Unikalne i sprawdzone teksty

Oeconomia divina – interpretacja i analiza

„Oeconomia divina” Czesława Miłosza to wiersz pochodzący z tomu „Gdzie wschodzi słońce i kędy zapada”. Utwór pod względem tematyki nawiązuje do poezji katastroficznej, ponieważ przedstawia apokaliptyczną wizję końca świata. Jednak poetyka wiersza jest zupełnie odmienna od nurtu katastroficznego. Nie mamy tu bowiem do czynienia z oznakami patosu, okrzykami „biada” czy stylizacją na język starotestamentowych proroków. Nastrój jest natomiast spokojny, dominuje chłodna relacja zaprzeczająca grozie przedstawianych wydarzeń.

Okazuje się, że groźny, starotestamentowy Bóg („Bóg skalnych wyżyn i gromów”) odszedł ze świata i pozostawił go ludziom. Mamy zatem do czynienia z rzeczywistością pozbawioną sacrum. Paradoksalnie najbardziej przerażająca kara dla ludzkości nie polega na ogólnoświatowej katastrofie, ale na duchowej pustce. Co więcej, ów kataklizm sakralnego wyjałowienia dokonuje się tu i teraz – w tekście pojawiają się bowiem wyraźne atrybuty współczesnej cywilizacji: „drogi na betonowych słupach”, „miasta ze szkła i żeliwa”, „lotniska”.

Metafizyczna pustka oznacza dla człowieka pozbawienie poczucia sensu. W takich okolicznościach zanika bowiem rozróżnienie tradycyjnych kierunków („wszędzie było nigdzie i nigdzie było wszędzie”). Dziedzictwo kulturowe, którego metaforą są litery ksiąg, traci swoją wartość. Ludzka mowa zostaje natomiast pozbawiona zdolności komunikacji, staje się „wrzawą języków” jak w biblijnej wieży Babel.

Paradoksalnie ludzkość tęskni do starych norm i rozpaczliwie poszukuje sensu. Pragnie sądu, a więc duchowego katharsis. Niestety wokół, niczym u Thomasa Eliota, jest jedynie jałowa ziemia. Świat pozbawiony sacrum staje się światem obcym, w którym nawet rzeczy materialne tracą realność bytu. Miłosz dostrzega zatem Nietzscheański kryzys kultury Zachodu, polegający na definitywnym końcu myślenia o rzeczywistości w kategoriach religijnych.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Jana Kochanowskiego spór z filozofią...

Jan Kochanowski jak przystało na renesansowego humanistę zatopiony był w kulturze starożytnej. Oddziaływała na niego między innymi filozofia stoicka. Stoicy zalecali odnajdywanie...

Dzień na Harmenzach – streszczenie...

Streszczenie Tadek pracuje przy naprawie torów kolejowych wraz z Grekami i Żydem Bekerem. Zjawia się pani Haneczka która chce go poczęstować jedzeniem ale on...

Moja wierna mowo – interpretacja...

„Moja wierna mowo” to wiersz Czesława Miłosza pochodzący z tomu „Miasto bez imienia”. Podmiotem lirycznym w utworze jest poeta którego można...

Pachnidło – streszczenie skrótowe...

Streszczenie Jan Baptysta Grenouille (z franc. „żaba”) przyszedł na świat w 1738 r. w Paryżu. Był on nieślubnym synem handlarki rybami kobiety której...

Pani Twardowska – interpretacja...

Streszczenie Utwór rozpoczyna opis zabawy. Zebrani ucztują a Twardowski popisuje się swoimi umiejętnościami. Wtem w jego kieliszku pojawia się diabeł. Mefistofeles...

Popioły – opracowanie interpretacja...

Geneza czas i miejsce akcji Stefan Żeromski zaczął pisanie „Popiołów” w latach dziewięćdziesiątych XIX wieku. Celem autora było zarysowanie losów...

O przyjdź – interpretacja i analiza...

„O przyjdź!” to wiersz Stanisława Koraba-Brzozowskiego wyrażający dekadencką tęsknotę za śmiercią i uwolnieniem od trudu egzystencji. Wiersz ma charakter...

Łysek z pokładu Idy – streszczenie...

Streszczenie Łysek – główny bohater opowiadania – to gniady koń który pracuje w kopalnianym szybie i pomaga w ten sposób górnikom....

Nienawiść – interpretacja i...

“Nienawiść” to wiersz Wisławy Szymborskiej w którym poetka gorzko podsumowuje karierę tego uczucia na przestrzeni dziejów. Nienawiść jawi się...