Unikalne i sprawdzone teksty

Tadeusz Konwicki – biografia i charakterystyka twórczości

Biografia

Tadeusz Konwicki - syn Michała Konwickiego i Jadwigi z domu Kieżun - przyszedł na świat 22 czerwca 1926 r. w Nowej Wilejce (dzielnica Wilna). W młodości uczył się w Gimnazjum im. Zygmunta Augusta, a następnie, już po wybuchu II wojny światowej, uczęszczał na tajne komplety. Maturę uzyskał w 1944 r., a następnie zasilił szeregi VIII Oszmiańskiej Brygady Armii Krajowej, w oddziałach której brał udział w akcji „Burza” oraz jako partyzant walczył z oddziałami bolszewickimi.

W roku 1945 Konwicki przekroczył granicę Polski i zatrzymał się w Gliwicach, gdzie pracował jako urzędnik. Nie osiadł tam na długo, gdyż wyjechał do Krakowa, by rozpocząć studia filologiczne na Uniwersytecie Jagiellońskim. W tym czasie Konwicki pracował już w redakcji „Odrodzenia” i gdy ta w 1947 przeniosła się do Warszawy, uczynił to samo i dołączył do grona studentów Uniwersytetu Warszawskiego. Co ciekawe - nie ukończył studiów, rezygnując z nich na ostatnim roku (po zdaniu egzaminów z językoznawstwa).

W 1949 r. Tadeusz Konwicki poślubił Danutę Lenicę, graficzkę i ilustratorkę książek. Sam należał wtedy do grona najbardziej obiecujących pisarzy i publicystów socrealistycznych. Jego debiutancka powieść - „Rojsty” (1948) - została jednak zatrzymana przez cenzurę. Pierwszym dziełem, jakie trafiło do czytelników, było więc opowiadanie „Przy budowie”, które powstało na kanwie doświadczeń pracującego przez kilka miesięcy w Nowej Hucie autora. W 1953 r. dołączył Konwicki do PZPR.

Już pod koniec lat 50 drogi ówczesnej władzy i Konwickiego zaczęły się rozchodzić. Autor wspierał różnorodne przedsięwzięcia mające na celu obronę wolności słowa i innych wartości, w które niekoniecznie wierzyli przedstawiciele rządu. W 1966 Konwicki został ostatecznie wydalony PZPR, a stało się to z powodu podpisania przezeń listu protestacyjnego w związku z usunięciem z PZPR Leszka Kołakowskiego.

Następnie Konwicki publikował głównie w wydawnictwach zagranicznych i tych działających w II obiegu (m. in. „Kompleks polski” i „Mała Apokalipsa”). Dopiero w latach 80 jego książki ponownie zaczęły ukazywać się w głównym nurcie.

Tadeusz Konwicki zmarł 7 stycznia 2015 r. w Warszawie. Zapisał się w polskiej kulturze nie tylko jako niezwykle utalentowany pisarz, lecz również jako postać bardzo znacząca dla rodzimej kinematografii (wyreżyserował „Salto”, „Dolinę Issy” i „Lawę”, napisał scenariusze do „Matki Joanny od Aniołów” i „Faraona”). Ostatnie lata życia spędził w swym warszawskim mieszkaniu, często spacerując i odwiedzając kawiarnię w podziemiach wydawnictwa „Czytelnik”.

Charakterystyka twórczości

Pierwszy etap twórczości Tadeusza Konwickiego wiązał się z jego przelotnym romansem z socrealizmem. Powstało wtedy kilka powieści realizujących założenia tego nurtu politycznego (m. in. „Przy budowie”, „Władza”), które jednakże sam autor określił później mianem nieudanych i wadliwych.

W późniejszym okresie tworzył Konwicki powieści podejmujące temat niemożności odnalezienia się w nowej rzeczywistości. Jego bohaterowie najczęściej pochodzili z Kresów, a w swoim życiu doświadczyli wojny i oddzielenia od swej małej ojczyzny. Świat powojenny stanowił zupełne zaprzeczenie przestrzeni dorastania - odznaczał się inną hierarchią wartości, wymagał codziennej walki z różnego rodzaju trudnościami. W niektórych ze swoich dzieł skoncentrował się Konwicki na opisie arkadyjskiej krainy dzieciństwa i młodości („Dziura w niebie”, „Kronika wypadków miłosnych”), ukazując stopniowe przemiany świata i zanurzonego w nim człowieka.

W twórczości literackiej Konwickiego nie zabrakło również miejsca na rozliczenia z przeszłością. Jednym z najważniejszych dzieł w jego dorobku jest „Mała Apokalipsa” - powieść, której bohater - także pisarz - zamierza dokonać symbolicznego aktu samospalenia przed Pałacem Kultury i Nauki (zostaje namówiony przez znajomych z opozycji).

Powieści Konwickiego dotykają żywych, wciąż aktualnych problemów oraz wartości. Jego bohaterowie nie są nieskazitelni - to ludzie z krwi i kości, których biografie naznaczone są różnorodnymi epizodami. Nierzadko muszą oni dźwigać ciężki bagaż doświadczeń, który wyraźnie wpływa na ich relacje z rzeczywistością.

Najważniejsze dzieła:
„Przy budowie” (1950), „Dziura w niebie” (1959), „Sennik współczesny” (1963), „Wniebowstąpienie”(1967), „Mała apokalipa” (1979).

Rozwiń więcej
Tadeusz Konwicki na fotografii autorstwa Michała Józefaciuka (2008)

Losowe tematy

Jadwiga Korczakowska – biografia...

Biografia Jadwiga Korczakowska – polska poetka prozaik autorka wierszy i książek dla dzieci a także sztuk scenicznych i słuchowisk radiowych. Urodziła się 6 lutego...

Kornel Makuszyński – biografia...

Biografia Kornel Makuszyński to wszechstronny polski artysta który w swoim dorobku ma wiele znanych dzieł. Na świat przyszedł w roku 1844. Mieszkał w Stryju który...

Mikołaj Rej

Mikołaj Rej uchodzi za jednego z twórców literatury polskiej i chyba każdy uczeń zna jego słowa: „A niechaj narodowie wżdy postronni znają że Polacy...

Stanisław Supłatowicz – biografia...

Biografia Stanisław Supłatowicz (Sat – Okh w języku shawnee - Długie Pióro ps. Kozak) – polski artysta i pisarz pochodzenia indiańskiego; żołnierz AK....

Maria Kruger – biografia i charakterystyka...

Polska autorka literatury dziecięcej i młodzieżowej w prasie dla dorosłych oraz dziennikarka. Urodziła się 6 września 1904 r. w Warszawie natomiast zmarła w wieku 95...

Józef Czechowicz – biografia...

Józef Czechowicz należy do szczególnych postaci polskiej poezji. Nie cieszy się on obecnie taką sławą jak Czesław Miłosz Wisława Szymborska czy Zbigniew...

Jan Andrzej Morsztyn

Biografia Jan Andrzej Morsztyn przyszedł na świat 24 czerwca 1621 r. w okolicach Krakowa (w Raciborsku lub Wiśniczu). Należał do zamożnej rodziny szlacheckiej herbu Leliwa...

Ernest Hemingway – biografia i...

Mało który pisarz wykreował sobie tak charakterystyczny wizerunek jak Ernest Hemingway. Jego image porównywać można raczej z największymi gwiazdami Hollywood...

Gustaw Morcinek – biografia i...

Biografia Gustaw Morcinek – polski prozaik pochodzący ze Śląska nauczyciel i działacz publicystyczny. Przyszedł na świat 25 sierpnia 1891 r. w Karwinie na Śląsku...