Tadeusza” formułuje apostrofę do Matki Boskiej Ostrobramskiej, Maryja jest wspomnieniem czasów dzieciństwa, powierniczką życiowych trosk i nadzieją na poprawę losu. Zwracając się do niej, wspomina poeta cudowne uzdrowienie za jej wstawiennictwem, gdy był jeszcze dzieckiem, jej zdradza smutek związany z emigracją, prosi o przeniesienie jego myśli i duszy do kraju ojczystego oraz uparcie wierzy, że skoro Boża Rodzicielka do tej pory nie opuściła go w życiowych trudach, toteż pozwoli mu jeszcze zobaczyć ojczyznę na własne oczy.

W „Potopie” Henryka Sienkiewicza Matka Boska pojawia się nie w modlitwie czy refleksji, lecz zupełnie fizycznie. W trakcie oblężenia Jasnej Góry ukazuje się ona żołnierzom szwedzkim pod postacią zjawy nad murami klasztoru:

Pewnego rana popłoch wszczął się we wschodnio-południowym przykopie; żołnierze bowiem ujrzeli wyraźnie niewiastę w błękitnym płaszczu, osłaniającą kościół i klasztor. Na ten widok rzucili się pokotem twarzami na ziemię. Próżno nadjechał sam Miller, próżno tłumaczył im, że to mgły i dymy ułożyły się w ten sposób; próżno wreszcie groził sądem i karami. W pierwszej chwili nikt nie chciał go słuchać; zwłaszcza że sam jenerał nie umiał ukryć przerażenia.

Pojawienie się Matki Boskiej na porannym niebie wywołało przerażenie żołnierzy, gdyż stanowiło wyraźny sygnał, że boska moc jest po stronie Polaków, a dotychczasowe powodzenie przeciwnika znajdującego się w wyraźnej mniejszości, tylko utwierdzało Szwedów w przekonaniu, że podjęli się zadania sprzecznego z wolą bożą. Matka Boska Częstochowska jawi się więc jako obrończyni tych, którzy służą chwale bożej i w słusznej walce stanowi dla nich wsparcie.

Obraz Matki Boskiej wyłaniający się z polskiej literatury tłumaczy przywiązanie Polaków dla świętej. Uznając ją za Królową Polski, widzą w niej niezawodną orędowniczkę spraw ziemskich przed Boskim Majestatem. Wiedząc, że można liczyć na wsparcie Matki Chrystusa, wznoszą do niej modły w sprawach osobistych, związanych ze zbawieniem duszy oraz w chwilach nieszczęścia całego narodu.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Co zmienić w dzisiejszej Polsce...

Przez ostatnie kilkadziesiąt lat wiele zmieniło się w naszym kraju. Mówią o tym zarówno historycy jak i osoby pamiętające życie w czasach komunizmu. Mamy...

Charakterystyka porównawcza Kmicica...

Bohaterowie „Trylogii” Henryka Sienkiewicza od ponad stu lat dominują nad wyobraźnią Polaków. Wystarczy otworzyć książki historyczne by zorientować...

Literatura prawdy pamięci ocalenia?...

XX wiek należał do najstraszniejszych okresów w dziejach ludzkości. Zaczął się w aurze nadziei na rozwój technologiczny i moralny człowieka – wkrótce...

Indywidualizm romantyczny – definicja...

Definicja Indywidualizm romantyczny to pojęcie ściśle wiążące się z bohaterem twórczości charakterystycznej dla tej epoki. Oznacza ono postać wyjątkową wykraczającą...

Gustaw jako bohater romantyczny

Gustaw – protagonista czwartej części „Dziadów” Adama Mickiewicza – jest postacią tajemniczą budzącą niepokój. Historia opowiedziana...

Fantastyka – definicja cechy znaczenie...

Definicja Fantastyka to pojęcie które w kontekście literatury i sztuki oznacza wprowadzanie do świata przedstawionego bytów i zjawisk zaczerpniętych ze sfery...

„Potop” jako powieść ku pokrzepieniu...

Rok 1886 w którym wydany został „Potop” Henryka Sienkiewicza był 91 rokiem zaborów. Naród polski miał za sobą trzy wielkie powstania - wszystkie...

Forma w „Ferdydurke”

Jednym z najważniejszych zagadnień pojawiających się w „Ferdydurke” Witolda Gombrowicza jest forma. Pod pojęciem tym skrywają się schematy działania i postawy...

Epitet – co to jest epitet? Przykłady...

DefinicjaEpitet to środek stylistyczny którego głównym zadaniem jest określanie opisywanie słowa z którym w parze występuje. Może ono być zarówno...