Unikalne i sprawdzone teksty

Wybrane pary małżeńskie w literaturze. Oceń, jak wzajemnie partnerzy oddziałują na swoje postawy i psychikę

Pisarze i poeci od tysiącleci sławią miłość – miłość nieszczęśliwą, tragiczną lub też miłość spełnioną. Opis tej ostatniej zazwyczaj kończy się w chwili ślubu. Nieco mniej uwagi poświęca się małżeństwu. W porównaniu z porywami romantycznej miłości wydaje się ono czymś prozaicznym, raczej nieciekawym. A przecież zazwyczaj trwa ono latami i angażuje głęboko współmałżonków. Ambroży Bierce, amerykański pisarz, kpił, iż małżeństwo składa się z pary panów i pary niewolników, co daje w sumie dwie osoby. Nawet jeśli nie zgodzimy się z owym XIX-wiecznym szydercą, musimy przyznać, że małżonkowie oddziałują wzajemnie na swoje postawy i psychikę. Jak wspomniałem, pisarze poruszają ten temat zapewne rzadziej niż kwestię miłości przedmałżeńskiej, ale jednak wskazać możemy kilka interesujących par literackich.

Chyba najbardziej przerażającym stadłem są Makbet i jego żona, bohaterowie dramatu Williama Szekspira („Makbet”). Szkocki szlachcic, Makbet, spotyka trzy wiedźmy, które przepowiadają mu zdobycie korony. Szczegóły ich wizji zaczynają się sprawdzać i opowiada on o wydarzeniu swojej żonie. Ta, pchana ambicją, zachęca go do wkroczenia na drogę zbrodni. Na skutek bezwzględnych poczynań para zdobywa władzę. Jednak zarówno mężczyzną, jak i kobietą targają wyrzuty sumienia. Lady Makbet ma wizję krwi, pokrywającej jej ręce – nie wytrzymuje psychicznie i popełnia samobójstwo. Relacje między parą małżonków są interesujące. Wydaje się, że to Lady Makbet jest szczególnie ambitna i bezwzględna. To ona popycha męża do strasznych czynów. Ale okazuje się, że jest też również bardziej wrażliwa –Makbet, mimo wyrzutów sumienia, do końca broni swojej korony, nie decyduje się odebrać sobie życia. Trudno więc o jednoznaczną ocenę, kto w tym stadle jest gorszy, bardziej odrzucający – być może Makbet, łączący i słabość charakteru (potrzebuje wspólnika zbrodni) z bezwzględnością. Niewykluczone, że sprawy mają się całkiem na odwrót – że Makbet, chociaż się waha, wkroczywszy na daną ścieżkę potrafi okazać konsekwencję, do czego nie jest zdolna jego żona. Faktem pozostaje, że Makbet i Lady Makbet, mimo swych różnic, wspólnie zmierzają w zbrodnię i zagładę.

Chociaż w sposób mniej spektakularny niż u Szekspira, również destrukcyjny charakter mają relację małżeńskie bohaterów „Granicy” Zofii Nałkowskiej. Elżbieta Biecka poznaje Zenona Ziembiewicza, gdy oboje są jeszcze młodymi ludźmi. Dziewczyna czuje się bardzo samotna i pragnie miłości, jednak pozostaje wobec bohatera wzniosła i niedostępna. Ich drogi rozdzielają się na jakiś czas. Zenon zaczyna robić karierę i wikła się w romans z prostą dziewczyną, Justyną. Jednocześnie poślubia miłość z dawnych lat, czyli Elżbietę. Ta, o ile dawniej była wzniosła, teraz coraz bardziej upokarza się, by zachować swoje małżeństwo. Znosi zdrady Zenona, pomaga mu nawet w rozwiązaniu spraw z kochanką. Wreszcie Zenon umiera, zaś Elżbieta wyjeżdża, zostawiają swoje dziecka. W przypadku tej pary mniejsze znaczenie od ich wzajemnych relacji, ma ich wcześniejsze wychowanie. Okazuje się bowiem, że oboje są bohaterami niedojrzałymi – stąd problemy ich związku, zarówno na początku, w okresie narzeczeństwa, jak i później. Trudno powiedzieć, czy na ich problemach bardziej zaważył chłód Elżbiety, czy zdrady Zenona.

W tragedii Szekspira ukazana została para, która nawzajem wciąga się w otchłań zbrodni. Oboje bohaterów cechuje ambicja i bezwzględność. Zupełnie inaczej jest z postaciami opisanymi w „Granicy” Nałkowskiej. Zarówno Zanon, jak i Elżbieta są niedojrzali, bez charakteru, nie potrafią się zachowywać konsekwentnie. Czy nie jest tak, że literatura ostrzega nas przed skrajnościami, które są złe zarówno w życiu jednostki, jak i małżeństwa?


Rozwiń więcej

Losowe tematy

„Bogurodzica” w kontekście...

Polską poezję średniowieczną dzieli się najczęściej na świecką i religijną. Przyporządkowanie niektórych tekstów do jednej z powyższych kategorii nie...

Obraz rewolucji w „Nie-boskiej...

Chociaż rewolucja ukazana w „Nie-boskiej komedii” nie została osadzona w wyraźnym kontekście historycznym inspiracją i źródłem przemyśleń Krasińskiego...

Andrzej Kmicic jako bohater romantyczny...

Romantyzm był epoką literacką która wykształciła specyficzny i bardzo wyrazisty rodzaj bohatera literackiego. W swoich dziełach twórcy tego okresu ukazywali...

W jaki sposób potęga przeznaczenia...

Refleksja nad przeznaczeniem towarzyszy ludzkości od tysięcy lat. Dotyczy ona nie tylko koncepcji historii (determinizm – wszystko jest zaplanowane – oraz indeterminizm...

Wady i zalety bycia nauczycielem...

Nauczyciel to zawód z którym stykają się niemal wszyscy ludzie. W końcu każdy Europejczyk wiele lat swojego życia spędza w szkole zaś spora część decyduje...

Motyw „Stabat Mater Dolorosa”...

Sekwencja zredagowana w XIII wieku przez włoskiego franciszkanina Jacopone'a da Todi zatytułowana „Stabat Mater Dolorosa” stała się ważnym punktem odniesienia...

Koncepcja człowieka i ludzkiego...

„Lalka” Bolesława Prusa powszechnie uważana jest za najwybitniejsze dzieło polskiego realizmu. Wielowątkowa fabuła złożony świat przedstawiony ukazanie społeczeństwa...

Przygody Anaruka – opis wybranej...

Tytułowym bohaterem opowiadania „Anaruk chłopiec z Grenlandii” autorstwa Aliny i Czesława Centkiewiczów jest dwunastoletni eskimoski chłopiec. Anaruk żyje...

Postawy ludzi wobec wojennej rzeczywistości...

Roman Polański uchodzi za jednego z najwybitniejszych reżyserów w historii kina. Krytycy zachwycali się jego „Nożem w wodzie” „Chinatown” czy...