Unikalne i sprawdzone teksty

Na oczy królewny angielskiej, Daniel Naborowski – interpretacja i analiza

Daniel Naborowski pozostaje znany jako jeden z najwybitniejszych polskich poetów doby baroku. Jego doskonałe wykształcenie, dogłębna znajomość nurtów artystycznych dominujących w ówczesnej Europie i niewątpliwy talent sprawiły, że zajął miejsce wśród najbardziej inspirujących i szanowanych twórców w historii rodzimej literatury.

„Na oczy królewny angielskiej’ to wspomnienie pobytu poety i dyplomaty na dworze angielskim, który miał miejsce najprawdopodobniej w 1609 r., a dokładniej spotkania przezeń słynącej z niesłychanej urody Elżbiety Stuart.

Analiza

Wiersz ma budowę stychiczną, a napisany został trzynastozgłoskowcem ze średniówką po siódmej sylabie. Pojawiają się w nim regularne rymy parzyste (żeńskie, dokładne). Dzieło należy do nurtu liryki zwrotu do adresata (inwokacyjnej).
Naborowski oparł swój utwór na wyrafinowanym i wielostopniowym koncepcie - enumeracji. Jego kompozycja często określana jest mianem łańcuszkowej, ponieważ podmiot liryczny kolejne porównania buduje wokół oczu adresatki komunikatu lirycznego. Jednak w 15 wersie wprowadzone zostaje zaprzeczenie dotychczasowych rozważań, gdyż i tak zdają się one niewystarczające, by oddać niesamowite piękno angielskiej królewny oraz wprowadzić opartą na wyliczeniu (charakterystycznej dla baroku sumacji) puentę.

Warstwa stylistyczna wiersza jest niezwykle bogata. Rozpoczyna się on rozbudowaną apostrofą (Twe oczy, skąd Kupido na wsze ziemskie kraje, / Córo możnego króla, harde prawa daje) oraz zawiera liczne anafory wprowadzające ikon (anaforyczne porównanie). Ponadto pojawiają się w nim antytezy (Nie oczy, lecz pochodnie dwie nielitościwe), epitety (ziemscy monarchowie, śliczna barwa itp.) oraz przerzutnie i parentezy (zdania wtrącone), które nadają utworowi charakterystyczny rytm.

Interpretacja

Wiersz Naborowskiego jest wyrafinowanym komplementem lirycznym, w którym ja mówiące posługuje się hiperbolizacją. Wprowadzona zostaje ona już w drugim dystychu utworu (Nie oczy, lecz pochodnie dwie nielitościwe, / Które palą na popiół serca nieszczęśliwe.), opiera się na antytezie, jaka pozwala odnieść piękno oczu adresatki do rzeczy i zjawisk nienależących do ludzkiego świata. Szybko jasnym staje się, iż enumeracja przeradza się w gradację, ponieważ podmiot liryczny zestawie ze sobą człony coraz odleglejsze. Stałym pozostają oczy (stąd kompozycja łańcuszkowa), zaś comparans (drugi człon) zyskuje coraz większą jakość. Punktem kulminacyjnym dzieła zdaje się uchwycenie relacji między oczyma a bogami, jednak ten zabieg okazuje się niewystarczającym, a ja mówiące wprowadza ikon, który podkreśla niedoskonałość zjawisk porównywanych ze spojrzeniem angielskiej królewny. Żadne z przywoływanych odniesień nie mogą równać się z adresatką, ponieważ są niedoskonałe. Stąd zawarta w puencie sumacja służąca ukazaniu piękna oczu poprzez zestawienie ich z wszystkimi przywoływanymi wcześniej odniesieniami. Tylko przy użyciu tego sposobu możliwe wydaje się ich właściwe scharakteryzowanie.

Wiersz Naborowskiego jest dziełem szczególnym, niezwykle złożonym. Odznacza się niesamowitą ekspresją, wspaniale budując przy tym napięcie. Można zwrócić uwagę nie tylko na jego pochwalny charakter, ale także fakt ukazania języka jako niewystarczającego, nieposiadającego możliwości swobodnego obrazowania subiektywnej rzeczywistości, co oddaje złożona i zawiła konstrukcja dzieła Naborowskiego.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Bursztyny – streszczenie problematyka...

Streszczenie Opowieść o bursztynie Czas wściekłości boga Pośwista który pędził bałtyckie fale do brzegu był najlepszym okresem na zbieranie jantaru. Bursztyn...

Jana Kochanowskiego spór z filozofią...

Jan Kochanowski jak przystało na renesansowego humanistę zatopiony był w kulturze starożytnej. Oddziaływała na niego między innymi filozofia stoicka. Stoicy zalecali odnajdywanie...

Mit o Niobe - streszczenie plan...

Streszczenie Niobe córka Tantalosa wyszła za mąż za władcę Teb – Amfiona. Mieli wspólnie czternaścioro dzieci. Dumna Niobe uważała że to ją powinno...

Ziemia obiecana – opracowanie...

Geneza „Ziemia obiecana” Władysława Reymonta została wydana w 1899 roku. Jej napisanie poprzedziły kilkumiesięczny pobyt autora w rozwijającej się wówczas...

Motyw ptaka w literaturze i sztuce...

Dla człowieka ptaki to zwierzęta szczególne. W czasach przed wzbiciem się ludzkości w powietrze to właśnie one mogły unosić się do góry. Nadawało im to...

Skąpiec – geneza czas i miejsce...

Geneza czas i miejsce akcji Komedia Moliera „Skąpiec” wystawiona została po raz pierwszy w 1668 roku. Na początku nie cieszyła się powodzeniem i szybko zniknęła...

Pinokio – opracowanie problematyka...

Geneza Książka „Pinokio” została napisana przez włoskiego dziennikarza polityka i powieściopisarza Carlo Collodiego. Początkowo opublikowano ją w prasie w...

Sposób na Alcybiadesa – opracowanie...

Geneza Autor książki „Sposób na Alcybiadesa” – Edmund Niziurski to znany pisarz powieści przygodowych dla młodzieży. Jego utwory cechuje najczęściej...

Treny Jana Kochanowskiego wyrazem...

Jan Kochanowski poświęcił jedno ze swoich najważniejszych dzieł cykl Treny swojej zmarłej córce Urszulce. Było to posunięcie jak na jego epokę niezwykłe. Utwory...