Unikalne i sprawdzone teksty

„Kordian” jako dramat romantyczny

Dramat romantyczny to szczególny typ dramatu, który ukształtował się w opozycji do poetyki klasycyzmu, a jego inspiracjami były twórczość Szekspira oraz artystyczny dorobek literacki hiszpańskiego baroku (np. Calderona). W Europie formę tę rozwijali doskonalili m. in. Hugo i de Musset. Na gruncie polskiej literatury czynili to m. in. Mickiewicz, Słowacki i Krasiński. „Kordian” - napisany przez Słowackiego w 1833 r. - zaliczany jest dzisiaj do najważniejszych dzieł rodzimego romantyzmu. Jakie cechy charakterystyczne dla dramatu romantycznego można dostrzec w tym utworze?

W „Kordianie” nie obowiązuje zasada trzech jedności (miejsca, akcji i czasu). Fabuła, choć przedstawiona w sposób chronologiczny, rozgrywa się w pewnych odstępach, a odbiorca nie otrzymuje informacji mogących wypełnić powstałe tym sposobem luki (relacje między poszczególnymi epizodami nie zawsze można ująć w kategoriach przyczynowo - skutkowych). Nie jest ona także pozbawiona wątków pobocznych i licznych bohaterów epizodycznych. Najważniejsze wydarzenia dramatu rozgrywają się w Warszawie, lecz poza dzisiejszą stolicą Polski tytułowy bohater odwiedza jeszcze Anglię, Włochy, Watykan i Szwajcarię. Odstępstwo od zasady jedności widoczne jest także w obrębie poszczególnych lokalizacji - i tutaj następują dynamiczne zmiany miejsc, w których usytuowana zostaje akcja.

Styl „Kordiana” cechuje niejednorodność. W dramacie pojawiają się zarówno sceny wzniosłe, jak i fragmenty napisane językiem potocznym (bajki opowiedziane przez Grzegorza, wymiana poglądów ludzi na placu w czasie koronacji cara). Doszukać można się tutaj także scen groteskowych (np. rozmowa Kordiana z wariatami). Co charakterystyczne dla tego gatunku - sfera realistyczna i fantastyczna przeplatają się ze sobą, często tworząc złudzenia, jakim podlegają także bohaterowie.

Protagonista dramatu Słowackiego jest typową postacią romantyczną. Jego młodość, naznaczona bólem świata i mocno przeżytym zawodem miłosnym, stanowi fundament przemiany. Najważniejszą wartością, w imię której Kordian gotów zrobić jest wszystko, staje się dlań ojczyzna. Równolegle bohater jest indywidualistą i zdaje się odrzucać moralność obowiązującą ogół. Wprowadza to do jego portretu pierwiastek tragiczny, bowiem ostatecznie nie udaje mu się sprostać zbyt wysokim oczekiwaniom, jakie wobec siebie postawił. Niewiadome zakończenie losów Kordiana wiąże się z kolejną cechą dramatu romantycznego, a więc z jego otwartą kompozycją.

Polski dramat romantyczny, ze względu na katastrofalną sytuację ojczyzny i bolesny los jej mieszkańców, podejmował zazwyczaj tematykę narodową (to odróżniało go od realizacji europejskich). Kwestia ta poruszona zostaje także w dziele Słowackiego, a tytułowy bohater staje się jakby manifestacją marzeń o wolności.

„Kordian” jest utworem wpisującym się w estetykę dramatu romantycznego. Jego obszerność i zróżnicowanie sprawiają, iż (przynajmniej pierwotnie) miał charakter niesceniczny, co wiązało się z trudnościami adaptacyjnymi (szczególnie w drugim i trzecim akcie).

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Paryż i Warszawa w „Lalce”...

Stanisław Wokulski rozczarowany obojętnością Izabeli Łęckiej opuszcza doskonale znaną mu Warszawę i udaje się do Paryża by wspólnie z Suzinem prowadzić tam...

Motyw matki w literaturze i sztuce...

Matka to osoba szczególna. Dzięki niej trafiamy na świat ona zajmuje się naszym wychowaniem przybliża nam podstawowe pojęcia. Nawet jeśli jest prostą osobą to...

Obraz szlachty w Panu Tadeuszu

„Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza ukazuje nie tylko piękno litewskiego krajobrazu ale także rozbudowaną zróżnicowaną panoramę ówczesnej szlachty....

„Nie-boska komedia” jako dramat...

„Nie-boska komedia” Zygmunta Krasińskiego to dzieło podejmujące bardzo rozległą tematykę. W tym kontekście wyraźnie zaznacza się jego dwudzielność. Pierwsza...

Dramat ojca poety i filozofa w „Trenach”...

„Treny” Jana Kochanowskiego uchodzą za jedno z najpiękniejszych dzieł literatury polskiej XVI wieku. Ukazują dramat człowieka który stracił dziecko....

Kolonializm w „Jądrze ciemności”...

Najważniejszym problemem powieści Josepha Conrada „Jądro ciemności” jest kolonializm. Chodzi tu o zjawisko polityczno-ekonomiczne które miało miejsce...

„Dywizjon 303” – rodzaj i...

„Dywizjon 303” Arkadego Fiedlera można nazwać zbiorem literackich reportaży. Przynależność do literatury faktu jest tu związana przede wszystkim z autentycznością...

Antyczne korzenie i rozwój epoki...

Starożytność uchodzi za jedną z najważniejszych epok w historii Europy. Wpływ antyku widać było już w średniowieczu. Ówcześni filozofowie powtarzali że są...

Jakie dostrzegasz relacje miedzy...

„Wieża” Gustawa Herlinga Grudzińskiego jest opowiadaniem skłaniającym do trudnej refleksji na temat cierpienia samotności bólu poszukiwania swego miejsca...