Unikalne i sprawdzone teksty

Bezsilność ludzi wobec sił wyższych na przykładzie bohaterów „Króla Edypa”

Jedną z cech dramatu antycznego jest przekonanie, że nad ludzkim losem ciąży fatum, którego nie można cofnąć ani zmienić. Nie da się też mu zapobiec. O życiu ludzkim decydowali bogowie, którzy mieli nad nim nieograniczoną władzę. Co zatem może zrobić człowiek, którego losy są już przesądzone? Czy ma wpływ na swoje przeznaczenie?

Na przykładzie bohaterów „Króla Edypa” Sofoklesa można dostrzec, jak ludzie pragną za wszelką cenę odmienić swój los. Jednakże wszystko co robią, prowadzi ich do spełnienia tego, co jest im przeznaczone. Przekonali się o tym członkowie rodu Labdakidów, nad którym nieustannie ciążyło fatum.

Pierwszą ofiarą bezsilności wobec losu był Lajos, który usłyszał od wyroczni delfickiej, że zginie z rąk własnego syna, a ten następnie poślubi jego małżonkę, Jokastę.  Lajos chciał za wszelką cenę temu zapobiec, dlatego też postanowił, że jego dziecko musi zginąć tuż po narodzinach. Niestety, okazało się, że losu nie da się oszukać, gdyż dzięki posłańcowi, pasterzowi oraz władcom Koryntu, niemowlę zostało ocalone. Lajosowi nie udało się zmienić własnego przeznaczenia, a przez to, że próbował sprzeciwić się woli boskiej, ucierpieli jego najbliżsi.

Otóż kolejną ofiarą własnego przeznaczenia była żona Lajosa,  Jokasta. Wiedziała ona o przepowiedni, która miała dotyczyć ich rodu. Nie była jednak świadoma, że człowiek, którego poślubiła po rozwiązaniu zagadki Sfinksa, był w rzeczywistości jej synem. Tak właśnie los poprowadził ją do spełnienia przepowiedni. Była bezradna wobec sił wyższych. Bogowie i fatum zadecydowali o jej życiu.

Bohaterem tragicznym, z góry skazanym  na klęskę, był Edyp. Stawał on przed wieloma wyborami, jednak niezależnie od tego, jaką decyzję by podjął, czekała go porażka. Bowiem o jego losach zadecydowały siły wyższe, a on sam, mimo iż starał się zmienić ich bieg, był bezsilny. Mieszkając w Koryncie poznał przepowiednie, która wróżyła mu, że zabije własnego ojca i ożeni się z matką. Edyp postanawia temu zapobiec i stara się uciec przed własnym przeznaczeniem. Okazuje się jednak, że właśnie ku temu przeznaczeniu zmierza. Udał się on bowiem w podróż, w trakcie której zabił Lajosa. Następnie jako jedynemu udało mu się rozwiązać zagadkę Sfinksa i uwolnić Teby, w których postrach siał potwór. Dzięki temu objął panowanie w Tebach i poślubił Jokastę, własną matkę. Mimo że starał się zmienić przeznaczenie i zapobiec nieszczęściu, które miało spotkać jego i jego bliskich, nie udało mu się to. Zatem wola bogów została wypełniona.

Można się więc zastanawiać, czy człowiek może się mierzyć z siłami wyższymi? Czy ma jakikolwiek wpływ na własny los? Według tragedii Sofoklesa ludzie są bezsilni i stanowią jedynie rodzaj narzędzia w rękach bogów. Nawet jeśli próbują zmienić swoje przeznaczenie, są zupełnie bezradni i sprowadzają na siebie wyłącznie gniew bogów. Zatem to siły wyższe determinują ludzkie działania i los.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Wybrane pary małżeńskie w literaturze....

Pisarze i poeci od tysiącleci sławią miłość – miłość nieszczęśliwą tragiczną lub też miłość spełnioną. Opis tej ostatniej zazwyczaj kończy się w chwili...

Tragizm pokolenia Kolumbów w wybranych...

Rzadko kiedy jedno nazwisko uznać można za symbol całego pokolenia. Taki przypadek zachodzi jednak gdy mowa o pokoleniu tak zwanych Kolumbów – niejako syntezą...

Motyw matki w literaturze i sztuce...

Matka to osoba szczególna. Dzięki niej trafiamy na świat ona zajmuje się naszym wychowaniem przybliża nam podstawowe pojęcia. Nawet jeśli jest prostą osobą to...

Symbolika i funkcje dwóch mogił...

Dwie mogiły w „Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej oznaczają dwie tradycje i dwa systemy wartości do których odwołuje się autorka powieści. Znamienne że...

„Kordian” jako dramat romantyczny...

Dramat romantyczny to szczególny typ dramatu który ukształtował się w opozycji do poetyki klasycyzmu a jego inspiracjami były twórczość Szekspira oraz...

Motyw gór (i jego funkcje) w literaturze...

Góry od wieków fascynują ludzi. Pytani dlaczego zdobywają kolejne szczyty alpiniści odpowiadają – ponieważ istnieją. Ta paradoksalna odpowiedź doskonale...

Wojna karnawału z postem Peter...

„Wojna karnawału z postem” to obraz którego autorem jest Peter Bruegel. Dzieło powstało w szesnastym wieku. Analiza Na obrazie przedstawione zostały odmienne...

Wartości bezcenne – czego nie...

Współcześnie w czasach gdy nasi rodzice są wciąż zabiegani i zapracowani a my zapatrzeni w ekrany komputerów tabletów i smartfonów kiedy tak...

Opis krainy wiecznej szczęśliwości...

Jak wygląda kraina wiecznej szczęśliwości? Ha nikt tego nie wie! W końcu nawet święty Paweł mówił że „ani ucho nie słyszało ani oko nie widziało”...