Unikalne i sprawdzone teksty

Nowa Fala – geneza, założenia, przedstawiciele, dzieła

Terminem „nowa fala” określa się wiele wydarzeń ze świata światowej kultury, jakie miały miejsce w latach pięćdziesiątych i sześćdziesiątych XX wieku. W ten sposób mówi się na przykład o twórcach kina francuskiego, próbujących innego podejścia do sztuki filmowej. Również literatura science-fiction ma swoją „nową falę” – mowa o twórcach fantastyki, którzy w latach sześćdziesiątych zaczęli skupiać uwagę na człowieku, nie zaś na nowoczesnej technologii. W Polsce mówi się o „nowej fali” przede wszystkim w odniesieniu do grupy poetyckiej, skupionej wokół twórców takich, jak Adam Zagajewski, czy Stanisław Barańczak.

Co łączy te wszystkie ruchy, to mocne ich osadzenie w epoce. Na twórców zachodnich oddziaływała wojna w Wietnamie, rewolucja seksualna, czy też rozruchy studenckie z roku 1968. Polscy autorzy mieli nieco inne doświadczenia, aczkolwiek również oni przeżyli w tym czasie wiele. Byli przecież świadkami protestów z marca 1968 roku i krwawych wydarzeń grudniowych z 1970. Zmagać się też musieli z językiem propagandy komunistycznej, atakującym ich z mediów – gazet, radia i telewizji.

Twórcy „nowej fali” postanowili pokonać wroga niejako jego własną bronią. Zaczęli skupiać swoją uwagę na języku, tak zdeprawowanym przez komunistyczne władze. W wierszach ich twórców odnaleźć można odniesienia do mowy codziennej, publicystyki gazetowej, czy oficjalnych przemówień. Wykorzystywali oni te elementy, by realistycznie opisać otaczającą ich rzeczywistość. Ich poprzednicy rozprawiali o rzeczach wzniosłych, ważnych ideach – poeci „nowej fali” podjęli próbę zwrócenia uwagi na zwykłe życie.

Nie oznacza to oczywiście, że tworzyli dzieła naiwne – wręcz przeciwnie. Odnosili się do eksperymentów literackich tak zwanej poezji lingwistycznej, pisali teksty teoretyczne – a wielu autorów „nowej fali” zrobiło także kariery jako literaturoznawcy. Była to więc twórczość bardzo samoświadoma.

Uznaje się powszechnie, że „nowa fala” funkcjonowała w latach 1968-1976. W latach 1971-1973 grupa organizowała spotkania w Cieszynie. „Nową falę” kojarzy się głównie z twórczością poetycką, a także tekstami teoretycznymi (np. „Świat nie przedstawiony” Juliana Kornhausera i Adama Zagajewskiego). Krytycy podkreślają natomiast, że z ruchem tym nie można wiązać żadnej wybitnej powieści.

Do twórców „nowej fali”, oprócz wymienionych nazwisk (Kornhauser, Zagajewski, Barańczak), zalicza się także Jerzego Kronholda, Leszka Szarugę, Jacka Bierezina i Ryszarda Krynickiego. Poeci owi publikowali w znacznej liczbie czasopism, jednak szczególnie istotnym dla nich tytułem był krakowski „Student” (cały nurt miał zresztą początek w powstałej w tym mieście grupie „Teraz”).

Autorzy „nowej fali” zaczęli się wiązać z powstającą po 1976 roku opozycją antykomunistyczną i nielegalnymi wówczas wydawnictwami. Stąd rok ten uznaje się za datę zamykającą działalność grupy.

 

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Żydzi w „Lalce” – opracowanie...

Głównym miejscem akcji „Lalki” jest Warszawa. Prus ukazał dzisiejszą stolicę Polski w taki sposób by stanowiła ona miniaturę kraju a zamieszkujące...

Czy bogowie greccy są podobni do...

Mitologiczni bogowie to istoty obdarzone szeregiem mocy nadprzyrodzonych. Gromowładny Zeus władający morzami Posejdon czy Hades który panuje w świecie zmarłych –...

Obraz Paryża w literaturze i sztuce...

Paryż od dawna uchodzi za intelektualną i kulturalną stolicę Europy. Wprawdzie język francuski nie jest już powszechnie używany przez osoby wykształcone – zastąpił...

Człowiek zlagrowany a człowiek...

Obozy koncentracyjne stały się symbolem zła XX wieku. Wiek XIX przyniósł olbrzymi rozwój cywilizacyjny zwłaszcza Europie i Ameryce. Powszechnie uznawano iż...

Czy Tezeusz to bohater bez skazy?

Odpowiedź na pytanie czy Tezeusz jest bohaterem bez skazy nie jest odpowiedzią łatwą. Odbiorca mitu widzi obraz człowieka którego po śmierci czczą rzesz ludzi....

Człowiek w czasach zagłady. Jaki...

Tadeusz Borowski w swoich „Opowiadaniach” nie tylko pokazuje okrutny świat obozów koncentracyjnych z czasów II wojny światowej ale także na podstawie...

Aleksander Gierymski - W altanie...

„W altanie” to obraz Aleksandra Gierymskiego który powstał w 1882 roku. W przeciwieństwie do obrazu „Powiśle” jest to dzieło o niezwykle lekkiej...

Czy kultura polska jest kulturą...

Odpowiedź na pytanie czy kultura polska jest kulturą o cechach mieszczańskich nie jest odpowiedzią łatwą. Można bowiem w polskiej kulturze dostrzec elementy twórczości...

Jaki obraz wsi i jej mieszkańców...

Pierwsze szczere zainteresowanie wsią i chłopami pojawiło się w XIX wieku w dobie romantyzmu. Romantyków inspirowały ludowe wierzenia niesamowite podania i legendy...