Unikalne i sprawdzone teksty

Rozłączenie – interpretacja i analiza

„Rozłączenie” napisał Słowacki 20 lipca 1835 r., będąc nad szwajcarskim jeziorem Leman (czyli Jeziorem Genewskim). Liryczny krajobraz wywołał w poecie podniosły i melancholijny nastrój tęsknoty, którego odbicie stanowi wiersz.

Interpretacja

Już pierwsza strofa bardzo precyzyjnie zarysowuje uczucia pojawiające się w utworze. Chociaż tytułowe rozłączenie jest faktem - ja mówiące i adresatka znajdują się daleko od siebie, powietrze zdaje się być przesiąknięte uczuciami. Swoistym posłańcem obojga postaci jest biały gołąb smutku. Symbolika tego ptaka zostaje przywołana nieprzypadkowo - od lat gołębie przenoszą wiadomości, białą gołębicę wypuścił ze swej arki Noe.

Podmiot liryczny doskonale zna rozkład dnia adresatki, wie, gdzie szukać jej oczyma wyobraźni. Jej wspomnienie przynosi także reminiscencję krajobrazu - można przypuszczać, że jest to polski pejzaż, tak bardzo mocno obecny w świadomości poety przebywającego na emigracji. Niestety - odbiorczyni komunikatu lirycznego nie może przywołać obrazu miejsca, w którym przebywa ja mówiące. Nie zna ona górskich szczytów ani tafli jeziora, nie wie, w jaki sposób odwzorować je w wyobraźni. To potęguje uczucie rozłączenia, przedstawia nadawcę jako maleńki punkt umiejscowiony gdzieś w ogromnym świecie.

W szóstej strofie podmiot liryczny wspomina o dwóch światełkach, które dostrzegł za jeziorem. Zawsze święcą mu one - smutno i blado, od gwiazd nieba krwawsze, podczas gdy odbiorczyni wiecznie zgasła nad biednym tułaczem. Ostatnia strofa jest zwieńczeniem dzieła, tworzy swoistą klamrę. Podmiot liryczny jeszcze raz posługuje się ptasią symboliką. Tym razem przywołuje dwa słowiki (motyw ten pojawia się w licznych utworach - w „Romeu i Julii”, wierszu Mickiewicza „Do B. Z.”, z kolei w mitologii greckiej słowik był ptakiem utożsamianym z Filomelą, która przypadkowo zabiła swego syna, a nocami gorzko go opłakiwała).

Wiersz Słowackiego jest dziełem niezwykle misternym, które poprzez niezwykły opis krajobrazu wzmacnia uczucie samotności. Pejzaż, chociaż piękny, nie tylko kontrastuje z ziemią ojczystą, lecz zdaje się także odzwierciedlać uczucia nadawcy komunikatu lirycznego. W ten sposób zbudowana zostaje relacja szczególnie intymna, jakby wiążąca dwie odległe postaci cienkimi nićmi. Wśród badaczy literatury zdania odnośnie adresatki utworu są podzielone. Część z nich przypuszcza, że była nią Maria Wodzińska, przyjaciółka poety. Większość jest jednak zdania, iż pisał Słowacki do matki, na co mogą wskazywać niezwykle intymny charakter utworu oraz symbolika koloru białego.

Warto kilka słów poświęcić jeszcze koncepcji poety wyłaniającej się z dzieła. To twórca, który, dzięki mocy wyobraźni, pokonuje granice, przemierza świat. Równocześnie jest on jednak pielgrzymem, wygnańcem, jednostką skazaną na nieustanne rozłączenie.

Analiza

Utwór składa się z ośmiu izosylabicznych tetrastychów (napisane trzynastozgłoskowcem) o ciekawym układzie rymów. Pojawiają się tu bowiem zarówno klauzule przeplatane, jak i okalające (strofa 1, 6 i 8).

Wiersz przypomina nieco list - podmiot liryczny wypowiada się w 1 os. liczby mnogiej oraz w 2 os. l. p. (zwrot do adresata). Wrażenie to wzmacniane jest przez intymność wyznań budujących kolejne strofy.

Warstwa stylistyczna utworu cechuje się bogactwem. Ja mówiące posługuje się różnymi środkami wyrazu, za pomocą których tworzy nastrój i odmalowuje niepowtarzalny krajobraz. Odnaleźć można epitety (szata biała, łza różowa, skra sina), metafory (biały gołąb smutku, włosem deszczu skałom wieńczyć głowę), porównania (wołamy, / jak dwa smutne słowiki, Tyś widna jak gwiazda). Pojawiają się także anafory (wiem, nie wiesz) podkreślające oddalenie bohaterów lirycznych, przerzutnie oraz zadania wtrącone.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

„Nie-boska komedia” jako dramat...

„Nie-boska komedia” Zygmunta Krasińskiego to dzieło podejmujące bardzo rozległą tematykę. W tym kontekście wyraźnie zaznacza się jego dwudzielność. Pierwsza...

Dekadentyzm – definicja charakterystyka...

Dekadentyzm to prąd w sztuce charakterystyczny dla przełomu XIX i XX wieku. Słowo „dekadentyzm” wywodzi się oczywiście od „dekadencji” oznaczającej...

Opis przyrody w balladzie „Świteź”...

Romantyczne zainteresowanie przyrodą i przypisywanie jej dużej roli było charakterystycznym dla całej twórczości Adama Mickiewicza i widoczne było także w balladzie...

Historia Gorcewa

Gorcew to jeden ze współwięźniów Gustawa głównego bohatera powieści „Inny świat”. Mężczyzna ten zanim trafił do łagru był radzieckim...

Portrety kobiet wyemancypowanych...

W całej twórczości Elizy Orzeszkowej niezwykle istotne miejsce zajmuje kwestia kobiecej emancypacji. Sztandarowym przykładem jest w tym względzie „Marta”...

Model patriotyzmu wyłaniający...

Jednym z najwspanialszych utworów patriotycznych osiemnastowiecznej Polski jest „Hymn do miłości ojczyzny” Ignacego Krasickiego. Przedstawia on ciekawy model...

Pamiętniki Jana Chryzostoma Paska...

„Pamiętniki” Jana Chryzostoma Paska napisane zostały najprawdopodobniej w okresie pięciolecia między 1690 a 1696 r. Obejmują one wydarzenia rozgrywające się...

Historia miłości Zbyszka i Danusi...

Dwóch rycerzy rodem z Bogdańca wracając z Litwy gdzie walczyli dla księcia Witolda zmierza do Krakowa. Wkrótce ma przyjść na świat dziecko króla Władysława...

Kamienica Kolichowskiej – opis...

Mieszcząca się przy ulicy Staszica kamienica należąca do pani Cecylii Kolichowskiej była miejscem w którym Elżbieta Biecka przyszła żona Zenona Ziembiewicza spędziła...