Unikalne i sprawdzone teksty

Motyw cierpienia w literaturze i sztuce od starożytności do średniowiecza

Motyw cierpienia to jeden z motywów, które chętnie poruszane są zarówno w literaturze jak i w sztuce. Moty ten przejmuje różnorodne oblicza w zależności od okresu, w którym jest wykorzystywany, a także kontekstu, w którym występuje.

W mitologii cierpienie bywa wynikiem boskiej kary oraz zemsty. Cierpi przeciwnik Apolla – Marsjasz, który wdał się z nim w zawody muzyczne. Cierpi także król Edyp, choć jego cierpienie przybiera inny wymiar. Dostaje on przyprawione przez boga ośle uszy, które skazują go na wstyd.

Zupełnie inny wymiar ma cierpienie Niobe, która jest przykładem matki cierpiącej. Jej ból jest efektem jej pychy, która sprawiła, że bogowie okrutnie się na niej zemścili. Mitologiczny obraz cierpienia jest złożony i wskazuje na różnorodne wykorzystanie motywu. Można jednak mówić o cierpieniu, które zadawane jest w łatwy sposób. Jako kara, jako zemsta, czy jako efekt osobistych porachunków. Na cierpienie skazuje Trojan i innych wojowników Afrodyta, która ofiarując Parysowi Helenę przyczynia się do wybuchu wojny.

Kolejnym obrazem cierpienia w starożytności jest ból zadawany za postępowanie w zgodzie z własnym sumieniem. Takie wykorzystanie motywu widoczne jest zarówno w historii Prometeusza, jak i w dziejach Antygony. To ona za pochówek brata zostaje okrutnie ukarana.

Inny wymiar ma cierpienie w Biblii. Człowiek staje się na nie skazanym w efekcie swojego nieposłuszeństwa. Biblia pokazuje jednak, że cierpienie powinno służyć czemuś więcej, większej sprawie. Pierwszymi przesłankami ku takiemu postrzeganiu motywu cierpienia jest opis zawarty między innymi w księdze Hioba. Pokazuje on sprawiedliwość boską i służy pokazaniu ważniejszej prawdy oraz wartości ufności pokładanej w Bogu. Męczeńska śmierć Jezusa Chrystusa na krzyżu jest tylko dowodem na to, że motyw cierpienia może zostać wykorzystany jako przykład poświęcenia dla ważnych wartości.

Motyw cierpienia ukazywany jest również w literaturze średniowiecza. Moralizatorski charakter parenezy średniowiecznej sprawia, że zostaje ono przedstawione jako warte naśladowania. W ten sposób ukazane jest ascetyczne cierpienie św. Aleksego, ale i śmierć dzielnego Rolanda, który pokazuje jak w niełatwiej chwili powinien zachować się prawdziwy rycerz.

W średniowieczu cierpienie pojawia się także w kontekście bólu Matki Boskiej i jest powiązane z motywem stabat mater dolorosa. Takie przedstawienie rozpaczy po synu sprawia, że Maryja zyskuje cechy ludzkie, podkreślone jest jej człowieczeństwo.

Motyw cierpienia w sztuce był podobnie przedstawiany w późniejszych okresach. Do mitologicznego cierpienia Prometeusza odwołał się Rubens, „Wygnanie z Raju” sportretował Michał Anioł. On także był autorem „Piety” czyli rzeźby przedstawiającej cierpiącą po śmierci syna Matkę Boską. Chrystusa ukrzyżowanego sportretował również Diego Velazquez.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Opis herbu Krakowa

Kraków to jedno z najważniejszych polskich miast. Przez długie wieki był stolicą naszego kraju miejscem zamieszkania króla. To tutaj znajduje się prastary...

Gustav Klimt Pocałunek - opis interpretacja...

„Pocałunek” Gustava Klimat uważany jest za najważniejsze osiągnięcie „złotego” okresu twórczości artysty. Wykonany został w latach 1907-1908...

Mit – definicja cechy przykłady...

Definicja cechy Mit to utwór którego korzenie sięgają czasów starożytnych a który miał przed sobą określone zadanie. Był to utwór religijny...

Powieść epistolarna – definicja...

Definicja i wyznaczniki Powieść epistolarna to odmiana powieści która jest niezwykła przede wszystkim przez swoją budowę. Jak sama nazwa wskazuje jest to powieść...

Socrealizm – cechy przedstawiciele...

Socrealizm jest nurtem w sztuce obowiązującym oficjalne w krajach komunistycznych w okresie rządów Józefa Stalina. Po rewolucji październikowej powstało pierwsze...

„Inny świat” jako utwór o...

„Inny świat” Gustawa Herlinga-Grudzińskiego to poruszająca powieść o życiu w sowieckich łagrach napisana na podstawie wspomnień pisarza z okresu II wojny...

Gdybyś mógł cokolwiek co zmieniłbyś...

Ktoś mądry powiedział że trzeba umieć zachować złoty środek. Na pytanie co zmieniłbyś we współczesnym świecie gdybyś miał wielką władzę lub potężną...

Wojna karnawału z postem Peter...

„Wojna karnawału z postem” to obraz którego autorem jest Peter Bruegel. Dzieło powstało w szesnastym wieku. Analiza Na obrazie przedstawione zostały odmienne...

Dlaczego nigdy nie zapomnę Nemeczka?...

W wielu książkach pojawiają się dzielni bohaterowie którzy gotowi są do niezwykłych czynów. Nie każdy jednak jest takim bohaterem jakim moim zdaniem był...