Unikalne i sprawdzone teksty

Uczyć, bawiąc – realizacja oświeceniowej zasady na przykładzie twórczości Ignacego Krasickiego

Twórczość Ignacego Krasickiego ma charakter dydaktyczny. Zgodne to jest z oświeceniowym zaleceniem, by „uczyć, bawiąc”. Powiedzieć można, iż owo zalecenie biskup-poeta zrealizował idealnie, bowiem jego utwory są zarówno bardzo zabawne, jak i też przekazują czytelnikowi istotne zalecenia moralne.

Doskonałym przykładem tego podejścia jest „Żona modna”. Otrzymujemy w wierszu pełną humoru opowieść o wiejskim szlachcicu, który żeni się z kobietą z miasta (a właściwie z jej majątkiem). Po ślubie okazuje się, że wybranka jest utracjuszką, która przepuszcza pieniądze małżonka na podpatrzone zagranicą rozrywki i zwyczaje. W gruncie rzeczy historia ta nadawałaby się na scenariusz doskonałej komedii. Jednak Krasicki nie ogranicza się do pustych dowcipów – „Żona modna” stanowi również satyrę wymierzoną w zwyczaje rodaków. Biskup zwraca uwagę, iż marnują oni majątek na niepotrzebne luksusy i starają się we wszystkim naśladować mody płynące z Francji, choćby to naśladownictwo miało skutkować ich bankructwem.

Podobna „szpila” wbita zostaje w utracjuszostwo Polaków w utworze „Pijaństwo”. Przedstawia ono dialog dwóch szlachciców. Jeden z nich opowiada o ciągu zabaw, w których brał udział – zabawy owe skutkowały u niego ranami głowy na skutek pijackiej bójki. Drugi z rozmówców wygłasza pean na cześć trzeźwości i szkód, jakie przynosi nadużywanie alkoholu. Poszkodowany wysłuchuje tego, po czym… udaje się napić wódki.

To również scena, niczym z telewizyjnego sitcomu – usta czytelnika same rozszerzają się w uśmiechu. Ale i tutaj Krasicki wykorzystuje okazję, by narzekać na ludzi, którzy snują przy winie wielkie projekty polityczne i gospodarcze, ale żadne nie zostaną zrealizowane po odejściu od stołu. Zamiast inwestować w rozwój kraju szlachta woli przeznaczać pieniądze na opilstwo i obżarstwo.

Ignacy Krasicki przedstawia w swojej twórczości galerię zabawnych, czasem wręcz groteskowych postaci. Jednak satyry biskupa nie stanowią tylko rozrywki – każda z nich zwraca też uwagę na jakiś szkodliwy aspekty otaczającej go rzeczywistości. Każda jest wezwaniem do poprawy – zapewne tym mocniejszym, że przecież nikt nie lubi być wyśmiewany.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Moja wizja nieba – opis raju

„To raj na ziemi” – mówimy nieraz na widok jakiegoś pięknego zakątka. „Niebo w gębie” – powtarzamy jedząc jakiś wyjątkowy smakołyk....

Charakterystyka porównawcza Danusi...

Danusia Gawlikówna i Elza (Elżbieta) Jezierska to dwie główne bohaterki powieści Jadwigi Korczakowskiej pt. „Spotkanie nad morzem”. Obie mają po...

Czy naprawdę „w samotności każdy...

Wiele osób uważa że w samotności można się jedynie nudzić. Ja jednak myślę że czasem warto spędzić czas samemu bez innych osób. Jeśli mądrze się go...

„Sklepy cynamonowe” jako proza...

Proza poetycka jest szczególnym gatunkiem literackim. W jej obrębie dostrzec można bowiem niezwykle interesujące połączenie cech typowych dla liryki i właśnie prozy....

Kobieta w literaturze i sztuce renesansu...

Renesans uchodzi za epokę w której ponownie odkryto pewne uroki życia „zapomniane” w średniowieczu. Wrócono do realistycznego przedstawiania ludzkiego...

Opis obrzędu dziadów w cmentarnej...

Jest noc. Ciemność spowiła świat gdzieniegdzie widać tylko błyskające oczy tajemniczych stworzeń. W niewielkiej kaplicy mieszczącej się tuż obok cmentarza zgromadzili...

Najciekawsza przygoda Tomka Sawyera...

Tomek Sawyer to chyba największy łobuz w dziejach literatury! Ten bohater książek amerykańskiego pisarza Marka Twaina przeżył tyle przygód i spłatał tyle psikusów...

Artur Grottger Pożegnanie powstańca...

„Pożegnanie powstańca” jest jedną z dwóch części dyptyku Artura Grottgera których tematyka wiąże się z powstaniem styczniowym. Płótno...

Elementy historyczne i autobiograficzne...

Cykl „Dziadów” Adama Mickiewicza nawiązuje do religijnego obrzędu wywoływania duchów który praktykowany był w czasach pogańskich. Żywotność...