Unikalne i sprawdzone teksty

Winkelriedyzm w Kordianie – wyjaśnij pojęcie „Polska Winkelriedem narodów” na podstawie utworu „Kordian” Juliusza Słowackiego

Arnold Winkelried dzisiaj uważany jest za postać legendarną. Jednak jeszcze w XIX wieku jego istnienie traktowano jako absolutnie pewne. Właśnie wtedy, będąc w Szwajcarii, Słowacki musiał zapoznać się z opowieścią o wydarzeniach mających miejsce w 1386 roku pod Sempach. Stoczona została tam bitwa między wojskami szwajcarskimi a armią Habsburgów. Dążący do niepodległości Szwajcarzy nie mogli przełamać szyku przeciwnika, co niechybnie skończyłoby się dla nich okrutną klęską (Habsburgowie mieli przewagę militarna). Wtedy do akcji wkroczył Arnold Winkelried. Natarł na przeciwnika i skierował kopie jego żołnierzy w swoją stronę, czyniąc wyłom w szeregach. Wojsko szwajcarskie wykorzystało tę okazję i przechyliło szalę zwycięstwa na swoją stronę. Za czyn ten Winkelried okrzyknięty został bohaterem narodowym i symbolem poświęcenia za ojczyznę. Chociaż dzisiejsi historycy uważają, iż poświęcenie Winkelrieda było elementem wojny propagandowej między Szwajcarami a Austriakami, postać ta wciąż pobudza wyobraźnię.

Gdy tytułowy bohater „Kordiana” Juliusza Słowackiego stoi na szczycie masywu Mont-Blanc, wykrzykuje słowa: Polska Winkelriedem narodów. Przezwyciężywszy dręczące go niepokoje i wątpliwości oraz przeszedłszy konfrontację z brutalną codziennością, Kordian postanowił przysłużyć się sprawie ojczyzny. Jego inspiracją, co nie podlega wątpliwościom, był właśnie Winkelried. Jednak okrzyk młodzieńca ma znacznie szersze znaczenie, nie odnosi się wyłącznie do jednostki, ale także do całej ojczyzny.

Kordian - Winkelried miał poświęcić się w imię narodu. Zdeterminowany bohater, mimo niekorzystnego dlań głosowania nad wyrokiem wydanym na cara, szybko opuścił podziemia kościoła św. Jana i pewny siebie udał się pod komnatę władcy. Nie wypełnił jednak misji. Przerażony, rozdarty między wartościami, nadto poddany igraszkom złych mocy, padł pod drzwiami, a wkrótce usłyszał wyrok śmierci. Mimo to swoim uczynkiem wytyczył on ścieżkę, pokazał, iż trudna sytuacja ojczyzny wymaga aktywności i poświęcenia.

Szerszy wymiar winkelriedyzmu, czyli odniesienie go do ojczyzny, ma podobne znaczenie. Przyjmując na siebie ciosy tyranów i despotów, skupiając na sobie ich uwagę, Polska staje się Winkelriedem, który umożliwi innym narodom zrzucenie jarzma i rozpoczęcie harmonijnego, wypełnionego pokojem życia. Należy tutaj pamiętać, iż jedną z najważniejszych wartości w romantycznej hierarchii była wolność.

Wywodząca się od Słowackiego koncepcja winkelriedyzmu jest poglądem polemicznym do mesjanizmu, którego idee zawarł Mickiewicz w III części „Dziadów”. Obie te myśli osadzone są w historiozofii romantycznej (prowidencjalizm, próby odnalezienia sensu wydarzeń, odczytania ich następstw). Jednak w koncepcji Słowackiego wyraźnie podkreślona zostaje konieczność działania, pewien przymus aktywności. Kwestię tą rozwinie później poeta w swojej filozofii genezyjskiej.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Madame de Pompadour (1759) Francisco...

„Madame de Pompadour” to obraz, którego autorem jest Francis Boucher. Dzieło powstałe w 1759 roku przedstawia

Proces jako powieść awangardowa

„Proces” Franza Kafki uznaje się za jedną z istotniejszych powieści XX wieku. Bogactwo treści jak i oryginalna forma inspirowały kolejne pokolenia czytelników....

Motyw śmierci – memento mori...

Słowa memento mori oznaczają dosłownie: „pamiętaj o śmierci”. Fraza w języku łacińskim jest odwołaniem do jednego z największych lęków człowieka...

Obraz rewolucji w „Nie-boskiej...

Chociaż rewolucja ukazana w „Nie-boskiej komedii” nie została osadzona w wyraźnym kontekście historycznym inspiracją i źródłem przemyśleń Krasińskiego...

Parnasizm – definicja cechy przedstawiciele...

Definicja Był to pogląd powstały w XIX wieku który swoje korzenie miał w poezji francuskiej jednak jego założenia przeniosły się także na inne dziedziny literatury...

Portrety kobiet wyemancypowanych...

W całej twórczości Elizy Orzeszkowej niezwykle istotne miejsce zajmuje kwestia kobiecej emancypacji. Sztandarowym przykładem jest w tym względzie „Marta”...

Syzyfowe prace jako powieść o...

Powieść Stefana Żeromskiego „Syzyfowe prace” to dzieło wyjątkowe. Można ją interpretować jako książkę polityczną – opowiada przecież o ważnych...

„Inny świat” – epilog –...

Streszczenie „Epilog. Upadek Paryża” W czerwcu 1945 roku Gustaw przebywa w Rzymie gdzie pracuje w redakcji pewnego czasopisma. Któregoś dnia bohater spotyka...

Odwaga walki zbrojnej i inny rodzaj...

W ciągu dziejów przedstawiciele chyba wszystkich narodowości musieli wielokrotnie toczyć wojny. Obrona praw i wolności ojczyzny wymagała od wielu poświęcenia zdrowia...