Obrazki więzienne – opracowanie, problematyka, bohaterowie

Geneza, czas i miejsce akcji

Utwór opowiada o końcu XIX wieku i w tych czasach powstał. Dokładną datą jest rok od 1887 do 1888. Ich powstanie jest wynikiem obserwacji, które poczyniła podczas wizyty w więzieniu sama autorka.

Problematyka

Każda z opowieść porusza inne problemy. Zasadniczym i najważniejszym jest charakter samego więzienia. Miejsca zniewolenia, które poddane jest określonym, czasem nawet absurdalnym rytuałom – czego przykładem jest spacer tłoczących się więźniów. Więzienie jest także miejscem, do którego trafia się z różnych przyczyn.

W utworze pojawia się motyw wolności. To jej tak bardzo pragnie Cygan, że decyduje się na ucieczkę, która w efekcie kończy się fiaskiem. Podjęte przez Cygana starania pokazują jednak jak dokuczliwym jest życie w więzieniu, Niewola zdaje się wywierać piętno na każdym z przebywających tam ludzi. Zaczynają oni się wzajemnie do siebie upodabniać w każdym szczególe.

Ważnym problemem jest biurokracja oraz niewłaściwości w jej działaniu. Poznając historię Cygana, czytelnik dowiaduje się, że w dniu, w którym postanawia on uciec, już dawno powinien być na wolności. To uchybienie pozwala dostrzec jak tragicznym był los zmarłego więźnia.

Więzienie jest także przedstawione jako miejsce rządzące się własnymi prawami. Dochodzi w nim do bójek, spory rozstrzygają sami obecni tam więźniowie.

W utworze pojawia się także motyw niewinności. Więzienie okazuje się być miejscem odpowiednim dla Dzikiej, z którą nikt nie wiedział co zrobić. Jej historia jest kolejnym przykładem niesprawności systemu.

Ważnym motywem jest także kara i wina. Kara więzienia wydaje się być zasłużoną, a wina jest bezsprzeczna. Przykład Onufrego pokazuje jednak jak złożone potrafią być motywy zbrodni. Dobry parobek zabija swego pana w wyniku wściekłości. Jednocześnie morduje też i jego syna, a swego najbliższego przyjaciela. Historia Onufrego pokazuje także szaleństwo wywołane wyrzutami sumienia. Widocznym jest również brak tolerancji innych więźniów. Pokazane są także wewnętrzne układy tam panujące. Sprytny więzień ma szansę dostać niezłą posadę w miejscu swego zamknięcia.

Bohaterowie

Cygan – Jeden z więźniów, który wiedziony zewem wolności ucieka. Zostaje jednak dogoniony. Gdy wraca do więzienia jego ukaraniem zajmują się współwięźniowie. Cygan zostaje dotkliwie pobity, umiera, a po jego śmierci okazuje się, że miał on już dawno być wolnym.
Dzika – Emigrantka, która nie posiada legalnego zezwolenia na pobyt. Przebywa zatem w jednej z cel, ie jest rozumiana przez innych, wzbudza litość w narratorce.
Onufer – Parobek, który winny jest zabójstwa swego pana oraz jego syna. Zbrodnia bardzo mu ciąży, chłop zdaje się wariować w samotności. Nie potrafi poradzić sobie z poczuciem winy, umiera w więzieniu.
Osmólec – Więzień, który bierze udział w bójce z Onufrem. Jest on osobą sprytną, która potrafi uniknąć kary i zapewnić sobie dobry byt.
Nadzorca – Odpowiedzialny jest za kształt więzienia oraz za wydawanie kar na więźniów.
W utworze pojawiają się także inne postaci więźniów, w tym między innymi Wiewióra odpowiedzialny za wyrok Cygana. Wspomniane zostają również ofiary Onufrego.