Unikalne i sprawdzone teksty

Charakterystyka porównawcza Giaura i Wertera

Czasem zdarza się, że postać literacka urasta do rangi symbolu, który staje się punktem odniesienia dla całej generacji czytelników. Niewątpliwie takim przypadkiem był tytułowy bohater „Cierpień młodego Wertera” Johanna Wolfganga von Goethego. Podobnie rzecz się ma z tajemniczym „Giaurem” z poematu Georga Byrona. Wertera naśladowali młodzi ludzie pod koniec XVIII wieku, z kolei losami Giaura inspirowali się czytelnicy kilka dekad później.

Warto przeanalizować obie te postacie, by przekonać się, co ujmowało kolejne pokolenia. Werter to osoba ambitna, młody Niemiec marzący o karierze dyplomatycznej. Mamy do czynienia z postacią inteligentną, twórczą i bardzo wrażliwą. Pragnie on zaznać szczęścia z ukochaną Lottą, jednak ta wcześniej przyrzekła ślub innemu mężczyźnie. Werter jest honorowy i woli skazać się na niedolę, niż narazić dobre imię ukochanej. Utrata miłości powoduje coraz większe wyobcowanie bohatera. A może nie tyle powoduje, co podkreśla już wcześniej drzemiącą w nim inność? Werter źle czuje się wśród sztywnych reguł społecznych – zdaje sobie on sprawę, że tłumią one indywidualizm i uczucia. Zniechęcony do świata bohater popełnia samobójstwo.

Bohater „Giaura” to mężczyzna, który żyje na terenach imperium tureckiego. Nie poznajemy jego imienia, jest figurą na wskroś tajemniczą. Słowo „giaur” oznacza niewiernego – i za takiego mają go wyznawcy islamu, zamieszkujący Turcję. Jednak pojęcia owego mogliby równie dobrze używać przedstawiciele innych religii – później bohater porzuca bowiem jakąkolwiek wiarę w Boga (z powodu rozpaczy), nie pasuje również do żadnego społeczeństwa, nie tylko muzułmańskiego. Celem jego życia jest miłość do Leili, nałożnicy miejscowego władcy Hassana. Hassan, dowiedziawszy się o zdradzie, zabija niewierną. Nasz bohater z kolei oddaje swe serce pragnieniu zemsty. Jednak zabicie Hassana nie przynosi mu ukojenia, podobnie jak klasztor.

Widać wyraźnie podobieństwo obu postaci. Mamy do czynienia z figurami wyobcowanymi i egzaltowanymi. Ani Werter ani Giaur nie pasują do społeczeństwa – można podejrzewać, że nie tylko do tych społeczeństw w jakich przyszło im żyć. Zapewne nie daliby oni rady funkcjonować w jakichkolwiek innych krajach. Obaj są egotyczni i przykładają wielką wagę do swojego wyglądu – trudno rozpoznać, na ile ich zachowania są szczere, a na ile wynikają z przyjętej pozy. Nie było to obce dandysom z przełomu XVIII i XIX wieku.

Wyobcowanie i marzenie o wielkości oraz nieszczęśliwa miłość – sądzę, że te elementy przesądziły o nadzwyczajnej popularności postaci Wertera i Giaura. Bohaterowie wykreowani przez Goethego i Byrona stanowili doskonałą odpowiedź na potrzeby czytelników żyjących w trudnych latach przemian społecznych, rewolucji francuskiej i wojen napoleońskich.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Wieczór autorski – interpretacja...

„Wieczór autorski” to zabawny wiersz Wisławy Szymborskiej w którym poetka z nutą ironii wypowiada się o losie współczesnych poetów...

Mit o Apollo - streszczenie plan...

Streszczenie Apollo był najpiękniejszym z bogów. Syn Dzeusa i Latony przyszedł na świat na wyspie Delos. Apollo który był patronem dla wieszczów sam...

Księga dżungli – streszczenie...

Streszczenie Podczas narady wilków na której pojawia się Shere Khan grupie oraz tygrysowi ukazuje się Mowgli. Tygrys który poprzedniego dnia zaatakował...

Przeprosiny Boga – interpretacja...

„Przeprosiny Boga” Jana Kasprowicza to ludowa ballada pochodząca z ostatniego tomu utworów poety „Mój świat”. Tekst pod względem gatunkowym...

Księga Koheleta – streszczenie...

StreszczenieW Księdze Koheleta pojawia się pytanie retoryczne: Cóż przyjdzie człowiekowi z całego trudu Jaki sobie zadaje pod słońcem? Odpowiedź brzmi nic gdyż...

Rozmowy z katem – streszczenie...

Kazimierz Moczarski żołnierz AK został aresztowany przez władze komunistyczne. Te by dodatkowo go upokorzyć osadziły go w jednej celi z Jurgenem Stroopem. Stroop był oficerem...

Hymn do maszyny mego ciała –...

„Hymn do maszyny mego ciała” to bodaj najsłynniejszy utwór Tytusa Czyżewskiego a zarazem jedno z najbardziej znanych dzieł polskiego futuryzmu. Już na...

Wesele w Atomicach – streszczenie...

Streszczenie Hej wysoko ci u nas technika stanęła wysoko... Pan młody posiadał leżące pod lasem laboratorium dwa reaktory oraz zakład chemicznej syntezy. Z kolei majątek...

Prawa i obowiązki – interpretacja...

„Prawa i obowiązki” to wiersz Tadeusza Różewicza pochodzący z tomu „Nic w płaszczu Prospera” (1963). Pod względem formalnym utwór jest...