Unikalne i sprawdzone teksty

Tragizm w Procesie

„Proces” Franza Kafki ma opinię jednej z najbardziej pesymistycznych książek XX wieku. Paradoksalnie, właśnie owa mroczna wizja doskonale wyraża przemiany, jakie zaszły w owym stuleciu – stuleciu totalitaryzmów, dyktatur i ludobójstwa. Dzieło Kafki przenika nastrój tragizmu, niemal antyczny fatalizm.

Powieść opowiada o Józefie K., zwykłym człowieku, urzędniku bankowym, który żyje w jakimś niesprecyzowanym mieście. W dniu trzydziestych urodzin do jego mieszkania wdziera się dwóch agentów i aresztuje go. Bohater wkrótce zostaje uwolniony, jednak dowiaduje się, że postępowanie przeciw niemu będzie się toczyć dalej. Już tutaj widać tragiczny sens dzieła – Józef K. jest na wolności, ale z drugiej strony ciągle wisi nad nim widmo uwięzienia. Nie zna on zarzutów, jakie zostały mu postawione, co tylko potęguje jego bezradność. Skoro bohater nie ma pojęcia, za co ma odpowiadać, to nie jest w stanie sformułować żadnej rozsądnej linii obrony. Ciągły lęk staje się jego udziałem, myśli o procesie prześladują go w domu i w pracy. Jednak nie jest to lęk wyimaginowany – w końcu sprawa kończy się ponownym aresztowaniem i egzekucją Józefa K.

Właśnie owa niemożliwość wydostania się spomiędzy trybów sądowej machiny stanowi najbardziej tragiczny element powieści. Próbując poznać mechanizmy działania tej instytucji, Józef K. dowiaduje się, że nie ma ucieczki przed jej siepaczami. Nawet zwolnienie oznacza tylko odroczenie – bowiem kolejne aresztowanie nastąpi z pewnością za jakiś czas. Przypadkowo poznany ksiądz nie przynosi bohaterowi żadnej ulgi – jedyne, co może zalecić, to pogodzenie się z losem. Nawet przestrzeń wydaje się sprzysięgać przeciw Józefowi, podkreślając brak możliwości ucieczki – korytarze sądowych gmachów są ciemne, duszne i przytłaczające.

Franz Kafka przedstawił nam wizję tragiczną i przerażającą. Opisał jednostkę bezsilną wobec państwowego molocha, jednostkę skazaną wręcz na zagładę. Być może najbardziej przerażająca w tym wszystkim jest świadomość, iż była to wizja prorocza – hitlerowska III Rzesza i stalinowski Związek Sowiecki wcieliły ją w życie już dekadę po śmierci Kafki.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Znaczenie tytułu „Granica”

Zanim Zofia Nałkowska ukończyła powieść o losach Zenona Ziembiewicza planowała nadać jej tytuł „Schematy”. W ten sposób zaakcentowałaby przede wszystkim...

Sceptycyzm ironia żart w twórczości...

Wisława Szymborska znana jest z poezji pełnej uszczypliwej ironii i nieco złośliwej refleksji nad rzeczywistością. Jednocześnie twórczość owa stanowi wyraz sceptycznego...

List do Koszałka Opałka jako pomoc...

Drogi Koszałku Opałku! Piszę do Ciebie ponieważ chciałabym Ci pomóc w odnalezieniu wiosny. Wiem że Krasnoludkom jest coraz zimniej i macie ogromny problem z nieprzemijającą...

Bóg, świat, człowiek w Biblii

Wszystkie z ksiąg Pisma Świętego przedstawiają relacje Boga z człowiekiem. Istotne jest również otoczenie w którym żyje człowiek – świat. Wzajemne...

Dlaczego XVI wiek nazywamy złotym...

Szesnasty wiek był szczególnym okresem w historii Polski. To właśnie w tym stuleciu polski król (Zygmunt I Stary) odbierał na krakowskim rynku hołd od pruskiego...

Nowela – definicja i wyznaczniki...

Definicja i wyznaczniki gatunku Nowela to gatunek literacki którego głównym wyznacznikiem jest zwięzłość. Nowela to utwór charakteryzujący się jednowątkowością....

Motyw prometejski w literaturze

Motyw prometejski jest jednym z tych motywów które pojawiają się w literaturze bardzo często i chętnie są przywoływane. Jest to związane z samą historią...

Groteska – definicja charakterystyka...

W XV wieku odkryto w Rzymie niezwykłą grotę pełną zadziwiających malowideł. Przedstawiały one połączenia ludzi i zwierząt i roślin. Motywy owe zaczęły być kopiowane...

Impresjonizm i symbolizm w „Jądrze...

„Jądro ciemności” Josepha Conrada jest powieścią modernistyczną. Można tu odnaleźć ślady poetyk charakterystycznych dla literatury przełomu XIX i XX wieku...