Unikalne i sprawdzone teksty

Który skrzywdziłeś – interpretacja i analiza

„Który skrzywdziłeś” to wiersz Czesława Miłosza, który pochodzi z tomu „Światło dzienne” z 1953 roku. Utwór powstał podczas pobytu autora w Waszyngtonie i odnosi się do konkretnej sytuacji politycznej ówczesnej Polski, czyli trudnych czasów stalinizmu. Podmiotem tekstu jest poeta, który zwraca się do bliżej nieokreślonego dyktatora, by napiętnować jego niesprawiedliwe czyny. Wypomina mu krzywdę, jaką wyrządził prostym ludziom. Podkreśla również cynizm postawy tyrana, który naśmiewa się z niedoli ludu.

Podmiot przestrzega owego władcę, że wbrew pozorom, nie może on czuć się bezkarny, nawet jeśli otacza go grono wiernych pochlebców przyklaskujących każdej jego decyzji. Świadkiem czynów dyktatora jest bowiem poeta, który przechowa pamięć o wszystkim, co się stało. Przestroga podmiotu brzmi niezwykle stanowczo:

Nie bądź bezpieczny. Poeta pamięta.

Możesz go zabić – narodzi się nowy.

Spisane będą czyny i rozmowy.

W tekście dominuje funkcja impresywna językowa, mająca na celu wywarcie określonego wpływu na odbiorcę-tyrana. Dominują krótkie, ale dobitne zdania oraz metonimiczne obrazy. Mamy zatem do czynienia z dążeniem do poetyckiego skrótu – minimum słów wyraża maksimum treści. Szczególnie przejmujący wydaje się obraz w końcowej strofie wiersza – wizja śmierci dyktatora na szubienicy.

Leksykalny i stylistyczny poziom wiersza stanowi nawiązanie do poetyki biblijnej. Poeta wciela się niejako w rolę dawnego proroka, który napomina władcę. Świadczy o tym szyk przestawny, archaiczne słownictwo, np. „pomieszanie dobrego i złego”, „kłonili”, „radzi”, a także końcowy obraz nawiązujący do samobójczej śmierci Judasza. Poetyka ta stanowi również odwołanie do poezji dworskiej, służącej do budowania pozytywnego wizerunku władcy.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Hymn – „Smutno mi Boże” –...

Hymn o incipicie „Smutno mi Boże” Juliusz Słowacki napisał w 1836 r. w czasie podróży do Aleksandrii (miasto na terenie Egiptu). Okres powstania dzieła...

Na lipę - interpretacja i analiza...

Fraszka „Na lipę” przedstawia radości wiejskiego spokojnego życia (topos arkadyjski). Tytułowe drzewo zwraca się do człowieka przechodzącego obok: Gościu...

Rzecz to piękna Tyrteusz – interpretacja...

Tyrteusz stworzył poezję która z czasem nazwana została tyrtejską. Utrzymana była w duchu patriotyzmu i zagrzewała do walki o dobro ojczyzny. Ideę tego nurtu doskonale...

Zabawa w klucz – streszczenie...

Streszczenie Rodzina jak każdego innego dnia po spożyciu posiłku przygotowuje się do zabawy w klucz. Uczestniczą w niej wszyscy domownicy. Rolą matki jest udawanie dzwonka....

Germinal - streszczenie

Akcja powieści toczy się w XIX wieku w małym mieście na północy Francji. Stefan przybywa do Montsou w poszukiwaniu pracy. Dociera do nędznego górniczego osiedla...

Człowiek i zdrowie - interpretacja...

Bajka Ignacego Krasickiego „Człowiek i zdrowie” jest smutną uwagą nad bezmyślnością z jaką ludzie traktuję swoje ciała. W utworze przedstawione zostaję...

Motyw kłamstwa w literaturze i...

Kłamstwo uchodzi za wyjątkowo paskudny czyn. Ludzie oburzają się gdy okazuje się że polityk kłamał w czasie kampanii wyborczej zakochani często nie są w stanie wybaczyć...

Ojciec Goriot – streszczenie plan...

Streszczenie Akcja powieści toczy się w Paryżu w 1819 roku. Historia rozpoczyna się w podrzędnym pensjonacie pani Vauquer przy ulicy Neuve-Sainte-Geneviève gdzie...

Rękawiczka – interpretacja i...

„Rękawiczka” Adama Mickiewicza jest parafrazą ballady Friedricha Schillera o tym samym tytule. Dostosowując dzieło do ojczystego języka polski poeta dokonał...