Samotność bogów - opracowanie, problematyka, bohaterowie

„Samotność bogów” uchodzi za najbardziej niezwykła powieść Doroty Terakowskiej. Książka ukazała się w 1998 roku. Pisząc ją autorka czerpała mocno z różnych mitologii, a także z fantastyki z wątkami religijnymi (twórczość C. S. Lewisa i J.R. R. Tolkiena).

Akcja rozgrywa się w Polsce w okolicach X-XI wieku. Jednak nie jest to Polska historyczna – Terakowska specjalnie miesza różne wydarzenia i wątki, by stworzyć rzeczywistość magiczną i niejednoznaczną, pełną symboliki i tajemnic. Bohater powieści przenosi się kilkakrotnie w czasie – trafia do współczesności, ale także do średniowiecznej Francji i do starożytnej Jerozolimy.

Bohaterowie, problematyka

Głównym bohaterem powieści jest młodzieniec imieniem Jon. W czasie ratowania tonącej dziewczynki (Gaja, jego przyszła żona) naruszył on plemienne tabu. Od tego czasu stał się człowiekiem naznaczonym piętnem dawnych bogów. Słysząc wezwanie Światowida, Jon odnajduje jego kamienną podobiznę. Dzięki niej podróżuje w czasie i przestrzeni. Podczas tych wypraw spotyka postacie autentyczne, takie jak Joanna d’Arc, czy Jezus Chrystus.

Kluczową postacią jest także chłopiec, którego Jon spotyka, gdy trafia do naszych czasów. Zostaje mu przeszczepione serce mordercy i od tego czasu zaczyna on dopuszczać się zbrodni. Jon za wszelką cenę stara się uleczyć duszę chłopca – w końcu udaje mu się to, jednak musi dla realizacji tego celu poświęcić własne życie.

„Samotność bogów” opowiada o przemianach religii. Ludzie odrzucają jednych bogów, by przyjąć innych. Autorka zwraca uwagę, że nie zawsze jest to przemiana na lepsze – co więcej, czasem zmieniają się tylko rytuały. Wyznawcy Chrystusa potrafią być okrutni, chociaż ich mistrz głosił miłość. Z kolei poganie potrafią okazywać serce bliźnim. Samo wyznanie nie czyni z nas dobrych ludzi – do tego potrzebna jest praca nad sobą i poświęcenie.

Dorota Terakowska ofiaruje nam głębokie, wręcz filozoficzne rozważania nad istotą wiary i moralności. W dzisiejszych, niespokojnych czasach, warto sięgnąć po tę książkę, by zastanowić się, co znaczy człowieczeństwo i jaki jest jego sens.