Unikalne i sprawdzone teksty

Kultura masowa – definicja, cechy, przykłady, twórcy

Kultura masowa jest fenomenem związanym z nowoczesnymi społeczeństwami. Przez długie stulecia obowiązywał podział na kulturę dworską, zrozumiałą dla garstki wykształconych ludzi i kulturę ludową, odpowiadającą na potrzeby chłopów (czyli większości ludzi). Jednak przemiany gospodarcze sprawiły, że coraz więcej osób dysponowało pewną ilością wolnego czasu i pieniędzy – stali się więc potencjalnymi konsumentami kultury. Jednak musiała to być kultura bardziej wyrafinowana niż ta, oferowana przez wiejskich muzykantów, czy jasełka parafialne, a zarazem mniej skomplikowana niż ambitne dzieła tworzone dla dworzan i intelektualistów. Na takie zapotrzebowanie odpowiedzią stała się właśnie kultura masowa, dzisiaj zwana także kulturą popularną lub popkulturą.

Popkulturą nazywa się pewien typ literatury, muzyki i kina. Musi być on nieco mniej złożony, niż dzieła ambitne – w końcu przeznaczony jest, jak sama nazwa wskazuje, dla szerokiego odbiorcy. Dlatego psychologia postaci w filmach i książkach jest nieco uproszczona w porównaniu z bohaterami tak zwanej kultury wysokiej. Również wątki (intryga) jest zazwyczaj dość typowa i mało skomplikowana – częstymi elementami są pościgi, strzelaniny i awantury miłosne. W muzyce popularnej również obecne są liczne uproszczenia.

Praktycznie od swoich narodzin w XIX wieku kultura masowa musiała zmagać się z poważną krytyką. Myśliciele tacy jak Fryderyk Nietzsche, czy Jose Ortega y Gasset (autor „Buntu mas”) zarzucali jej promowanie wulgarności, prymitywizmu i żerowanie na najniższych instynktach odbiorców. Kultura masowa miała „równać w dół” i zabijać w odbiorcach chęć poznawania dzieł bardziej wyrafinowanych. Z drugiej strony, obrońcy kultury popularnej podkreślają, iż wiele dzieł uznawanych dziś za najważniejsze osiągniecia człowieka, początkowo przeznaczonych było dla szerokiego odbiorcy. Najlepszym przykładem są tutaj dramaty Williama Szekspira, tworzone dla zwykłych londyńczyków – dopiero później autor „Hamleta” został uznany za jednego z najważniejszych twórców w dziejach ludzkości.

Innym przykładem jest muzyka jazzowa. Dzisiaj uchodzi ona za produkt dla koneserów, a jeszcze sto lat temu uznawano ją za przejaw prymitywizmu. Pamiętać też należy, że stworzyli ją prości murzyńscy muzycy, wyrażający w niej swoje cierpienia, nie zaś absolwenci konserwatoriów.

Obecnie często autorzy łączą kulturę wysoką z kulturą masową (tzw. postmodernizm). Przykładem tego typu twórcy jest reżyser filmowy, Quentin Tarantino. Jego film „Pulp Fiction” otrzymał na festiwalu w Cannes prestiżową Złotą Palmę – a był on oparty na wątkach zaczerpniętych z kina dla ubogich odbiorców (tzw. kino klasy B) i prostych historyjek sensacyjnych (tzw. „pulp fiction”).

Dzisiaj krytycy kultury masowej wydają się w odwrocie. Popkultura zagościła na salonach i coraz częściej cieszy się uznaniem wybitnych intelektów.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Tragizm w Procesie

„Proces” Franza Kafki ma opinię jednej z najbardziej pesymistycznych książek XX wieku. Paradoksalnie właśnie owa mroczna wizja doskonale wyraża przemiany jakie...

„Nie-boska komedia” jako dramat...

„Nie-boska komedia” Zygmunta Krasińskiego jest utworem szczególnym. Ten dramat romantyczny zaliczany jest do najważniejszych dzieł gatunku a jego autor...

Czy warto chodzić do szkoły?

Szkoła często jest dla uczniów męcząca. Musimy wstawać rano pędzić na zajęcia i spędzać kilka godzin w budynku. Patrzymy przez okno na piękną pogodę na zewnątrz...

Jak spędzam wolny czas?

Wolny czas to dla mnie ulubione chwile dnia odpoczynek od szkolnych obowiązków oraz od zadań które wyznaczają mi rodzice. Chociaż często mam wolny czas staram...

Kartka z pamiętnika Elizy - „Skąpiec”...

Mój ojciec jest doprawdy okropny! Właśnie dowiedziałam się że pragnie mnie wydać za naszego sąsiada Anzelma. I to tylko dlatego że Anzelm nie żąda ode mnie posagu!...

Oblicza patriotyzmu. Jak realizują...

Patriotyzm jest od czasów starożytności istotnym tematem literatury. Autorzy zastanawiają się jak najlepiej służyć swojej ojczyźnie jaka nagroda powinna spotkać...

Powrót syna marnotrawnego Rembrandt...

„Powrót syna marnotrawnego” to siedemnastowieczny obraz stworzony przez Rembrandta van Rijna. Holenderski artysta uwiecznił scenę pochodzącą z jednej z...

Dobre i złe oblicze szlachcica...

Jacek Soplica był postacią szczególną. Jego talent przywódczy i niesamowitą zdolność zjednywania sobie ludzi odkrył Stolnik który pragnąc mieć potężnego...

Rozmowa Benedykta z synem Witoldem...

Rozmowa Benedykta Korczyńskiego z synem stanowi jedną z istotniejszych scen w powieści „Nad Niemnem” ponieważ wyraźnie pokazuje konflikt pokoleń będący jednym...