Unikalne i sprawdzone teksty

Tragizm w Procesie | wypracowanie

„Proces” Franza Kafki ma opinię jednej z najbardziej pesymistycznych książek XX wieku. Paradoksalnie, właśnie owa mroczna wizja doskonale wyraża przemiany, jakie zaszły w owym stuleciu – stuleciu totalitaryzmów, dyktatur i ludobójstwa. Dzieło Kafki przenika nastrój tragizmu, niemal antyczny fatalizm.

Powieść opowiada o Józefie K., zwykłym człowieku, urzędniku bankowym, który żyje w jakimś niesprecyzowanym mieście. W dniu trzydziestych urodzin do jego mieszkania wdziera się dwóch agentów i aresztuje go. Bohater wkrótce zostaje uwolniony, jednak dowiaduje się, że postępowanie przeciw niemu będzie się toczyć dalej. Już tutaj widać tragiczny sens dzieła – Józef K. jest na wolności, ale z drugiej strony ciągle wisi nad nim widmo uwięzienia. Nie zna on zarzutów, jakie zostały mu postawione, co tylko potęguje jego bezradność. Skoro bohater nie ma pojęcia, za co ma odpowiadać, to nie jest w stanie sformułować żadnej rozsądnej linii obrony. Ciągły lęk staje się jego udziałem, myśli o procesie prześladują go w domu i w pracy. Jednak nie jest to lęk wyimaginowany – w końcu sprawa kończy się ponownym aresztowaniem i egzekucją Józefa K.

Właśnie owa niemożliwość wydostania się spomiędzy trybów sądowej machiny stanowi najbardziej tragiczny element powieści. Próbując poznać mechanizmy działania tej instytucji, Józef K. dowiaduje się, że nie ma ucieczki przed jej siepaczami. Nawet zwolnienie oznacza tylko odroczenie – bowiem kolejne aresztowanie nastąpi z pewnością za jakiś czas. Przypadkowo poznany ksiądz nie przynosi bohaterowi żadnej ulgi – jedyne, co może zalecić, to pogodzenie się z losem. Nawet przestrzeń wydaje się sprzysięgać przeciw Józefowi, podkreślając brak możliwości ucieczki – korytarze sądowych gmachów są ciemne, duszne i przytłaczające.

Franz Kafka przedstawił nam wizję tragiczną i przerażającą. Opisał jednostkę bezsilną wobec państwowego molocha, jednostkę skazaną wręcz na zagładę. Być może najbardziej przerażająca w tym wszystkim jest świadomość, iż była to wizja prorocza – hitlerowska III Rzesza i stalinowski Związek Sowiecki wcieliły ją w życie już dekadę po śmierci Kafki.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Max Ernst Ubu Imperator – opis...

Olejny obraz Maxa Ernsta „Ubu imperator” pochodzi z 1923 roku. Zaliczany bywa do dadaizmu chociaż niektórzy krytycy sądzą że zapowiada on już pojawienie...

Miłość Wokulskiego do Izabeli...

Stanisław Wokulski pokochał Izabelę Łęcką od pierwszego wejrzenia. W dniu w którym dostrzegł ją w teatralnej loży postanowił uczynić wszystko by zdobyć jej...

Motyw tchórzostwa w literaturze...

Do cech najbardziej podziwianych przez większość ludzi należy odwaga. Pragniemy być dzielni stawiać czoła największym przeciwnością losu. Literatura i kino oferują...

Czy można uniknąć konfliktu pokoleń?...

Każdy z nas pewnie nie raz słyszał utyskiwania starszego pokolenia na młodzież która staje się coraz gorsza. Nie inaczej jest z młodymi ludźmi narzekającymi na...

Dom to nie tylko ściany. Czym dla...

Dom to nie tylko ściany. Pojęcie to można rozumieć także w sposób szerszy przenośny. Oznacza wtedy ono przestrzeń w której żyjemy – jej cechy postaci...

Opis tarczy Achillesa – środki...

Patrokles serdeczny przyjaciel Achillesa udał się z pomocą Achajom w walce z Trojanami. Przybrany był w zbroję greckiego herosa. Został on jednak pokonany przez Hektora...

Don Kichot i Sancho Pansa – porównanie...

Don Kichot i jego giermek Sancho Pansa to bodaj najbardziej znana para literatury światowej. W literackich odniesieniach czy w ikonografii postacie te stanowią swego rodzaju...

Jan Matejko Rejtan upadek Polski...

Dramatyczna scena ukazana przez Jana Matejkę na obrazie „Rejtan upadek Polski” rozgrywa się na Zamku Królewskim w Warszawie trzeciego dnia sejmu rozbiorowego...

Uniwersalizm i ponadczasowość...

Romeo i Julia - obok Tristana i Izoldy – stanowią najbardziej rozpoznawalną parę tragicznych kochanków. Wypełniona emocjami historia ich życia wywarła olbrzymi...