Unikalne i sprawdzone teksty

Doktor Żywago - opracowanie, problematyka, bohaterowie

Geneza

„Doktor Żywago” uchodzi powszechnie za opus magnum Borysa Pasterna. Pisarz poświęcił powieści kilkadziesiąt lat pracy – jednak najistotniejszy jest końcowy okres pisania, który przypadł lata pięćdziesiąte, tuż po śmierci Stalina. Powieść miała stanowić panoramę losów rosyjskich inteligentów w pierwszej połowie XX wieku. Pomimo liberalizacji, jaka nastąpiła w sowieckiej kulturze po końcu stalinizmu, książka nie miała szans na wydanie w ojczyźnie autora. Udało się ją jednak przemycić na zachód włoskiemu dziennikarzowi-komuniście. Tom wydany został po rosyjsku we Włoszech w 1957 roku. Książka otrzymała literacką Nagrodę Nobla, jednak Pasternak został zmuszony do odmówienia jej przyjęcia. Władze sowieckie rozpoczęły bowiem nagonkę na pisarza, doprowadzając go na skraj załamania nerwowego.

Powieść doczekała się słynnej ekranizacji, z Omarem Sharifem w roli Jurija Żywago. Ten występ egipskiego aktora uchodzi za jeden z najważniejszych epizodów w historii kina.

Czas i miejsce akcji

Akcja powieści toczy się w pierwszych dekadach dwudziestego wieku. Rozpoczyna się w 1905 roku, roku pierwszej rewolucji rosyjskiej, a kończy w latach czterdziestych. Rozmach ten pozwala Pasternakowi na ukazanie zmian, jakie zaszły między końcem świata carskiego, a okresem stalinizmu. Akcja toczy się na terenach Rosji – pojawiają się zarówno wielkie metropolie, takie jak Petersburg i Moskwa, jak i prowincje imperium.

Bohaterowie, problematyka

Jurij Żywago to młody Rosjanin. Jego dorastanie przypada na burzliwy okres dziejów jego ojczyzny. Życie osobiste chłopaka raz po raz przeplata się z wielkimi wydarzeniami politycznymi – wojna 1914 roku rozdziela go z rodziną, zaś rosyjska wojna domowa – z kochanką. Żywago to człowiek wielkiego ducha, w tajemnicy pisze poezje, w jakich przewiduje rozkwit wolności w Rosji po końcu komunizmu.

Kochanką ową jest Lara. To kobieta bardzo zmysłowa, już jako nastolatka wdaje się w romans z dużo od siebie starszym mężczyzną. Po zatuszowaniu tego skandalu wychodzi za mąż, jednak również ten związek nie wypala. Prawdziwą fascynacją Lary okazuje się Jurij. Jednak kochankowie rozdzieleni są przez rewolucję. Lara pozostaje jednak duchowo wierna Żywago – uczestniczy w pogrzebie ukochanego.

Dzieło Pasternaka to opowieść o zwykłych ludziach uwikłanych w wielką historię. Przedstawia trudny życia w przedrewolucyjnej Rosji, ale i zniszczenie, jakie rozpętał bolszewicki przewrót. Trudną w interpretacji jest ostatnia część książki – wiersze Jurija Żywago. Czy piękna poezja ma nieść nadzieję, czy też jej cudowność podkreśla kontrast między marzeniami, a krwawą rzeczywistością państwa Stalina?

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Dobra pani – streszczenie plan...

StreszczenieDo salonu wkracza niezwykle urodziwa pięciolatka. Helenka zaczyna bawić się z pieskiem jednak zostaje upomniana przez mularzową. Ma ona pocałować panią Ewelinę...

Nie ma tu nic szczególnego... –...

„Nie ma tu nic szczególnego...” to wiersz Jana Kasprowicza z tomu „Księga ubogich”. Stanowi on wyraz miłości poety do górskiego pejzażu...

Stary człowiek i morze – streszczenie...

„Stary człowiek i morze” to najbardziej znana z powieści Ernesta Hemingwaya. Akcja rozgrywa się na Kubie zapewne na przełomie lat czterdziestych i pięćdziesiątych...

Modlitwa do Bogarodzicy – interpretacja...

„Modlitwa do Bogarodzicy” to wiersz Krzysztofa Kamila Baczyńskiego pochodzący z marca 1943 roku. Poeta odwołuje się w niej do postaci Matki Boskiej by snuć rozważania...

Nasza mama czarodziejka – streszczenie...

Streszczenie Pewnego dnia w miasteczku nie wiadomo skąd zjawił się wielkolud który zajął całe boisko przeznaczone do zabaw. Dzieci nie miały się gdzie bawić dlatego...

Oda do turpistów – interpretacja...

Wiersz Juliana Przybosia „Oda do turpistów” pochodzi z 1962 roku. Stanowi on krytykę młodych poetów zafascynowanych tytułowym turpizmem – tzn....

Dwie małpy Bruegla – interpretacja...

„Dwie małpy Bruegla” to wiersz Wisławy Szymborskiej o charakterze ekfrazy a więc poetyckiego opisu dzieła malarskiego. Chodzi o obraz Pietera Bruegela –...

Władca Lewawu – streszczenie...

„Władca Lewawu” to powieść Doroty Terakowskiej która ukazała się w 1989 roku. Książka została napisana kilka lat wcześniej i jest baśnią opowiadającą...

Ziemia obiecana – streszczenie

Tom I Akcja powieści rozgrywa się w Łodzi w latach 80. XIX wieku. Głównym bohaterem jest Karol Borowiecki. Mężczyzna dowiaduje się że spłonęła fabryka Goldberga...