Unikalne i sprawdzone teksty

Sonet V [O nietrwałej miłości rzeczy świata tego], Mikołaj Sęp-Szarzyński – interpretacja i analiza

„Sonet V [O nietrwałej miłości rzeczy świata tego]” to dzieło zdecydowanie wyróżniające się pośród sześciu liryków wchodzących w skład cyklu autorstwa Mikołaja Sępa-Szarzyńskiego. Uwagę przykuwa przede wszystkim spokojny tok wypowiedzi podmiotu lirycznego oraz podjęty przezeń temat, którym jest miłość.

Analiza

Utwór składa się z trzech tetrastychów oraz jednego dystychu, a napisany został jedenastozgłoskowcem. Pojawiają się w nim rymy okalające (2 zwrotki), przeplatane (3 strofa) oraz parzyste, żeńskie, głównie gramatyczne.

Wiersz stanowi przykład liryki inwokacyjnej (o czym świadczy apostrofa zawarta w ostatnim dystychu). Nie jest jednak adresowany do ukochanej kobiety, lecz do Boga. Podmiot liryczny posługuje się licznymi środkami stylistycznymi. Już na początku pojawia się sygnalizująca rozdarcie antyteza (I nie miłować ciężko, i miłować / Nędzna pociecha). Następnie dostrzec można m. in. personifikację (myśli cukrują), wyliczenie, pytanie retoryczne, epitety (wiecznej i prawej piękności), metaforę (z żywiołów utworzone ciało) oraz przerzutnie.

Interpretacja

Wypowiedź podmiotu lirycznego, w zestawieniu z innymi sonetami wchodzącymi w skład cyklu, zwraca uwagę spokojem i łagodnością. Wyraźnie dostrzegalna jest aluzja literacka do jednej z fraszek Anakreonta (Ciężko, kto nie miłuje, ciężko, kto miłuje, / Najciężej, kto miłując łaski nie zyskuje. / Zacność w miłości za nic, fraszka obyczaje, / Na tego tam naraczej patrzają, kto daje). Łatwo zauważyć, że w obydwu dziełach punktem wyjścia jest paradoks związany z miłością. Jednak w dziele Sępa-Szarzyńskiego zostaje on ukazany w zupełnie inny sposób.

Myśli cukrują nazbyt rzeczy one, Które i mienić, i muszą się psować – już ta fraza podkreśla niedoskonałość miłości. Z kolei pojawiające się w drugiej strofie wyliczenie (Złoto, sceptr, sława, rozkosz i stworzone / Piękne oblicze) przesuwa uwagę na rzeczy materialne, które często stają się obiektami ludzkich uczuć. Natomiast w trzeciej zwrotce podmiot liryczny akcentuje rolę namiętności ciała, gdyż te skierowane są właśnie w stronę miłości ziemskiej. Kontrapunkt tej figury stanowi, rzecz jasna, dusza, której wszystko mało.

Zwieńczeniem refleksji zawartej w utworze jest kończący go dystych: Gdy Ciebie, wiecznej i prawej piękności / Samej nie widzi, celu swej miłości. Podmiot liryczne kieruje swe słowa do Boga, zwracając przy tym uwagę, że doskonałe, satysfakcjonujące duszę uczucie zawsze dąży do Stwórcy.

„Sonet V” Mikołaja Sępa-Szarzyńskiego ukazuje człowieka jako postać rozdartą między żądze ciała a pragnienia duszy. Doczesność związana z biologicznym aspektem ludzkiej egzystencji zawodzi, rozczarowuje i nierzadko rodzi cierpienie, a miłość rodząca się na jej gruncie przyjmuje podobne cechy. Zupełnie inaczej wygląda uczucie duchowe - miłość doskonała, gdyż zmierzająca do doskonałego Boga.

Rozwiń więcej

Losowe tematy

Szewcy – streszczenie plan wydarzeń...

Naukowa sztuka ze „śpiewkami” w trzech aktach1934poświęcone Stefanowi Szumanowi Streszczenie Akt pierwszy Scena przedstawia zakład szewski na przestrzeni półkolistej....

Serwus Madonna – interpretacja...

Spośród wierszy Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego mało który zdobył taką popularność jak „Serwus madonna”. Dla niektórych czytelników...

Rozmowy z katem - opracowanie problematyka...

Geneza Kazimierz Moczarski był oficerem Armii Krajowej. Formacja ta stała się obiektem prześladowań przez strony powojennych władz komunistycznych. Moczarski został aresztowany...

Zanurzcie mnie w niego – interpretacja...

„Zanurzcie mnie w Niego” to wiersz erotyczny autorstwa Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej. Zanurzcie mnie w Niego jakby różę w dzbanek po oczy po czoło...

Treny Jana Kochanowskiego wyrazem...

Jan Kochanowski poświęcił jedno ze swoich najważniejszych dzieł cykl Treny swojej zmarłej córce Urszulce. Było to posunięcie jak na jego epokę niezwykłe. Utwory...

Giaur – streszczenie plan wydarzeń...

Streszczenie Przedmowa autora W słowach poprzedzających dzieło Byron podkreśla że opisana w nim historia nosi pewne znamiona prawdopodobieństwa. Określa także czas w...

Rozdzióbią nas kruki wrony –...

Geneza czas i miejsce akcji Pośród utworów poświęconych powstaniu styczniowemu do najważniejszych i najbardziej przejmujących należy nowela Stefana Żeromskiego...

Exegi monumentum Horacy - interpretacja...

Utwór pt. „Exegi monomentum” Horacego jest zaliczany do gatunku ody czyli liryki która wywodzi się z greckiej pieśni chóralnej. Utrzymana była...

Do Afrodyty Safona – interpretacja...

Safona to starożytna poetka grecka która założyła szkołę dla dziewcząt na wyspie Lesbos. Były one jednocześnie czcicielkami Afrodyty czego wyraz można znaleźć...