Unikalne i sprawdzone teksty

Popioły – opracowanie, interpretacja, bohaterowie

Geneza, czas i miejsce akcji

Stefan Żeromski zaczął pisanie „Popiołów” w latach dziewięćdziesiątych XIX wieku. Celem autora było zarysowanie losów społeczeństwa polskiego w czasach porozbiorowych, aż do końca wojen napoleońskich. Wzorem stała się dlań „Wojna i pokój” Lwa Tołstoja – powieść również opowiadająca o epoce napoleońskiej, która bardziej niż na pojedynczych postaciach, skupiała się na przedstawieniu panoramy okresu.
Pisanie nie szło Żeromskiemu łatwo, a rękopis dzieła był dwukrotnie konfiskowany przez carską policję. Wreszcie utwór został opublikowany w 1902 roku, na łamach prasy (jak większość ówczesnych powieści, ukazujących się najpierw w gazetach, a dopiero później w postaci książki). Całość „Popiołów” liczy trzy tomy.
Powieść rozpoczyna się w roku 1797 i kończy w 1812 roku, wraz z inwazją Napoleona na Rosję (tak zwana II wojna polska).

Bohaterowie

Bohaterem głównym jest Rafał Olbromski, szlachecki syn uczący się w Sandomierzu. Zostaje jednak usunięty za szkoły, a wkrótce również z własnego domu. Studiuje w Krakowie, ale przetraca wszystkie pieniądze. Książę Gintułt mianuje go swoim sekretarzem, ale w czasie górskiej wyprawy Olbromski jest pomyłkowo wzięty za rozbójnika i aresztowany. Obwinia się o śmierć ukochanej Heleny, która popełniła samobójstwo po tym, jak została zgwałcona przez zbójców. Po wyjściu z więzienia Rafał dołącza wraz z przyjacielem Krzysztofem do armii napoleońskiej i bierze udział w wielu kampaniach. Rafał Olbromski to utracjusz, uwielbiający zabawę i światowe życie. Jest człowiekiem bardzo honorowym i ceniącym własną godność, nie pozwala się uderzyć służącemu nauczyciela i z tego powodu zostaje wyrzucony ze szkoły. Rafał lubi romanse i w ciągu akcji powieści wiąże się najpierw z Heleną, później zaś wyznaje zakochuje się w siostrze księcia Gintułta, Elżbiecie. Rafał, mimo wad, jest jednak dobrym patriotą.
Książe Gintułt to opiekun Rafała. Potężny magnat jest też gorącym patriotą. Walczy w legionach Dąbrowskiego, udziela się w konspiracjach niepodległościowych. Należy do masonerii i marzy o rozwoju ludzkości – swoje poglądy na świat zamierza zawrzeć w książce o zakonie templariuszy.
Przyjacielem Rafała z lat szkolnych jest Krzysztof Cedra. Kiedy Olbromski popada w rozpacz z powodu Heleny, Krzysztof bierze go pod swoje skrzydła. Razem trafią do armii napoleońskiej i biorą udział w licznych kampaniach.
Powieść Żeromskiego oferuje bardzo realistyczny obraz wojen napoleońskich. Przedstawione zostają zbrodnie na ludności cywilnej – rangi symbolu nabiera scena z jednym z bohaterów, przyglądającym się ciału martwej zakonnicy.

Interpretacja

„Popioły” były dziełem, które zapewniły autorowi olbrzymią popularność. Po latach powieść została przeniesiona na ekrany przez Andrzeja Wajdę. Premiera filmowej wersji opowieści o Olbromskim spowodowała wielką dyskusję w 1965 roku. Publicyści i historycy wykorzystali obecność filmu w kinach, by jeszcze raz podjąć spór o wojny napoleoński i sens powstań narodowych. Wajda zmienił nieco zakończenie dzieła – o ile powieść kończy się inwazją Napoleona na Rosję, to film przedstawia również pokonane wojska cesarza, wycofujące się spod Moskwy.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Cechy klasyczne i romantyczne w...

„Oda do młodości” to utwór który stanowi przedstawienie cech klasycznych i romantycznych na zasadzie kontrastów. Dostrzec można krytykę klasycznego...

Yellow bahama w prążki - streszczenie...

Streszczenie Hania i Jacek to para nastolatków których łączy znajomość. Czytelnik ma okazję poznać ich codzienność i towarzyszyć bohaterom w niej. Hania...

Wzorzec dworzanina na podstawie...

W 1528 roku ukazało się we Włoszech dzieło Baldassarre Castiglione „Il Cortegiano”. Traktat ów zyskał olbrzymią popularność w całej Europie. Renesansowe...

Mit o Minotaurze Mit o Tezeuszu...

Streszczenie Tezeusz był synem Ejgeusza oraz Ajtry. Ojciec Tezuesza porzucił matkę jednak wskazał jej miejsce w którym ukryte były miecz i sandały dla ich syna....

Sonet szalony – interpretacja...

„Sonet szalony” Leopolda Staffa to wiersz pochodzący z tomu „Ptakom niebieskim” (1903). Jest on wyrazem filozofii pochwały życia i twórczej...

Faraon – opracowanie problematyka...

Geneza Druga połowa XIX stulecia a dokładniej okres następujący po klęsce powstania styczniowego była momentem szczególnym w historii Polski. Kraj którego...

Mit o Narcyzie - streszczenie plan...

Streszczenie Narcyz był niezwykle przystojnym młodym mężczyzną. Jego uroda stała się powodem dla którego uwielbiały go nimfy. Jednak on nie był zainteresowany...

Próba ofiara Abrahama – interpretacja...

Opis postaci i życiorys Abrahama Abraham jest synem Teracha i mężem Sary. Pochodził z Ur skąd wędrował do Charanu. Po śmierci ojca udał się do Egiptu. Abraham zawarł...

Cudaczek - Wyśmiewaczek – streszczenie...

Streszczenie 1. Cudaczek – Wyśmiewaczek i panna Obrażalska W pewnym miasteczku żył sobie mały jak igiełka stworek o imieniu Cudaczek – Wyśmiewaczek. Dokładnie...