Unikalne i sprawdzone teksty

Lolita – opracowanie, problematyka, bohaterowie

Geneza

„Lolita” to bodaj najsłynniejsza powieść Vladimira Nabokova. Geneza utworu do dzisiaj jest dyskutowana przez badaczy twórczości pisarza. Wielu z nich doszukuje się jej w słynnych aferach pedofilskich z lat czterdziestych, o których autor mógł czytać w gazetach. Jednak większość literaturoznawców zwraca uwagę, że wątek romansu starszego mężczyzny z młodziutką dziewczyną pojawiał się już w przedwojennych dziełach Nabokova. Ewidentnie pisarz długo zastanawiał się, jaka forma najlepiej nadaje się do opowiedzenia tej historii.

Wreszcie Nabokov zasiadł do pisania w 1947 roku. Nie szło mu to jednak łatwo i dokończenie opowieści zajęło mu sześć lat. Na tym nie skończyły się jego problemy z „Lolitą” – znalezienie wydawcy dla tekstu okazało się trudnym zadaniem. Kolejne domy wydawnicze odrzucały książkę, obawiając się posądzeń o pornografię – a zarzut taki mógł w latach pięćdziesiątych wiązać się z procesem sądowym.

Wreszcie powieść ukazała się nakładem francuskiego wydawnictwa w 1955 roku. Kontrowersje faktycznie nie ominęły dzieła – wielu krytyków zarzucało niemoralność „Lolicie”. Jednak przychylne recenzje niektórych z nich oraz aura skandalu sprawiły, że książka okazała się bestsellerem.

Czas i miejsce akcji, bohaterowie

Akcja toczy się w Stanach Zjednoczonych, pod koniec lat czterdziestych. Jest to dość istotna informacja, ponieważ Nabokov zarysował w powieści kpiarski obraz społeczeństwa Ameryki w tamtej epoce. Zwracał między innymi uwagę na tandetność kultury masowej, czy szaleństwo „poradników” dla wszystkich dziedzin życia.

Najważniejszymi bohaterami są Humbert Humbert, będący narratorem oraz tytułowa Lolita. Humbert Humbert to pseudonim, bowiem bohater nie wyjawia swego prawdziwego nazwiska. Ma ponad czterdzieści lat, pochodzi z Paryża i ma w karierze epizod wykładowcy akademickiego. Zafascynowany Lolitą uwodzi i poślubia jej matkę, by być bliżej dziewczynki. Po śmierci kobiety, która wpadła pod samochód, gdy odkryła pamiętnik męża z lubieżnymi zapisami dotyczącymi Lolity, Humbert i jego przybrana córka (a zarazem kochanka) ruszają w podróż po USA, która trwa 52 tygodnie. Wreszcie Lolita zostaje mu odebrana przez konkurenta – po latach Humbert zabija go, przez co trafia do celi śmierci.

Lolita ma dwanaście lat. Podziela uczucie Humberta –dowiadujemy się, że miała już wcześniej jakieś kontakty seksualne. W czasie wspólnej podróży dziewczyna zaczyna nienawidzić starszego kochanka. Najpierw ucieka do Claire Quilty, potem zaś znajduje zakłada normalną rodzinę u boku poznanego młodzieńca. Umiera, rodząc dziecko.

Lolita to postać niejednoznaczna – czy rzeczywiście jest przedwcześnie dojrzałą dziewczyną, która manipuluje starszymi mężczyznami? Czy też jest po prostu ofiarą erotomanów, dopatrujących się podtekstów w jej niewinnym (czy też dziecinnym) zachowaniu.

Interpretacja

Powieść, podobnie, jak postać Lolity, nie poddaje się jednoznacznej intepretacji. Czy to przede wszystkim opowieść o pedofilii, czy satyra na Amerykę? A może uniwersalna opowieść o pożądaniu i relacjach międzyludzkich? Wszystko to jest dodatkowo utrudnione przez gry literackie, których nie szczędzi czytelnikowi erudyta Nabokov. Ale właśnie dlatego lektura „Lolity” jest tak fascynującą przygodą.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Kazania sejmowe - opracowanie

„Kazania Sejmowe” Piotrka Skargi przez lata uznawano za dzieło o proroczym wręcz charakterze. Ich autor przewidzieć miał upadek i rozbiory Rzeczypospolitej a...

Noce i dnie – opracowanie interpretacja...

Geneza czas akcji „Noce i dnie” to z pewnością największy sukces artystyczny polskiej pisarki Marii Dąbrowskiej. Julian Przyboś deklarował wręcz: Kiedy chcę...

Herostrates – interpretacja i...

Wiersz Jana Lechonia „Herostrates” nawiązuje do tytułowego Greka który w starożytności spalił świątynie Artemidy by zdobyć wieczną sławę. Jest to...

Kronika wypadków miłosnych –...

Streszczenie Pociąg monotonnie zapadał się w kolejne piaszczyste rowy. Główny bohater - Wicio - zwrócił na siebie uwagę konduktora charakterystyczną czapką....

Kajtkowe przygody – streszczenie...

Streszczenie Kajtuś był młodym zdrowym bociankiem najsilniejszym w gnieździe. Razem z mamą i dwójką rodzeństwa mieszkał na stodole. Wiecznie był głodny i często...

Sanatorium pod Klepsydrą – opracowanie...

Geneza Wydane w 1933 r. „Sklepy cynamonowe” zyskały znaczną popularność i zagwarantowały Brunonowi Schulzowi miejsce w gronie najważniejszych twórców...

Witajcie kochane góry... – interpretacja...

„Witajcie kochane góry…” to wiersz Jana Kasprowicza pochodzący z tomu „Księga ubogich”. Liryk stanowi wyraz zachwytu poety nad pięknem...

Mikołajek – streszczenie plan...

Streszczenie Opowiadania mówią o życiu Mikołajka – małego Francuza i o jego szkolnych przygodach. 1. Najmilsza pamiątka Dla wszystkich dzieci nastał wyjątkowy...

Nad Niemnem – opracowanie problematyka...

GenezaEliza Orzeszkowa napisała powieść „Nad Niemnem” w 1887 roku dzieło było drukowane w odcinkach na łamach „Tygodnika Ilustrowanego”. W formie...