Unikalne i sprawdzone teksty

Uczyć, bawiąc – realizacja oświeceniowej zasady na przykładzie twórczości Ignacego Krasickiego

Twórczość Ignacego Krasickiego ma charakter dydaktyczny. Zgodne to jest z oświeceniowym zaleceniem, by „uczyć, bawiąc”. Powiedzieć można, iż owo zalecenie biskup-poeta zrealizował idealnie, bowiem jego utwory są zarówno bardzo zabawne, jak i też przekazują czytelnikowi istotne zalecenia moralne.

Doskonałym przykładem tego podejścia jest „Żona modna”. Otrzymujemy w wierszu pełną humoru opowieść o wiejskim szlachcicu, który żeni się z kobietą z miasta (a właściwie z jej majątkiem). Po ślubie okazuje się, że wybranka jest utracjuszką, która przepuszcza pieniądze małżonka na podpatrzone zagranicą rozrywki i zwyczaje. W gruncie rzeczy historia ta nadawałaby się na scenariusz doskonałej komedii. Jednak Krasicki nie ogranicza się do pustych dowcipów – „Żona modna” stanowi również satyrę wymierzoną w zwyczaje rodaków. Biskup zwraca uwagę, iż marnują oni majątek na niepotrzebne luksusy i starają się we wszystkim naśladować mody płynące z Francji, choćby to naśladownictwo miało skutkować ich bankructwem.

Podobna „szpila” wbita zostaje w utracjuszostwo Polaków w utworze „Pijaństwo”. Przedstawia ono dialog dwóch szlachciców. Jeden z nich opowiada o ciągu zabaw, w których brał udział – zabawy owe skutkowały u niego ranami głowy na skutek pijackiej bójki. Drugi z rozmówców wygłasza pean na cześć trzeźwości i szkód, jakie przynosi nadużywanie alkoholu. Poszkodowany wysłuchuje tego, po czym… udaje się napić wódki.

To również scena, niczym z telewizyjnego sitcomu – usta czytelnika same rozszerzają się w uśmiechu. Ale i tutaj Krasicki wykorzystuje okazję, by narzekać na ludzi, którzy snują przy winie wielkie projekty polityczne i gospodarcze, ale żadne nie zostaną zrealizowane po odejściu od stołu. Zamiast inwestować w rozwój kraju szlachta woli przeznaczać pieniądze na opilstwo i obżarstwo.

Ignacy Krasicki przedstawia w swojej twórczości galerię zabawnych, czasem wręcz groteskowych postaci. Jednak satyry biskupa nie stanowią tylko rozrywki – każda z nich zwraca też uwagę na jakiś szkodliwy aspekty otaczającej go rzeczywistości. Każda jest wezwaniem do poprawy – zapewne tym mocniejszym, że przecież nikt nie lubi być wyśmiewany.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Leonardo da Vinci Mona Lisa –...

„Mona Lisa” to z pewnością najbardziej rozpoznawalne dzieło Leonadra da Vinci a być może najpopularniejszy obraz w całej historii świata. Włoski artysta namalował...

Porównaj antyczny ideał człowieka...

Starożytność to okres którego koniec historycy umiejscawiają w piątym wieku po Chrystusie. Jednak nie oznacza to że później antyczny świat poszedł w zapomnienie!...

„O doktorze Hiszpanie” i „Pijaństwo”...

Uczty i biesiady zawsze stanowiły ważny motyw w kulturze i literaturze – w samym Piśmie Świętym pojawia się motyw ucztowania przed Bogiem (Wj 18 12). Rzecz to zupełnie...

Arystokracja w „Lalce” – przedstawiciele...

Scena w której Wokulski dostrzega pannę Łęcką siedzącą w teatralnej loży ma symboliczne znaczenie. Od tego momentu zamożny kupiec będzie starał się wspiąć...

Spisek koronacyjny – interpretacja...

Trzeci akt „Kordiana” rozpoczyna się sceną ukazującą przygotowania do koronacji cara Mikołaja. Zgromadzeni ludzie wypowiadają swoje sądy dotyczące nowego...

Groteska w „Ferdydurke”

„Ferdydurke” jest powieścią przesyconą groteską. Przejawia się ona zarówno w fabule utworu jak i w sposobie jej prezentacji a więc konstrukcji języku...

Moja mała ojczyzna. Wypracowanie

Każdy z nas posiada ojczyznę – kraj z którego się wywodzi. Nieraz dzielimy go z setkami milionów rodaków. Chińczyków jest ponad miliard!...

„Sztuką jest umierać dla ojczyzny...

Kardynał Stefan Wyszyński należy do grona najwybitniejszych Polaków XX wieku. Uznawany był za przywódcę religijnego narodu ale również jego nieformalnego...

Nowomowa – definicja charakterystyka...

Termin „nowomowa” (ang. newspeak) został ukuty przez brytyjskiego pisarza George’a Orwella w jego antyutopii „Rok 1984”. Orwell przedstawia w nim...