Unikalne i sprawdzone teksty

Charakterystyka porównawcza Giaura i Wertera

Czasem zdarza się, że postać literacka urasta do rangi symbolu, który staje się punktem odniesienia dla całej generacji czytelników. Niewątpliwie takim przypadkiem był tytułowy bohater „Cierpień młodego Wertera” Johanna Wolfganga von Goethego. Podobnie rzecz się ma z tajemniczym „Giaurem” z poematu Georga Byrona. Wertera naśladowali młodzi ludzie pod koniec XVIII wieku, z kolei losami Giaura inspirowali się czytelnicy kilka dekad później.

Warto przeanalizować obie te postacie, by przekonać się, co ujmowało kolejne pokolenia. Werter to osoba ambitna, młody Niemiec marzący o karierze dyplomatycznej. Mamy do czynienia z postacią inteligentną, twórczą i bardzo wrażliwą. Pragnie on zaznać szczęścia z ukochaną Lottą, jednak ta wcześniej przyrzekła ślub innemu mężczyźnie. Werter jest honorowy i woli skazać się na niedolę, niż narazić dobre imię ukochanej. Utrata miłości powoduje coraz większe wyobcowanie bohatera. A może nie tyle powoduje, co podkreśla już wcześniej drzemiącą w nim inność? Werter źle czuje się wśród sztywnych reguł społecznych – zdaje sobie on sprawę, że tłumią one indywidualizm i uczucia. Zniechęcony do świata bohater popełnia samobójstwo.

Bohater „Giaura” to mężczyzna, który żyje na terenach imperium tureckiego. Nie poznajemy jego imienia, jest figurą na wskroś tajemniczą. Słowo „giaur” oznacza niewiernego – i za takiego mają go wyznawcy islamu, zamieszkujący Turcję. Jednak pojęcia owego mogliby równie dobrze używać przedstawiciele innych religii – później bohater porzuca bowiem jakąkolwiek wiarę w Boga (z powodu rozpaczy), nie pasuje również do żadnego społeczeństwa, nie tylko muzułmańskiego. Celem jego życia jest miłość do Leili, nałożnicy miejscowego władcy Hassana. Hassan, dowiedziawszy się o zdradzie, zabija niewierną. Nasz bohater z kolei oddaje swe serce pragnieniu zemsty. Jednak zabicie Hassana nie przynosi mu ukojenia, podobnie jak klasztor.

Widać wyraźnie podobieństwo obu postaci. Mamy do czynienia z figurami wyobcowanymi i egzaltowanymi. Ani Werter ani Giaur nie pasują do społeczeństwa – można podejrzewać, że nie tylko do tych społeczeństw w jakich przyszło im żyć. Zapewne nie daliby oni rady funkcjonować w jakichkolwiek innych krajach. Obaj są egotyczni i przykładają wielką wagę do swojego wyglądu – trudno rozpoznać, na ile ich zachowania są szczere, a na ile wynikają z przyjętej pozy. Nie było to obce dandysom z przełomu XVIII i XIX wieku.

Wyobcowanie i marzenie o wielkości oraz nieszczęśliwa miłość – sądzę, że te elementy przesądziły o nadzwyczajnej popularności postaci Wertera i Giaura. Bohaterowie wykreowani przez Goethego i Byrona stanowili doskonałą odpowiedź na potrzeby czytelników żyjących w trudnych latach przemian społecznych, rewolucji francuskiej i wojen napoleońskich.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Unde malum – interpretacja i analiza...

„Unde malum” Tadeusza Różewicza to wiersz pochodzący z tomu „Zawsze fragment. Recycling” z 1998 roku. Wiersz podejmuje tematykę etyczną dotyczy...

Obrazki więzienne – opracowanie...

Geneza czas i miejsce akcji Utwór opowiada o końcu XIX wieku i w tych czasach powstał. Dokładną datą jest rok od 1887 do 1888. Ich powstanie jest wynikiem obserwacji...

Podróże Guliwera - streszczenie...

Bohaterem a zarazem narratorem powieści Jonathana Swifta „Podróże Guliwera” jest Lemuel Gulliver (w niektórych polskich przekładach zwany także...

Śmierć Pułkownika – interpretacja...

„Śmierć Pułkownika” to wiersz Adama Mickiewicza który napisany został na początku lat trzydziestych XIX stulecia wkrótce po kapitulacji powstania...

Stara baśń – streszczenie plan...

Streszczenie Hengo i Gerda odpoczywali podczas swojej podróży. Spali oni w szałasie a o poranku zauważyli że konie są czymś zaniepokojone. Postanowili ruszać dalej....

Pamiętnik z Powstania warszawskiego...

Geneza czas i miejsce akcji „Pamiętnik z powstania warszawskiego” to bodaj najbardziej znane beletrystyczne dzieło Mirona Białoszewskiego. Książka stanowi rodzaj...

ABC – opracowanie (geneza czas...

Geneza czas i miejsce akcji Utwór powstał w roku 1884 natomiast jego treść dotyczy czasów sprzed kilkunastu lat wcześniej. Przedstawione wydarzenia dzieją...

Cesarz – streszczenie skrótowe...

„Cesarz” to książka Ryszarda Kapuścińskiego. Opublikowana została w roku 1978 opowiada zaś o panowaniu władcy Etiopii Hajle Selasje I żyjącego w latach 1892-1975....

Kryzys w branży szarlatanów –...

W swojej twórczości Konstanty Ildefons Gałczyński chętnie sięgał po wątki kultury ludowej miast i miasteczek przetwarzając je jednak po swojemu. Jak pisał Czesław...