Unikalne i sprawdzone teksty

Kultura masowa – definicja, cechy, przykłady, twórcy

Kultura masowa jest fenomenem związanym z nowoczesnymi społeczeństwami. Przez długie stulecia obowiązywał podział na kulturę dworską, zrozumiałą dla garstki wykształconych ludzi i kulturę ludową, odpowiadającą na potrzeby chłopów (czyli większości ludzi). Jednak przemiany gospodarcze sprawiły, że coraz więcej osób dysponowało pewną ilością wolnego czasu i pieniędzy – stali się więc potencjalnymi konsumentami kultury. Jednak musiała to być kultura bardziej wyrafinowana niż ta, oferowana przez wiejskich muzykantów, czy jasełka parafialne, a zarazem mniej skomplikowana niż ambitne dzieła tworzone dla dworzan i intelektualistów. Na takie zapotrzebowanie odpowiedzią stała się właśnie kultura masowa, dzisiaj zwana także kulturą popularną lub popkulturą.

Popkulturą nazywa się pewien typ literatury, muzyki i kina. Musi być on nieco mniej złożony, niż dzieła ambitne – w końcu przeznaczony jest, jak sama nazwa wskazuje, dla szerokiego odbiorcy. Dlatego psychologia postaci w filmach i książkach jest nieco uproszczona w porównaniu z bohaterami tak zwanej kultury wysokiej. Również wątki (intryga) jest zazwyczaj dość typowa i mało skomplikowana – częstymi elementami są pościgi, strzelaniny i awantury miłosne. W muzyce popularnej również obecne są liczne uproszczenia.

Praktycznie od swoich narodzin w XIX wieku kultura masowa musiała zmagać się z poważną krytyką. Myśliciele tacy jak Fryderyk Nietzsche, czy Jose Ortega y Gasset (autor „Buntu mas”) zarzucali jej promowanie wulgarności, prymitywizmu i żerowanie na najniższych instynktach odbiorców. Kultura masowa miała „równać w dół” i zabijać w odbiorcach chęć poznawania dzieł bardziej wyrafinowanych. Z drugiej strony, obrońcy kultury popularnej podkreślają, iż wiele dzieł uznawanych dziś za najważniejsze osiągniecia człowieka, początkowo przeznaczonych było dla szerokiego odbiorcy. Najlepszym przykładem są tutaj dramaty Williama Szekspira, tworzone dla zwykłych londyńczyków – dopiero później autor „Hamleta” został uznany za jednego z najważniejszych twórców w dziejach ludzkości.

Innym przykładem jest muzyka jazzowa. Dzisiaj uchodzi ona za produkt dla koneserów, a jeszcze sto lat temu uznawano ją za przejaw prymitywizmu. Pamiętać też należy, że stworzyli ją prości murzyńscy muzycy, wyrażający w niej swoje cierpienia, nie zaś absolwenci konserwatoriów.

Obecnie często autorzy łączą kulturę wysoką z kulturą masową (tzw. postmodernizm). Przykładem tego typu twórcy jest reżyser filmowy, Quentin Tarantino. Jego film „Pulp Fiction” otrzymał na festiwalu w Cannes prestiżową Złotą Palmę – a był on oparty na wątkach zaczerpniętych z kina dla ubogich odbiorców (tzw. kino klasy B) i prostych historyjek sensacyjnych (tzw. „pulp fiction”).

Dzisiaj krytycy kultury masowej wydają się w odwrocie. Popkultura zagościła na salonach i coraz częściej cieszy się uznaniem wybitnych intelektów.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

„Kto czyta książki żyje podwójnie”...

Wielki włoski intelektualista Umberto Eco stwierdził że kto czyta książki żyje podwójnie. Uważam że ten profesor a przy tym wspaniały pisarz (autor „Imienia...

Claude Monet Impresja wschód słońca...

Malując w 1873 roku największe swoje dzieło Claude Monet nazwał go „impresją” chcąc w ten sposób podkreślić ulotność uchwyconej na płótnie...

Problem winy niezawinionej (motyw...

Jedną z najistotniejszych problemów XX wieku jest wina niezawiniona. W czasie obu wojen światowych ale również po ich końcu miliony ludzi zostało zamordowanych...

Marc Chagall Upadek Ikara – opis...

Motyw Ikara – wywodzący się z mitologii greckiej – wielokrotnie pojawiał się w dziełach późniejszych epok. Przykładami mogą być dzieła Pietera Bruegela...

Czy gimnazjaliści z Klerykowa byli...

Stefan Żeromski opierając się na własnych wspomnieniach i obserwacjach napisał powieść „Syzyfowe prace”. To dzieło bez wątpienia wielowątkowe – przedstawia...

Archetyp literacki – definicja...

DefinicjaArchetyp to jedno z najważniejszych pojęć która wyjaśnia powtarzalność pewnych wątków postaci czy postaw które dostrzec można w literaturze...

Antropocentryzm – definicja charakterystyka...

Antropocentryzm to pogląd który jak sama nazwa wskazuje głosi że człowiek powinien znajdować się w centrum być najważniejszym. Pogląd ten pojawił się w okresie...

Pani Twardowska – cechy charakteru...

Pani Twardowska to jedna z postaci występujących w balladzie stworzonej przez Adama Mickiewicza zatytułowanej „Pani Twardowska”. Opowieść przedstawia dzieje...

Zaduszki w „Chłopach” – opis...

Zaduszki stanowią w Lipcach jedno z najważniejszych świąt wpisujących się w ogólny stosunek wiejskiej społeczności do śmierci. Śmierć jest traktowana z dużą...