Unikalne i sprawdzone teksty

Motywy działania Kreona i Antygony – porównanie

Wartości w życiu człowieka można definiować jako coś, co jest dla niego ważne, coś co go obchodzi i decyduje o jego działaniach. Wartości mają zatem wymiar egzystencjalny i determinują życie ludzkie. Poznajemy je przez całe życie, a następnie odrzucamy ze względu na ich wątpliwy aspekt moralny, bądź przyjmujemy i uznajemy za element własnego systemu aksjologicznego. Owe systemy wartości poróżniły właśnie dwoje bohaterów starożytnej tragedii greckiej Sofoklesa – Antygonę i Kreona.

Dla Antygony ważne były wartości sakralne, których nosicielem jest bóg. Prawa boskie nakazywały bowiem chowania zmarłych tuż po śmierci, by zapewnić im zbawienie i spokojne spoczywanie. Wspomina o tym we fragmencie utworu Antygona, gdy sprzeciwia się rozkazom wydanym przez ówczesnego władcę, Kreona:

Nie Zeus przecież obwieścił to prawo,
Ni wola Diki, podziemnych bóstw siostry,
Taką ród ludzki związała ustawą.
A nie mniemałam, by ukaz twój ostry
Tyle miał wagi i siły w człowieku,
Aby mógł łamać święte prawa boże,
Które są wieczne i trwają od wieku,
Że ich początku zbadać nie może.

Niestety, brat Antygony, Polinejkes, przez ówczesnego władcę Teb, Kreona, został uznany za zdrajcę narodu po tym, jak przyczynił się do rozpoczęcia wojny domowej, kiedy Tebami władał Eteokles. Dla Kreona było to równoznaczne z tym, że nie może on zostać pochowany, lecz jego ciało ma być rzucone na pożarcie przez zwierzynę – tak właśnie nakazywało prawo stworzone przez ludzi. Mimo sprzeciwom ze strony społeczeństwa, chóru i własnego syna, Kreon pozostał nieugięty i wierny swym wartościom.

Zatem dla Kreona, jedną z wartości najwyższych stanowiła władza. Idealny władca powinien być dzielny, konsekwentny i nieugięty. Musi być także pewny swoich decyzji, a dobro państwa przedkładać nad dobro swoich najbliższych. Tak właśnie postępował Kreon, który według prawa oraz przyjętego systemu rządów postępuje słusznie, nie zezwalając na pochowanie człowieka uznanego za zdrajcę, mówi bowiem: „Wróg i po śmierci nie stanie się miłym”.

Kreon, w imię swych praworządnych poglądów, gotów był złamać wartości boskie i poświęcić miłość własnej rodziny. Bowiem nieugięty pozostaje nawet mimo tego, iż za swoją ukochaną, Antygoną, wstawia się jego syn, Hajmon. Kreon zignorował prośby syna, mówiąc:

A więc w mym wieku mądrości mam szukać
I brać nauki u tego młokosa?

Skazał zatem na śmierć nie tylko Antygonę, ale również własnego syna i żonę. Swą nieugiętością ukazał, że ważniejsza jest dla niego władza niż rodzina, przez co doprowadził do utraty swych najbliższych. Była to postawa opozycyjna do działań Antygony, która swoje czyny motywowała ogromną miłością do rodziny oraz gotowości do poświęceń.

Zarówno Kreon jak i Antygona byli nieugięci, dumni i wierni swym przekonaniom. Jednakże wszystko, co robili, doprowadziło ich do klęski. Kreon bowiem utracił swych najbliższych, natomiast Antygona – życie.

Jednakże kogo działanie było prawidłowe? To pytanie pozostanie bez odpowiedzi, ponieważ oboje byli przekonani o słuszności swego postępowania i oboje byli bohaterami tragicznymi, a zatem niezależnie od tego, co by wybrali, skazani byli na klęskę. Kreon wybierając władzę, skazał się na samotność i utratę najbliższych. Jednakże gdyby uległ, złamałby prawo, pozostałby w niezgodzie z samym sobą, utraciłby autorytet i władzę. Antygona natomiast mogła uszanować decyzję Kreona. Dzięki temu zachowałaby życie i nie skazałaby swoich bliskich na cierpienie i samotność (jej siostra Ismena, pragnęła zginąć wraz z nią, a jej ukochany, Hajmon, popełnia samobójstwo). Gdyby jednak tak postąpiła złamałaby prawo boskie i nie poszanowałaby pamięci o zmarłym bracie.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Hasła pozytywistyczne w „Nad...

„Nad Niemnem” to powieść w której mamy do czynienia z wyraźną obecnością haseł pozytywistycznych. W postawach bohaterów ich życiowych wyborach...

Opisz swoje największe marzenie

Każdy człowiek ma marzenia. Część z nich jest mała – z rozkoszą rozmyślamy o tym że przydałby się nam nowy kapelusz książka lub karnet do kina. Inne są wielkie...

Jaką rolę odgrywa cierpienie w...

Jednym z poważniejszych problemów „Zbrodni i kary” Fiodora Dostojewskiego jest rola cierpienia w ludzkim życiu. Pisarz opisuje jego znaczenie w kategoriach...

„Inny świat” a opowiadania...

Wiek XX przyniósł ludzkości nieznane do tej pory przykłady okrucieństwa. Jednym z symboli tego stulecia stały się obozy koncentracyjne. Przyjmuje się iż wynaleźli...

Jacek Soplica jako nowy typ bohatera...

Jacek Soplica to bohater wyrazisty i niejednoznaczny – z pewnością jedna z najciekawszych postaci wykreowanych w rodzimej literaturze. Wina która naznaczyła jego...

Opis wyspy Robinsona Crusoe

Robinson Crusoe po żeglarskich przygodach zakłada plantację w Brazylii. Potrzebuje jednak siły roboczej więc udaje się do Afryki by sprowadzić czarnych niewolników...

Prometeizm w Dziadach

Prometeusz był jedną z najbliższych człowiekowi postaci mitologicznych. Nie tylko ukształtował on tę słabą istotę z gliny i tchnął w nią ducha ale także przeciwstawił...

Opis jesiennego bukietu

Podejrzewam że spośród wszystkich pór roku najpiękniejsza jest jesień. Wprawdzie w jej czasie zaczyna się robić zimno i deszczowo ale za to wrażenia estetyczne...

Uniwersalizm średniowieczny –...

Uniwersalizm średniowieczny to jak sama nazwa wskazuje pojęcie które związane jest z jednorodnością charakterystyczną dla tej epoki. O uniwersalizmie czasu wieków...