Unikalne i sprawdzone teksty

Mesjanizm w Dziadach

Trzecia część „Dziadów” Adama Mickiewicza postrzegana jest jako dramat narodowy. Twórca zawarł w niej nawiązującą do Biblii i Narodu Wybranego koncepcję ojczyzny, która w tym świetle jawi się jako Chrystus Narodów. Ofiara podzielonego między zaborców państwa nie okaże się więc daremna, a jego śmierć tylko chwilowa, ponieważ zmartwychwstanie.

Koncepcja mesjanistyczna zostaje bardzo mocno zasygnalizowana już w tekście przedmowy, w którym pojawiają się następujące słowa: Zdaje się, że królowie mają przeczucie Herodowe o zjawieniu się nowego światła na ziemi i o bliskim swoim upadku, a lud coraz mocniej wierzy w swoje odrodzenie się i zmartwychwstanie. Sam dramat jest w niej ukazany jako próba zarysowania zaledwie kilku scen ukazujących okrucieństwo panowania cara Aleksandra i jego wiernych namiestników. Niektóre z faktów odsłania autor już we fragmencie poprzedzającym właściwy utwór, zaznaczając jednak, że nie pragnie rozgrzewać polskich serc ani budzić w nich nienawiści do dobrze znanego wroga. Nie jest jego zamiarem także zwracanie oczu Europy na sytuację dawnej Rzeczpospolitej. Wie przecież, że wkrótce Polska przemówi do innych narodów słowami znanymi z Nowego Testamentu - Córki Jerozolimskie, nie płaczcie nade mną, ale nad samymi sobą.

W scenie więziennej pojawiają się dwa wyraziste nawiązania do mesjanizmu. Pierwszym jest postać Wasilewskiego pojawiająca się w opowiadaniu Sobolewskiego. Mężczyzna został tak okrutnie pobity w czasie śledztwa, że, niesiony na kibitkę, przypominał Chrystusa. Drugi pojawia się zaś w bajce Żegoty. Opowieść ta traktuje o ziarnie, podkreślając w ten sposób konieczność obumarcia (nawet dostania się w ręce diabła), by w przyszłości wydane zostały wspaniałe owoce.
Kulminacją nastroju mesjanistycznego, a zarazem najbardziej dobitnym przedstawieniem tej koncepcji jest widzenie księdza Piotra. Wizja, jaka została roztoczona przed duchownym, budzi jednoznaczne skojarzenia ze sceną, która rozegrała się w Jerozolimie. Naród prowadzony jest na sąd, a cała Europa mu urąga. Będzie sądzony przez Gala, lecz ten, nie znalazłszy winy, dokonał symbolicznego obmycia rąk. Jednak krzyki zgromadzonych wymusiły na nim określoną decyzję, a bohater dramatu zobaczył krzyż szykowany dla Narodu. Następnie ukazana zostaje wizja śmierci oraz zmartwychwstania ojczyzny i ukazania się tajemniczej postaci o imieniu czterdzieści i cztery.

Koncepcja mesjanistyczna służy przede wszystkim podkreśleniu nieustannego udziału Boga w dziejach ludzkości. Chociaż Stwórca nigdy nie stosuje metod doraźnych, nie interweniuje, zmieniając bieg rzeczy (tutaj wymowne okazuje się milczenie Boga w konfrontacji z Konradem), historia zdaje się mieć cechy uprzednio uformowanego planu. Widziane w tym kontekście cierpienie ludzkie jawi się jako sensowne, prowadzące ku wartościom i pozytywnym zmianom. Ponadto w mesjanizmie dostrzec można także próbę ponownego wlania nadziei w serca ciemiężonego narodu. Warto wszak pamiętać, że trzecia część „Dziadów” napisana została po klęsce powstania listopadowego.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Konrad Wallenrod jako bohater romantyczny...

Romantyzm był okresem w którym narodził się nowy bohater literacki – tzw. bohater romantyczny. Cechy takiej postaci ściśle sprzężone były z najważniejszymi...

Obraz Moskwy i jej mieszkańców...

„Mistrz i Małgorzata” Michaiła Bułhakowa to wielowymiarowa powieść w której bardzo ważną rolę odgrywa sceneria wydarzeń czyli Moskwa. Pisarz stworzył...

Napisz jakie cechy charakteru trzeba...

Sukces można rozumieć różnie. Dla niektórych oznacza on zgromadzenie wielkiej fortuny wybudowanie imponującej rezydencji i posiadanie kilku modeli najnowszych...

Uczę się życia czytając –...

Ludzie mawiają często że trzeba wielu lat by nauczyć się czym jest życie. Starsi ludzie wspominają że prawdę o świecie poznali podczas wojny zaś wiele osób...

Kto miłości nie zna ten żyje...

Adam Mickiewicz stwierdził ongiś że osoby które nie znają miłości żyją szczęśliwie. Czy miał rację? Kto lepiej zna się na miłości niż poeci a przecież...

Motyw faustyczny w literaturze i...

Motyw faustyczny wywodzi się z dramatu Johanna Wolfganga von Goethego. Wiąże się on z postacią poszukującą odpowiedzi na dręczące ludzkość pytania i problemy dążącą...

Opis jesiennego bukietu

Podejrzewam że spośród wszystkich pór roku najpiękniejsza jest jesień. Wprawdzie w jej czasie zaczyna się robić zimno i deszczowo ale za to wrażenia estetyczne...

Koncepcja człowieka i ludzkiego...

„Lalka” Bolesława Prusa powszechnie uważana jest za najwybitniejsze dzieło polskiego realizmu. Wielowątkowa fabuła złożony świat przedstawiony ukazanie społeczeństwa...

Moja pasja – wypracowanie

Pasja to ważna rzecz! Dzięki niej możemy się odprężyć nabrać sił do dalszej pracy. Nieważne czy człowiek jest uczniem czy emerytem – powinien mieć swoje hobby....