Unikalne i sprawdzone teksty

Motyw deesis w literaturze i sztuce – opracowanie

Motyw deesis był motywem, który wykorzystywano zarówno w sztuce, jak i w literaturze. Szczególnie popularny był w czasie średniowiecza. Sztuka i literatura teocentrycznej epoki chętnie odwoływała się do postaci świętych oraz samego Boga i jego syna. Słowo deesis oznacza prośbę. Jego pojawienie się związane jest z chęcią przedstawienia błagania do Chrystusa, w którym pośredniczyć mają dwie postaci. Pierwszą z nich jest Matka Boska, natomiast drugą Jan Chrzciciel. Mają oni pełnić rolę osób, które zaniosą prośby wiernych do Syna Bożego.

Przedstawienie tych trzech postaci pojawia się zarówno w literaturze, jak i w sztuce. Przykładem utworu, w którym pojawia się rozwinięty motyw jest „Bogurodzica”, w której pojawiają się zarówno postaci Jana Chrzciciela, jak i Matki Boskiej, do których zwraca się lud.

Deesis czyli błaganie nie zawsze kierowane było jedynie do tych dwóch osób. W niektórych przedstawieniach pojawia się także zwrot do większej ilości świętych czy aniołów stanowiących pośredników między ludźmi a Najwyższym. Oprócz tych postaci, w przedstawieniach motywu użyte były także osoby męczenników.

Motyw deesis znaleźć można między innymi w przedstawieniu znajdującym się w świątyni Hagia Sofia. Motyw często występował również jako użyty przy tworzeniu ikon oraz jako zasada kompozycyjna w tworzeniu ołtarzy.

Rozwiń więcej
Ikonostas w cerkwi w Jarosławiu (pocz. XVIII w.)

Losowe tematy

Pierwszy krok w chmurach – próba...

„Pierwszy krok w chmurach” to zbiór opowiadań Marka Hłaski który ukazał się w 1956 roku. Wówczas tomik ów był niemałym wydarzeniem...

„Potop” jako powieść ku pokrzepieniu...

Rok 1886 w którym wydany został „Potop” Henryka Sienkiewicza był 91 rokiem zaborów. Naród polski miał za sobą trzy wielkie powstania - wszystkie...

Bezsilność ludzi wobec sił wyższych...

Jedną z cech dramatu antycznego jest przekonanie że nad ludzkim losem ciąży fatum którego nie można cofnąć ani zmienić. Nie da się też mu zapobiec. O życiu...

Opis szkoły Tomka Wilmowskiego...

Edukacja szkolna stanowi istotny etap w rozwoju intelektualnym i światopoglądowym każdego dziecka. Niewątpliwie jest to ważny czas kiedy pogłębiamy swoją wiedzę nabywamy...

Archaizmy w „Bogurodzicy” –...

Obecne w najstarszej części „Bogurodzicy” archaizmy są niespotykane w innych polskich tekstach wieków średnich. Świadczy to o bardzo wczesnym powstaniu...

Aleksander Gierymski - W altanie...

„W altanie” to obraz Aleksandra Gierymskiego który powstał w 1882 roku. W przeciwieństwie do obrazu „Powiśle” jest to dzieło o niezwykle lekkiej...

Utopia – definicja i wyznaczniki...

Definicja i wyznaczniki gatunku Utopia to pojęcie które odnosi się do literackiego niezwykłego przedstawienia świata które nie jest możliwym do zrealizowania....

Pokolenie Kolumbów – geneza charakterystyka...

W roku 1957 Roman Bratny opublikował trzytomową powieść „Kolumbowie. Rocznik 20”. Autor urodzony w 1921 roku opowiada w niej o losach swojego pokolenia. Tytuł...

Tragizm historii a uroda życia...

„Gloria victis” czyli „chwała zwyciężonym” krzyczy w noweli Elizy Orzeszkowej wiatr wysłuchawszy opowieści przedstawionej przez drzewa. Następnie...